ایران بازگو
تماس با من
پروفایل من
نویسنده (های) وبلاگ ایران بازگو
آرشیو وبلاگ
      ایران بازگو (بازگو کننده گلچینی ازاخبار ومقالات سیاسی ،فرهنگی روز ایران و جهان)
پیامدهای رقابت منطقه ای ایران و ترکیه نویسنده: ایران بازگو - ۱۳٩۱/٩/٢٩

یران و ترکیه علاوه بر بحران سوریه، در مسائلی چون بیداری اسلامی، انرژی، شرایط عراق، ایجاد طرح سپر دفاع موشکی ناتو در خاک ترکیه نیز دچار رقابت و نوعی اختلاف هستند.

به گزارش پایگاه تحلیلی – خبری ایران بالکان (ایربا) ترکیه و ایران با وجود تمامی این حوادث سعی دارند از ورود به بحران های جدی جلوگیری کرده و احتیاط پیشه کنند .

ترکیه و ایران که پس از روی کار آمدن حزب عدالت و توسعه در ترکیه و انتخاب اردوغان به عنوان نخست وزیر، روابط نزدیک تری با هم پیدا کرده بودند، در پی بیداری اسلامی و نیز دگرگونی‌های پدید آمده در خاورمیانه، به ویژه دخالت ناتو در لیبی و حمایت‌های ترکیه از مخالفان دولت سوریه، بار دیگر در قامت رقیبانی منطقه ای ظاهر شده اند . البته روابط ترکیه و ایران فراتر از رابطه معمولی بین دو کشور همسایه است؛ زیرا ایران و ترکیه دارای روابط دیرینه تاریخی و داد وستدهای مدا وم فرهنگی و درهم آمیختگی و امتزاج فرهنگی هستند.


روابط ایران و ترکیه در عمق تاریخ و فرهنگ دو ملت ریشه‌ دارد و دو ملت دارای علائق مشترک فراوانی هستند. از این‌ رو دولت ها نیز ناگزیرند در جهت توسعه روابط دوجانبه گام بردارند . ایران و ترکیه به رغم تفاوت های بسیار در نظام های سیاسی دو کشور، به لحاظ تاریخی، زبانی و قومی، دارای روابط عمیق و گسترده هستند؛ مدیریت هوشمندانه این روابط به تقویت و توسعه منافع ملی دوکشور و نیز منافع جهان اسلام و منطقه منجر خواهد شد.

 بخش عمده ای از روابط فرهنگی دو ملت ایران و ترکیه روابطی است که با انتخاب طبیعی و خارج از اراده سیاسی دولت ها شکل گرفته و ریشه در تاریخ و نزدیکی جغرافیایی مردم دو کشور دارد. البته واقعیات تاریخی نیز مد نظر است. امپراطوری عثمانی- با سوء استفاده از عنوان خلافت اسلامی- درصدد گسترش سلطه خود بر کشورهای اسلامی به ویژه همسایگانش برآمد. دولت های کمالیست ترکیه که ماترک عثمانی را به ارث برده اند با توسل به ایدئولوژی پان ترکیسم و ترویج آن در مناطق ترک زبان به خصوص در آذربایجان در صدد بسط نفوذ خود در بین کشورهای منطقه از جمله ایران بوده اند. با توجه به سابقه مذکور، نوع برخورد ایران با ترکیه نیازمند حداکثر هوشمندی و دوری از بدبینی غیر ضروری و یا خوشبینی ساده لوحانه است.

 رجب طیب اردوغان نخست وزیر حکومت حزب عدالت و توسعه، در اجلاس داووس در مقابل شیمون پرز به جدال لفظی متوسل شد و جلسه را ترک کرد. در واقع یک ژست ظاهری در داووس اعتبار ضد اسراییلی برای او به بار آورد، این در حالی است که دولت ترکیه در ارتباطات پیدا و پنهان خویش در حوزه های گوناگون اعم از نظامی و غیره، بیشترین ثمره اقتصادی و نظامی را نیز از مناسبات با اسراییل می برد. ترکیه شکارچی فرصت‌های طلایی است که در برهه‌ای کوتاه پدید آمده و اثراتی درازمدت داشته باشند. ترکیه طولانی برنامه‌ریزی می‌کند اما به تندی تصمیم می‌گیرد. اگر تمایل اردوغان برای میانجی گری بین ایران و غرب را هم در نظر بگیریم، درمی‌یابیم که او بیش از آنکه به دنبال حل مشکل ایران و غرب باشد، به دنبال به دست آوردن اعتبار بین‌المللی برای ترکیه و حزب متبوعش است، همان گونه که در مسأله غزه چنین کاری را کرد و بعدها آن را از یاد برد.

 از سوی دیگر، این کشور درپی کاهش تنش بین ایران و غرب است تا بتواند موانع روابط پر سود اقتصادی با ایران را برطرف کند، وگرنه بعید است که ترکیه به دنبال برطرف کردن محدودیت‌های بین‌المللی رقیب منطقه ای خودبه صورت فراگیر باشد. طی دو سال اخیر به ویژه بعد از اجلاس داووس، روابط ایران و ترکیه به نحو بی سابقه ای گسترش یافت و البته رویکرد دولتمردان ایران به مناسبات فیمابین توام با نوعی خوشبینی بیش از حد بود. اگر چه هیچ گاه سابقه نداشته روابط دو طرف به آن سطح از تیرگی برسد که مجبور به قطع رابطه گردند. اینک با وقوع وقایعی چون بیداری اسلامی ( بهار عربی) مساله هسته ای ایران، استقرار سپر دفاعی موشکی ناتو در ترکیه، مساله بحرین، وقایع عراق و به ویژه تحولات سوریه، شاهد رویکرد واقع بینانه متکی بر منافع ملی دو کشوردر مواجهه با مسائل مذکور هستیم.

ترکیه، الگوی لیبرال دموکراسی و ایران، الگوی اسلامی

ترکیه در پی نقش آفرینی در تحولات جهان عرب موسوم به بهار عربی بر پایه الگوی دولت عدالت و توسعه است. اردوغان اسلام گرا در ترکیه ی کمالیست بر الگوی دولت خود به عنوان نمونه ای از دولت اسلامی سازگار با مدرنیسم و غرب تاکید می کند. حکومت اردوغان این الگو را مدلی برای اسلام گرایان کشورهای اسلامی که دچار تحولات اخیر جهان عرب شده اند ارائه می دهد. ترکیه دارای جایگاه ویژه در میان کشورهای اسلامی است که ناشی از به ارث بردن میراث امپراتوری عثمانی بعنوان حافظ جهان اسلام و به ویژه جهان اهل تسنن می باشد. امپراتوری عثمانی قرن ها نماد خلافت اسلامی به ویژه در میان اهل سنت بوده است و هنگامی که حکومت رجب طیب اردوغان بر میراث اسلامی ترکیه تاکید می کند در اذهان اهل سنت خلافت اسلامی تداعی می گردد. اگر چه برخی اعراب نه تنها به حکومت عثمانی علاقه ای ندارند، بلکه تنفر شدیدی نیز بروز می دهند . با توجه به همین علائق، ترکیه، الگوی دولت اسلامی عدا لت و توسعه اردوغان را دارای ظرفیت الگو برداری توسط اسلام گرایان کشