ایران بازگو
تماس با من
پروفایل من
نویسنده (های) وبلاگ ایران بازگو
آرشیو وبلاگ
      ایران بازگو (بازگو کننده گلچینی ازاخبار ومقالات سیاسی ،فرهنگی روز ایران و جهان)
تاریخچه پرداخت یارانه ها در جهان وایران نویسنده: ایران بازگو - ۱۳٩۱/۱٠/۳٠

هدفمند کردن یارانه ها بعنوان یکی از محور های هفت گانه طرح تحول اقتصادی از جایگاه رفیع اقتصادی برخوردار است در این راستا با توجه به اینکه روش کنونی پرداخت یارانه ها در کشور منجر به آسیب های جدی بر ساختار اقتصادی از طریق اتلاف منابع، اسراف، بی عدالتی در برخورداری گروه های درآمدی آسیب پذیرجامعه شده است هدفمند کردن یارانه ها به یک ضرورت ونه یک انتخاب تبدیل کرده است.

تعریف یارانه(سوبسید)
------------------------
واژه یارانه در لغت نامه بطور کلی کمک رایگان واعانه (مالی) دولت به مردم در زمانهای معین معنا شده است.
وعبارت است از نوعی حمایت دولت از اقشار خاص دولت از اقشار خاص ودر برخی موارد کل جامعه در دوره های زمانی خاص یا اضطراری به منظور تامین رفاه اجتماعی از طریق کاهش هزینه ها بعبارت دیگر یارانه ها ابزار های مهم حمایتی دولت ها تلقی می شود پرداخت میگردد. یعنی اولاٌ به مصرف کنندگان اجازه میدهد کالاها و خدمات را به قیمت های کمتر از قیمت های واقعی بازار آزاد خریداری کنند ثانیاٌ درآمدهای تولید کنندگان درز مقایسه با شرایط عدم مداخله دولت ها افزایش می یابد(کاهش هزینه های دولت)



تاریخچه پرداخت یارانه ها در جهان وایران
--------------------------------------------
به لحاظ تاریخی بحث یارانه ها به زمان مرکانیلیست ها و دوران انقلاب صنعتی باز میگردد با وجود آمدن اندیشه سودگرایی وافزایش ذخایر طلا و کالاهای گران بها، کشور ها به منظور دستیابی به ذخایر طلای سایرکشورها اقدام به معاملات جهانی نمودند
به این ترتیب حمایت از تولیدات خاص به عنوان ابزار سیاستی از جانب دولت ها اعمال شد اما با ظهور مکتب کلاسیک ودر صدر آن بنیانگذار این مکتب آدام اسمیت از مخالفان جدی دخالت دولت در فعالیت های اقتصادی بود. واین امر سبب شد تا این سیاست ها کمرنگ تر جلوه نماید واین شرایط با اندک تغییری در زمان نئوکلاسیک ها نیز دنبال گردید اما با بروز جنگ و پدیدار شدن تورم همراه با رکود شدید اقتصادی اندیشه های جدید همچون اندیشه های اقتصادی کینز قوت گرف، که در آن دولت بعنوان یکی از مهمترین عوامل تنظیم کننده وتعدیل کننده فعالیت های اقتصادی مطرح میباشد. با اعمال این سیاست و بهبود اقتصاد غرب بتدریج کنترل در بخش سیاستگذاری مالی و پولی واداره بخش عمومی در اقتصاد به ولت سپرده شد وبهر حال از همین دوران که با جنگ جهانی دوم مصادف بود پرداخت یارانه به مفهوم امروزی شکل گرفت.
اما با شروع جنگ ومحدودیت های بیشتر منابع، این دخالت ها را تشدید کرد با خاتمه جنگ های جهانی و آغاز جنگ سرد اهمیت توان اقتصادی در بهره گیری های سیاسی وگام نهادن در عرصه خود کفایی اقتصادی سیاست های حمایتی تعدادی از کشور ها را دگرگون ساخت، واین مبنایی بود برای اینکه کشورهای پیشرفته اقتصادی وکشور های در حال توسعه به سمت اقتصاد بازار حرکت کنند.
و این در حالی است که بسیاری از کشورهای جهان سوم بدلیل وجود مشکلات عظیم سیاسی و اقتصادی وفشارهای بیرونی هنوز نتوانسته اند در سیاست های حمایتی خود تجدید نظر کنند.
اتخاذ سیاست پرداخت یارانه در شرایط خاص کشورها اما نه بصورت مستمر، اثرات مثبت آن بر اقتصاد شاید دلیلی باشد که کماکان در تعدادی از کشورهای پیشرفته ودر حال توسعه مواردی از پرداخت یارانه بویژهدر بخش کشاورزی به چشم می خورد .
نخستین جهت گیری حمایتی دولت ایران در بخش کشاورزی (یارانه تولیدی )به دوران صفویه مربوط میشود در دوران صفویه نوعی تخفیف های مالیاتی و بعدها در دوران قاجار سیاست هایی در جهت توسعه زراعت اتخاذ گردید که در آن دادن بذر و مساعده به مستاجر پیش بینی شده بود.
اما دخالت مستقیم دولت در عرضه و تقاضا در ایران از سال 1311 وبا تصویب قانونی جهتاسیس سیلو در تهران به منظور خرید و ذخیره گندم توسط سازمان غله برای مقابله با خشکسالی ها و کمبود های احتمالی آغاز شد اگر جه اتخاذ این سیاست بدواٌ به منظور حمایت از کشاورزان و خرید تضمینی گندم بیشتر از قیمت واقعی بازار بود که این از سالهای 1331 به بعد این جهت گیری به سمت حمایت از مصرف کنندگان شهری سوق پیدا کرد.
ایران اولین نظام سهمیه بندی همراه با یارانه را در زمان جنگ جهانی تجربه نموده است و این در حالیست که سابقه پرداخت یارانه به مفهوم کنونی آن به دهه 40 میرسد. با شروع دهه 50 و افزایش قیمت های جهانی نفت و به پیروی از سیاست های تامین اجتماعی و سایر حمایت های خاص کشور های توسعه یافته، دست دولت در پرداخت یارانه بازتر شد.
با افزایش نرخ تورم از سال1352 به بعد دولت به منظور حمایت از مصرف کنندگان در مقابل نوسانات قیمت های داخلی وخارجی مبادرت به تاسیس صندوق حمایت از مصرف کنندگان کرد. و متعاقب آن با تصویب سازمان حمایت از تولیدکنندگان و مصرف کنندگان و تاسیس سازمان مربوطه کلیه وظایف صندوق حمایت به آن سازمان محول گردید.
بعداز پیروزی انقلاب اسلامی تغییراتی در تشکیلات اجرایی ونحوه توزیع کالاهای مشمول یارانه بوجود آمد. به علت محدودیتهای ناشی از جنگ تحمیلی وتحریم اقتصادی که زمینه عرضه متناسب کالاها اعم از تولیدات داخلی و وارداتی را دچار نوسان تنگناهای مختلف کرده بود امر قیمت گذاری بصورت گسترده از سال1360 توسط سازمان حمایت از مصرف کنندگان و تولیدکنندگان به مرحله اجرا درآمد. در دوران قبل از سال 1368 سیاست تثبیت اقتصادی دنبال می شدکه فراگیری استمرار و فزاینده بودن از ویژگیهای سیاستهای حمایت در دوران بود ودر واقع همه به نوعی یارانه دریافت می کردند . در هیچ مرحله ای یارانه قطع نمی شد ودر حد سقف معینی متوقف نبود. درحالیکه در سالهای بعد از آن به تدریج سیاست تعدیل اقتصادی جایگزین آن شد. که در این سیاست پرداخت یارانه هدفمندتر شد وتنها گروه های هدف یارانه دریافت می کنند و در آن یارانه ها کاهنده و درنهایت حذف خواهند شد.
در دوره بعد از انقلاب درصد اختصاص یارانه به تولید کالاهای اساسی افزایش یافت به طوری که متوسط یارانه ها ی تولیدی نسبت به کل رایانه ها ی پرداختی از 13.7 درصد در قبل از انقلاب به 25.2 درصد در سال 1368 افزایش داشته است با پایان یافتن جنگ تحمیلی ودر پی انگیزه خودکفایی در تولید محصولات کشاورزی بخصوص گندم میزان یارانه ها نهاده های تولید شامل کود- سم- بذر روندی بشدت افزایشی یافت.

طبقه بندی یارانه ها
----------------------
یارانه ها براساس گستردگی وظایف دولت در اقتصاد به طبقات ذیل تقسیم میشود:
1- یارانه ها براساس هدفهایی که دولت از پرداخت آنها دنبال می کند شامل یارانه اقتصادی - یارانه اجتماعی - یارانه سیاسی و یارانه توسعه ای
2- یارانه ها بر اساس حسابهای ملی شامل یارانه مستقیم و یارانه غیر مستقیم
3- یارانه بر اساس انعکاس هزینه های آن در حسابهای ملی شامل: یارانه پنهان وآشکار

مشکلات نظام فعلی پرداخت یارانه
---------------------------------------
با توجه به مبالغ هنگفت پرداخت یارانه اعم از مستقیم وغیر مستقیم به مصرف کنندگان و تولیدکنندگان که باعث افزایش نسبی رفاه اجتماعی در مصرف کننده و توان رقابت پذیری اقتصادی در اقشار تولید کننده را فراهم می نماید لیکن ادامه این روناد مشکلاتی را به اقتصاد وبهره وری مصارف منابع ملی تحمیل می کند که ذیلاً به مهمترین آنها اشاره میشود:
- یکی از اهداف اصلی پرداخت یارانه در جوامع مختلف و ایران حمایت از اقشار آسیب پذیر و کم درآمد و بهبود توزیع درآمد است اما وضعیت کنونی و شاخصها بیانگر این واقعیت هستند که با توجه به پرداخت قابل توجه یارانه ها در بخش سوخت و حاملهای انرژی و بهره مندی همگانی اقشار جامعه از این یارانه ها ، سهم اقشار مرفه و ثروتمند بدلیل مصرف بی رویه به نسبت سایر اقشار جامعه بیشتر بوده ودر نتیجه اهداف حمایتی دولت از اقشار آسیب پذیر و کم درآمد تحقق نم یابد وبهبودی نیز توزیع عادلانه درآمدوجود نخواهد داشت
قیمت گذاری پائین حاملها از یک سو باعث افزایش مصرف بی رویه شده و ایجاد فرهنگ غلط مصرف و رواج اسراف منابع از دیگر اثرات آن استواز سوی دیگر ضمن بر هم خوردن توازن اقتصادی جامعه ف سرمایه گذاریها نیز به غلط جهت دهی گردیده وحاصل آن تولیدات بدون توجیه اقتصادی و نیازمند به حمایت همیشگی خواهدبود
وطبیعی است که با ادامه چنین جریانی و دسترسی به قیمت پایین حامل های سوخت و انرژی دیگر تولید کننده نیازی به بهره گیری از فناوری نو و کاهش دهنده انرژی و افت شدید بهره وری امکان رقابت تولیات در بازار های جهانی از دست خواهد رفت .
علاوه بر موارد مذکور برخی دیگر از مشکلات نظامفعلی پرداخت یارانه ها در اقتصاد ایران عبارتند از:
-رشد جمعیت و افزایش تقاضای روز افزون برای استفاده از خدمات عمومی وزیر بنایی در کنار محدودیت های منابع ملی
-فراهم شدن زمینه های فساد اقتصادی بویژه در قاچاق اقلام یارانه ای
-کنترل تورم وضع موجود در مقابل نانوانی در مهار افزایش تورم در آینده بدلیل بر هم خوردن توازن بودجه
-افزایش مقاومت جامعه در برابر تغییر و اصلاح نظام پرداخت یارانه ها
-افزایش هدر رفت منابع و تشدید تخریب محیط زیست

اثر بخشی یارانه
------------------
اگر اثر بخشی یارانه ها مورد نظر است در وهله اول باید نسبت به هدفمند کردن این ابزار حمایتی اقدام شود با اتخاذ چنین رویکردی می توان نسبت به تامین شرایط زیر اطمینان بیشتری داشت:
- افزایش کارایی نظام اقتصادی از طریق آزاد سازی قیمت ها
- کاهش فساد اقتصادی وجلوگیری از اتلاف منابع
- اصلاح ساختار درآمدی بنگاههای تولید کننده انرژی
- اصلاح ساختار تولید در راستای به کارگیری فناوریهای کاهش دهنده مصرف انرژی
- کاهش قاچاق
- کاهش مخارج عمومی دولت
- بهینه سازی مصرف سوخت وانرژی
- بهبود شاخص های زیست محیطی بدلیل صرفه جویی در مصرف انرژی های فسیلی
- افزایش توان صادرات انرژی به کشورهای دیگر
سازمان جهانی انرژی در گزارشی اعلام داشته که در صورت حذف یارانه های انرژی در ایران مصرف آن در این کشور 47درصد و تولید گاز دی اکسید کربن 49درصد کاهش ودر مقابل بهره ور در بخش اقتصاد به میزان 22درصد تولید ناخالص این کشور افزایش می یابد سازمان بین المللی انرژی در همین گزارش از آمارهای میانگین پرداخت یارانه به بنزین در چند اقتصاد جهان اعلام کرده است که مقایسه این آمار با وضع موجود ایران تاسف برانگیز است
بر اساس این آمار میانگین پرداخت یارانه بنزین در ایران 1480درصد قیمت واقعی آن است در چین 910درصد در ونزئولا 657درصد در روسیه 532درصد در اندونزی 527 درصد در هند 214درصد ودر آفریقای جنوبی 46در صد است
بر این اساس آژانس بین المللی انرژی رشد اقتصادی از دست رفته در اثر پرداخت یارانه در 8 کشور چین، ایران، روسیه، قزاقستان، هند، اندونزی، آفریقای جنوبی وونزئولا را حدود 157ملیارد دلار برآورد کرده است.
در هر حال باید اذعان نمود که اجرای طرح هدفمند کردن یارانه ها اثر تورمی خو.اهد داشت و طبعاٌ هر جراحی در بدن بیمار اقتصاد کشور هزینه دارد بر این اساس بطور طبیعی هدفمند سازی یارانه ها از آنجایی که با حذف یارانه و واقعی کردن قیمت های حامل های انرژی همراه است دارای آثار تورمی بوده و البته واضح است که دولت باید این آثار را ارزیابی و مورد توجه جدی قرار دهد ولی این به معنای رد لایحه نیست، زیرا آثار مخرب ادامه سیاست پرداخت یارانه بر اقتصاد کشور بسیار بیشتر است.
آنچه که اهمیت دارد پیش بینی واقعی و آمادگی مواجهه با آن است سالهاست که بسیاری مدعی اند مشکل مصرف بی رویه در کشور پرداخت یارانه است آیا هدفمند سازی یارانه خواهد توانست جلوی این مصرف را گرفته و در نهایت با صرفه جویی پدیده هدر رفتن سرمایه را جبران کند این امر نکته ای است که باید مد نظر مخالفان قرار گیرد البته اجرای با تامل و برنامه ریزی شده و با شیب ملایم نکته است که باید مد نظر دولت هم قرار گیرد.

نویسنده:بهرام اکبری -حمید رضا فراست طلب

  نظرات ()
مطالب اخیر چرا خواب آمریکایی ها برای سوریه تعبیر نمی شود؟ تجارت با کردهای عراق ممنوع مقتدی صدر در عربستان به دنبال چیست؟ چالش‌های بارزانی برای استقلال اقلیم؛ بارور کردن ابرها دوای درد بی آبی و خشکسالی ایران می شود؟ «مفهوم قدرت و جایگاه آن در تئوری روابط بین الملل» نقش و جایگاه امارات عربی متحده در تحولات یمن آیا جنوب عربستان تجزیه خواهد شد؟ + تصاویر تجزیه سوریه عملا کلید خورده است 30 ویژگی کره جنوبی از نظر سریع القلم
کلمات کلیدی وبلاگ ایران (۱۳۱) سوریه (٦٦) ترکیه (٥۸) امریکا (٥۳) خاورمیانه (٤٧) بحران سوریه (٤٠) سیاست خارجی (۳٥) عراق (۳۳) عربستان (٢٩) مقالات جغرافیای سیاسی (٢٥) داعش (٢٤) یمن (٢٢) ژئوپلتیک (٢٢) تحولات یمن (۱٩) مصر (۱۸) روسیه (۱۸) سیاست خارجی ایران (۱٧) اوباما (۱۳) تحولات جهان عرب (۱۳) تحولات سوریه (۱۳) قطر (۱٢) بیداری اسلامی (۱٢) کردها (۱٢) روابط بین الملل (۱٠) اردوغان (۱٠) القاعده (۱٠) سیاست (۱٠) امنیت (۱٠) انرژی (۱٠) صادرات گاز (۱٠) حوثی ها (۱٠) چین - امریکا (٩) چین (٩) قدرت نرم (٩) توافق هسته ای (۸) سیاست خارجی امریکا (۸) سلفی گری (۸) تحریم (۸) دیپلماسی (۸) جهان عرب (۸) پرونده هسته ای (٧) اعراب (٧) پاکستان (٧) لبنان (٧) نفت (٧) افغانستان (٧) عربستان سعودی (٧) اتحادیه اروپا (٧) اسلام گرایی (٧) خلیج فارس (٦) گاز (٦) اسرائیل (٦) انتخابات (٦) آفریقا (٦) تروریسم (٦) جهانی شدن (٦) اخوان المسلمین (٦) روابط ایران ترکیه (٦) انتخابات‌ (٦) خاورمیانه اسلامی (٦) آسیای مرکزی (٦) تاریخچه داعش (٦) داعش عراق (٥) داعش سوریه (٥) بندر چابهار (٥) شیعیان یمن (٥) سیاست خارجی ترکیه (٥) بهار عربی (٥) ایران عراق (٥) ایران امریکا (٥) خاورمیانه بزرگ (٥) انتخابات شورا (٥) رژیم های بین المللی (٥) کردهای سوریه (٥) امنیت ملی (٥) استراتژی (٥) جغرافیا (٥) وهابیت (٥) اروپا (٥) رسانه (٥) حزب الله (٥) دیپلماسی عمومی (٥) کردستان (٥) جنگ نرم (٥) کردستان عراق (٥) هژمونی (٤) نوری مالکی (٤) علویان (٤) شمال آفریقا (٤) مذاکرات هسته ای (٤) مرز (٤) بشار اسد (٤) انقلاب اسلامی (٤) حزب الله لبنان (٤) امارات متحده عربی (٤) اردن (٤) فلسطین (٤) بلوچستان (٤) امارات (٤) جغرافیای سیاسی (٤) اوکراین (٤) علویان ترکیه (٤) سیاست خارجی قطر (٤) گاز ایران (٤) جبهه النصره (٤) ارتش آزاد سوریه (٤) قفقاز جنوبی (٤) رقابت ایران و عربستان (٤) تبلیغات انتخابات (٤) ژئواستراتژیک (٤) نظام بین الملل (٤) افراط گرایی (٤) داعش در عراق (٤) چین اقتصاد (۳) ساختار یمن (۳) بحران عراق (۳) حکومت اقلیم کردستان (۳) حوثی های یمن (۳) سیاست خارجی روسیه (۳) فدرالیزم (۳) شیوه تبلیغات انتخاباتی (۳) ژئوپلتیک گاز (۳) هدف مندی یارانه ها (۳) ژئوپلتیک ایران (۳) مدیریت بحران (۳) استراتژی ایران در عراق (۳) انقلاب های عربی (۳) چاپ تبلیغات انتخابات (۳) خاورمیانه جدید (۳) علویان سوریه (۳) قطر شبکه الجزیره (۳) همکاری بین المللی (۳) حافظ نیا (۳) یارانه (۳) خزر (۳) دموکراسی (۳) طالبان (۳) آذربایجان (۳) فرهنگ (۳) ترانزیت (۳) منافع ملی (۳) انتخابات ریاست جمهوری (۳) تحریم های بین المللی (۳) جهان اسلام (۳) شورای امنیت (۳) قفقاز (۳) خط لوله صلح (۳) حسن البنا (۳) ایران عربستان (۳) انتخابات ایران (۳) 11سپتامبر (۳) ژئواستراتژی (۳) حقوق بین الملل (۳) کریمه (٢) تبارشناسی (٢) موادمخدر (٢) بحران آب (٢) تحریم اقتصادی (٢) نفت وگاز (٢) سازه انگاری (٢) منطقه گرایی (٢) اسد (٢) شیعیان عربستان (٢) هارتلند (٢) ایران هراسی (٢) مدل مفهومی (٢) شورای همکاری خلیج فارس (٢) رئیس جمهور آمریکا (٢) حزب عدالت و توسعه (٢) بارزانی (٢) ایران هسته ای (٢) احمدی نژاد (٢) اسلام سیاسی (٢) جمهوری آذربایجان (٢) تهدید نرم (٢) پوتین (٢) غرب (٢) اسلام (٢) آمریکا (٢) لیبی (٢) مازندران (٢) حق وتو (٢) مذاکره (٢) کویت (٢) بی بی سی (٢) جمهوری اسلامی ایران (٢) آلمان (٢) روحانی (٢) سازمان ملل (٢) ارتباطات (٢) جهان سوم (٢) هویت فرهنگی (٢) بحران (٢) هویت ملی (٢) موسویان (٢) قومیت (٢) سیاست بین الملل (٢) محمد مرسی (٢) عراق جدید (٢) کردستان سوریه (٢) شیعیان عراق (٢) چالش های ترکیه (٢) راهبرد ترکیه در سوریه (٢) ترکیه سوریه (٢) امریکا خاورمیانه (٢) انتخابات امریکا (٢) لبنان و بحران سوریه (٢) ساختار شورای امنیت (٢) رشد اسلام گرایی (٢) ایران سوریه (٢) قدرت ملی (٢) تاریخ یارانه (٢) رقابت ایران و ترکیه (٢) امنیت جمهوری اسلامی ایران (٢) موضوع هسته ای ایران (٢) ترکیه وبحران سوریه (٢) آگهی انتخاباتی (٢) مشاوره تبلیغات انتخابات (٢) القاعده آفریقا (٢) چاپ آگهی انتخاباتی (٢) چاپ تراکت انتخابات (٢) انتخابات ترکیه (٢) روابط با عراق (٢) روابط ایران و ترکیه (٢) نظریه های روابط بین الملل (٢) مشاوره انتخاباتی (٢) انقلابات عربی (٢) ترکیه خاورمیانه (٢) پیمان کمپ دیوید (٢) مرزهای ایران (٢) بازار انرژی (٢) موازنه قدرت (٢) ترورریسم (٢) انر}ى هسته ای (٢) رژزیم حقوقی (٢) مقاومت و حزب الله (٢) انقلاب تونس (٢) انقلاب مصر (٢) خاورمیانه جدید (٢) علی عبدالله صالح (٢) تحولات خاورمیانه (٢) تحولات مصر (٢) ایران مصر (٢) تحریم سیاسی (٢) اسلام رادیکال (٢) رادیکالیسم اسلامی در آفریقا (٢) جایگاه قطر (٢) ترورریسم سوری (٢) اقتصاد امارات (٢) سیاست خارجی عربستان (٢) کردهای عراق (٢) تبارشناسی تروریسم (٢) یرنامه چهارم توسعه (٢) ساختار قومی یمن (٢) شیعیان زیدی (٢) دولت اسلامی عراق و شام (٢) سیاست خارجی چین (٢) ایران ترکیه سوریه (٢) عبدربه منصور هادی (٢) الگوی امنیتی (٢) سلفی گری وهابی (٢) مقالات ژئوپلیتیک (٢) مقالات ژئوپلتیک (٢) گروه سلفی خراسان (٢) گروه خراسان (٢) روابط افغانستان -پاکستان (٢) کنکره امریکا (٢) کریدور شمال- جنوب (٢) طرح توسعه شرق (٢) توسعه شرق (٢) منابع گازی (٢) هیدروپلیتیک آب (٢) دیپلماسی آبی (٢) بحران یمن (٢) رودخانه مرزی (٢) داعش افغانستان (٢) گروه تکفیری خراسان (٢) ژنوم ژئوپلیتیک (٢) روابط ایران روسیه (٢) الرمادی (۱) پارلمان ترکیه (۱) ارتش های جهان (۱) روسیهر (۱) مدل اندرسون، (۱) روابط ایران و عمان (۱) کد ژئوپلیتیک (۱) ژئوپلتیک نفت (۱) روابط ایران -اروپا (۱) عبدالرضا فرجی راد (۱) آثار توافق هسته ای بر خاورمیانه (۱) سلاح های روسی (۱) روابط روسیه چین (۱) نقش امارات در یمن (۱) باور سازی ابرها (۱) جدایی کردها (۱) انتخایات ترکیه (۱) اسلام گرایان ترکیه (۱) نوار مرزی ایران ترکیه (۱) مسائل مرزی (۱) تجزیه استانهاس سنی عراق (۱) تحول ژئوپلیتیک (۱) ساختار ژئوپلیتیکی جهان (۱) جغرافیای سیاسی (۱) نظریه‌های ژئوپلیتیک (۱) داعش در آسیای مرکزی (۱) دولت آشتی ملی افغانستان (۱) سیاست خارجی پاکستان (۱) دموکرات ها (۱) عربستان یمن (۱) ژئواستراتژیک ایران (۱) داعش آفریقا (۱) جریان های افراطی (۱) روابط عربستان اسرائیل (۱) تفاهم لوزان (۱) مدیریت سیاسی فضا (۱) منظقه آزاد چابهار (۱) ژئوپلیتیک آب (۱) قدرت ملی ایران (۱) دالان شمال جنوب (۱) ژئوپلتیک بلوچستان (۱) فیمینسیم (۱) ترانزیت گاز (۱) حسن بهشتی پور (۱) تحریم های علیه ایران (۱) نیچروان بارزانی (۱) استخدام کارشناس ارشد علوم سیاسی (۱) دعوت به همکاری روابط بین الملل (۱) استخدام کارشناس ارشد روابط بین الملل (۱) استخدام ارشد روابط بین الملل (۱) افغانستان ایران (۱) سیاست خارجی افغانستان (۱) هیدرو پلیتیک (۱) مختاری،حسین (۱) عبدی،عطاءالله (۱) گروه تروریستی خراسان (۱) ایرانیان در قزاقستان (۱) شیعیان قزاقستان (۱) آذری های قزاقستان (۱) نونس (۱) نقشه سوریه (۱) نقشه نبرد در سوریه (۱) جبهه‌های جنگ در سوریه (۱) انرژی هسته ای (۱) تروریسم سلفی- تکفیری (۱) تروریسم سلفی (۱) احزاب آذربایجان (۱) جنبش مقاومت (۱) آگهی جذب فوق لیسانس علوم سیاسی (۱) اقتصاد قطر (۱) داعش در سوریه (۱) بندربن سلطان (۱) دیپلماسی شهری (۱) اسه آن (۱) نگاه به شرق (۱) ابوبکر البغدادی (۱) کارکرد گرایی (۱) حامیان داعش (۱) تحولات عراق (۱) موصل (۱) اقتصاد یمن (۱) یمن در نگاه استراتژیک عربستان (۱) زیدی های یمن (۱) جغرافیای یمن (۱) واقعیت داعش (۱) الحوثی ها (۱) انتخابات‌ سوریه (۱) ساختار قومی (۱) کردهای ایران (۱) انرژى هسته ای (۱) ژئوپلیتیک عراق (۱) ساختار سیاسی عمان (۱) اقتصاد عمان (۱) نفت کردستان (۱) ترکیه داعش (۱) رابطه ترکیه با داعش (۱) جنگ آب (۱) مناطق جدایی طلب اروپا (۱) جدایی طلبی (۱) کوبانی (۱) تقابل ترکیه-عربستان (۱) اختلاف ترکیه عربستان (۱) رقابت ترکیه عربستان (۱) سقوط صنعا (۱) نقش ایران عربستان در یمن (۱) آینده کردها (۱) انصارالله (۱) موقعیت اقتصادی یمن (۱) جایگاه منطقه ای یمن (۱) روابط آمریکا روسیه (۱) تروریسم رسانه ای (۱) ریشه های بحران سوریه (۱) دوران جنگ سرد (۱) یکجانبه گرایی (۱) چندجانبه گرایی (۱) مفهوم منطقه گرایی (۱) معاهده شنگن (۱) نظریه های انقلاب (۱) انقلاب های عربی (۱) نظریه های جغرافیای سیاسی (۱) نظریه های ژئوپولیتیک (۱) منابع کنکور دکتری علوم جغرافیا ی سیاسی (۱) هارتلند جدید (۱) بهار عربی، (۱) گروه های معارض سوریه (۱) حزب سلفی نور (۱) حزب النهضه (۱) ژئواستراتژی جهانی (۱) مکیندر (۱) امنیت سیاسی (۱) روابط جهانی (۱) توافق ایران و 1+5 (۱) عمق استراتژیک (۱) عمق استراتژیک ایران (۱) روسیه سوریه (۱) سلفی گری تکفیری (۱) وهابیت تکفیری (۱) تحولات اقتصادی امارات (۱) تحریم نفتی (۱) چالش های صادرات گاز (۱) سیاست خارجی دولت نهم ودهم (۱) جبهه اسلامی سوریه (۱) اتحادیه اروپایی (۱) روند صلح (۱) فلسطین، اسرائیل (۱) روندصلح خاورمیانه (۱) جغرافیای خاورمیانه (۱) تاریخ خاورمیانه جدید (۱) مازی (۱) شیعیان مالزی (۱) بلوچستان آزاد (۱) مدل مفهومی بحران سوریه (۱) تجزیه سوریه (۱) محمد جواد ظریف (۱) مذاکرات سازش (۱) یاران رئیس جمهور (۱) گروه های ذینفوذ (۱) همگرایی، واگرایی (۱) منارعات قومی (۱) ارتش آزاد مصر (۱) بوکوحرام (۱) توسعه ملی (۱) سیاستهای امنیتی (۱) جنگ تمدنها (۱) احزاب عراق (۱) دموکراسی در عراق (۱) تحریم اقتصادی (۱) نقش اردن در سوریه (۱) اعتراضات ترکیه (۱) اسلام گرایی آفریقا (۱) امنیت ایران (۱) انتخابات تبلیغات (۱) شیوه های تبلیغات (۱) تحریم های بین النللی (۱) تحریم های بکجانبه (۱) امنیت، (۱) قفقاز شمالی (۱) روابط ایران و پاکستان (۱) انتخابات پارلمانی المان (۱) حزب سبز آلمان (۱) انقلاب یمن (۱) موج بیداری (۱) آل خلیفه (۱) قذاقی (۱) مقتدا صدر (۱) تهاجم رسانه ای (۱) قدرت سخت (۱) سونامی بیداری اسلامی (۱) جان کری (۱) مدیریت سیاسی (۱) مورگان شوستر (۱) جنبش صهیونیسم (۱) اویغورها (۱) مرزهای ایران و عراق (۱) شبکه های فارسی زبان (۱) نظریه دولت (۱) سیر تکوین دولت درایران (۱) مفهوم دولت (۱) تحول حکومت در ایران (۱) تحولات عربستان (۱) دکتر سمیعی (۱) اقوام -قومیت (۱) الیاس واحدی (۱) نظریه های ژئوپلتیک (۱) عوامل ژئوپلتیک (۱) راتزل (۱) ایران-امریکا (۱) روسیه-چین (۱) جهانی شدن فرهنگ (۱) مجتهدزاده (۱) پور پویان رضا (۱) منابع دکترای جغرافیای سیاسی (۱) ژئوپلتیک انتقادی (۱) ژئوپلتیک فراگیر (۱) ایران- روسیه (۱) جوزف نای (۱) سفیر انگلیس (۱) نهضت ملی نفت (۱) جغرافیای انتخابات (۱) ارتش روسیه (۱) امپریالیسم خبری (۱) مقالات رسانه و اینترنت (۱) ‍ژئورسانه ژئومدیا (۱) حزب الله و رفتار رسانه ای (۱) منابع ارشد جغرافیای سیاسی (۱) مبانی جغرافیا (۱) متون تخصصی جغرافیا (۱) ژئوپلتیک دوره تولد (۱) ژئوپلتیک دوره احیا (۱) ژئوپلتیک دوره افول (۱) ژئوپلتیک دوره شکوفایی (۱) ژئواستراتژِی خلیج فارس (۱) عزت اله عزتی (۱) پایگاه دریای ام الغنم (۱) پایگاه هوایی ظهران (۱) پایگاه دریایی جفیر (۱) پایگاه دریایی خضب (۱) منابع ارشد ژئوپلتیک (۱) موازنه نرم (۱) انتخابات 2012آمریکا (۱) سیاست های روسیه (۱) رئیس جمهور روسیه (۱) سیاست های روسیه سیه (۱) رسانه های یهودی (۱) اامپریاالیسم رسانه ای (۱) شبکه ماهواره (۱) الکوثی (۱) هادی تی وی (۱) شبکه جهانی اهل بیت (۱) تاریخچه بی بی سی (۱) کارمندان بی بی سی فارسی (۱) رسانه نوین (۱) رسانه های ارتباطی (۱) آثار ماهواه (۱) رسانه فارسی (۱) ایران، (۱) جهان تک قطبی (۱) خاورمیانه رمیانه (۱) کردستان ترکیه (۱) توازن قدرت (۱) تجزیه عربستان (۱) سید قطب (۱) مناقشه اعراب و اسرائیل (۱) جنبش اخوان المسلمین (۱) اخوان المسلمین آفریقا (۱) جمال عبداناصر (۱) فرار عروس قذافی (۱) همسر قذافی (۱) اویغورها باما (۱) تحولات مصر لات مصر (۱) آینده مصر (۱) ترکیه اسرائیل (۱) سیاست خاورمیانه ترکیه (۱) اهداف ترکیه (۱) اختلافات مرزی (۱) احزابرسیاسی ایران (۱) ناپایداری احزاب (۱) قدرت نظامی (۱) اخوان المسلمین سوریه (۱) نظر سنجی انتخاباتی (۱) ترکیه سیاست خارجی (۱) اعتراضات سوریه (۱) ترکیه و اعراب (۱) روابط ایران و عراق (۱) مطالعات منطقه ای (۱) ایران و عربستان (۱) انقلاب سوریه (۱) خلیج‌فارس (۱) قدرت نرم ایران (۱) اربیل (۱) انقلابات عربی و ترکیه (۱) چاپ بنر انتخابات (۱) بروشورهای انتخابات (۱) تبیلغات انتخابات (۱) چاپ آگهی (۱) طراحی آگهی انتخابات (۱) گرو های تندرو (۱) جایگاه انتخابات در ایران (۱) چاپ تبلیغات انتخاباتی (۱) چاپ انتخابات (۱) تبلیغات انتخابات مجلس (۱) تبلیغات در انتخابات (۱) شیوه های انتخاباتی (۱) تبلیغات انتخابات رسانه (۱) چاپ آگهی انتخابات (۱) هزینه تبلیغات انتخابات (۱) ایران ترکیه (۱) جریان مقاومت (۱) جبهه مقاومت (۱) ایران اعراب (۱) العراقیه (۱) کشور عمان (۱) قراردادگاز ایران پاکستان (۱) روابط فرهنگی (۱) واردات گاز ترکمنستان (۱) رقابت ایران و مصر (۱) رقایت امریکا روسیه (۱) شورای اطلاعات ملی آمریکا (۱) محمئد (۱) استراتژی ایران (۱) تغییر نظام سوریه (۱) عراق کردستان (۱) بغداد اربیل (۱) ایران ترکبه (۱) ایران ترکیه جهان عرب (۱) مشارکت‌ سیاسی‌ (۱) رای‌ و رای‌دادن‌ (۱) تبلیغات‌ انتخاباتی‌ (۱) یارانه ها در جهان سوم (۱) تاریخچه هدف مندی یارانه ها (۱) فتح اله گولن (۱) انقلاب اسلامی ایران (۱) داود اوغلو (۱) تئوری جیمزروزنا (۱) تجمیع انتخابات (۱) مشاکرت سیاسی (۱) اسلام گرایی ترکیه (۱) اهل تسنن عراق (۱) جنبش مصر (۱) انقلاب مصز (۱) تحولات لبنان (۱) شیعیان کویت (۱) انتخابات گویت (۱) بحرانهای قومی عراق (۱) ترکیه عراق (۱) میادین نفت و گاز (۱) تحدید حدود مرز (۱) خطوط مرزی (۱) چاک هاگل (۱) عهدنامه 1975 (۱) مرزایران عراق (۱) مناقشات مرزی (۱) مرزهای غربی ایران (۱) مرز عراق (۱) ترکان سین کیانگ (۱) استراتژی امریکا (۱) [ جریان های ملی گرا (۱) تحولات ایران (۱) بازیگران تحولات سوریه (۱) مخالفان آل سعود (۱) اصلاح شورای امنیت (۱) استراتژی امنیت (۱) انتخابات کویت (۱) پیامدهای انتخابات کویت (۱) امریکا خلیج فارس (۱) امریکا سیاست خارجی (۱) پارس جنوبی (۱) سیاست خارجی پاکستان (۱) ایران پاکستان (۱) قطر سیاست (۱) روابط خارجی قطر (۱) قطز خاورمیانه (۱) امریکا قطر (۱) پیامدهای سقوط بشار اسد (۱) سقوط اسد (۱) سقوط سوریه (۱) امنیت اسرائیل (۱) اهداف ترکیه در سوریه (۱) تئوری های روابط بین الملل (۱) رژیم های سیاسی (۱) جامعه شتاسی سیاسی (۱) تئوری های بین الملل (۱) حمیرا مشیر زاده (۱) تاریخ سوریه (۱) اقتصاد سوریه (۱) جغرافیای سوریه (۱) تحولات عربی (۱) رقابت ایران ترکیه (۱) سقوط بشار اسد (۱) تاثیر ماهواره بر جوانان (۱) هژمون (۱) ارتش آزاد (۱) پیروزی اوباما (۱) ارتش عراق (۱) استراتژی چیست (۱) تاثیرات شبکه های ماهواره ای (۱) نقش مخرب شبکه های خارجی (۱) مرزهای دریایی ایران (۱) مرزهای ایران در خلیج فارس (۱) مرزهای ایران و کویت (۱) آثار بحران سوریه (۱) پیامدهای بحران سوریه (۱) فلسفه جغرافیا (۱) مسعود بارزانی (۱) موازنه منطقه ای (۱) جلال طالبانی (۱) عدالت و توسعه (۱) جنبش اسلامی (۱) صادرات نفت (۱) کردهای ترکیه (۱) سیاست ترکیه (۱) جمهوری خواهان (۱) ارتش امریکا (۱) روابط ایران و عربستان (۱) امنیت منطقه ای (۱) خشکسالی (۱) نظریه (۱) ناتو (۱) جزایر سه گانه (۱) تنش زدائی (۱) دریای خزر (۱) ترکمن (۱) جغرافیای سیاسی خاورمیانه (۱) چشم انداز (۱) سکولار (۱) هیرمند (۱) تجارت آزاد (۱) قالیباف (۱) اقتصاد ایران (۱) اسلام هراسی (۱) اوپک (۱) مشارکت سیاسی (۱) ظریف (۱) شما (۱) باکو (۱) انگلستان (۱) حاکمیت (۱) سکولاریسم (۱) استراتژیک (۱) احزاب (۱) ژئوپلیتیک (۱) جرج بوش (۱) هویت (۱) تشیع (۱) تبلیغات انتخاباتی (۱) توسعه اقتصادی (۱) ارمنستان (۱) حماس (۱) بریتانیا (۱) روابط خارجی (۱) توسعه پایدار (۱) بحرین (۱) مشارکت مردمی (۱) صهیونیسم (۱) اکونومیست (۱) قانون انتخابات (۱) سوخت هسته ای (۱) مدودف (۱) کلینتون (۱) قدرت (۱) جان مک کین (۱) گردشگری (۱) رهبری (۱) توریسم (۱) هیلاری کلینتون (۱) مصدق (۱) بغداد (۱) توسعه (۱) هند (۱) بوش (۱) قزاقستان (۱) دولت (۱) مبارک (۱) سرزمین (۱) موشک (۱) مدیریت (۱) ونزوئلا (۱) مقاومت (۱) ماهواره (۱) انتخابات مجلس (۱) آب (۱) شیعیان (۱) دبی (۱) انتفاضه (۱) آذری (۱) سلام (۱) دانش (۱) علم (۱) انقلاب ایران (۱) ملی گرایی (۱) ترکمنستان (۱) عمان (۱) اومانیسم (۱) کره جنوبی (۱) آتاتورک (۱) انتخابات آمریکا (۱) علوم سیاسی (۱) ریگی (۱) هوگو چاوز (۱) گرجستان (۱) هرمنوتیک (۱) رژیم صهیونیستی (۱) منافع (۱) بی بی سی فارسی (۱) راه آهن (۱) بین الملل (۱) تاریخ اسلام (۱) مشترک المنافع (۱) رئیس جمهور (۱) چاوز (۱) واقع گرایی (۱) فرانسیس بیکن (۱) ابوموسی (۱) قیمت نفت (۱) آسیای مرکزی و قفقاز (۱) رضاشاه (۱) ایران گردی (۱) پارس جنوبی (۱) فیس بوک (۱) صدای امریکا (۱) جنگ روانی (۱) آل سعود (۱) فعالیت هسته ای (۱) ژئوپولیتیک (۱) کشف حجاب (۱) موساد (۱) رژیم حقوقی (۱) اسامه بن لادن (۱) جنگ سرد (۱) کرکوک (۱) زیباکلام (۱) قدرت نظامی ایران (۱) برخورد تمدنها (۱) سیدجمال الدین (۱) علاوی (۱) منطقه آزاد ارس (۱) جنگ یمن (۱) حسین بشیریه (۱) موقعیت ایران (۱) فرصت چالش (۱) حوادث زاهدان (۱) استراتژِی (۱) هانتیگتون (۱) مرز امنیت (۱) گزارش سازمان ملل (۱) نجران (۱) چرخه سوخت هسته ای (۱) نظم نوین جهانی (۱) مصطفی کمال آتاتورک (۱) هویت قومی (۱) شیعه ستیزی (۱) صعده (۱) تنب بزرگ (۱) ترانزیت کالا (۱) امارات متحده (۱) نظریه تربیتی (۱) مناقشه (۱) ارتش چین (۱) پیروزی در انتخابات (۱) امنیت انرژی (۱) برنامه هسته ای ایران (۱) رود ارس (۱) دولت یازدهم (۱) الشباب (۱) گرهاردشرودر (۱) الهام علی اف (۱) سیاست داخلی (۱) هانتینگتون (۱) سازمان های بین المللی (۱) بنیادگرایی (۱) سلاح شیمیایی (۱) لویی جرگه (۱) مفهوم قدرت (۱) موتلفه اسلامی (۱) المنار (۱) توییتر (۱) تقسیمات کشوری (۱) ژئواکونومی (۱) شنگن (۱) سرحد (۱) جنگ رسانه (۱)
دوستان من آفتاب انتخاب بررسی استراتژیک بولتن تابناک تسنیم دانش سیاست و روابط بین الملل دیپلماسی ایرانی عصرایران فارس فرارو مرکز تحقیقات استراتژیک مرکز مطالعات استراتژیک آریا مرکز مطالعات تاریخ معاصر مرکز مطالعات وزارت امورخارجه پرتال زیگور طراح قالب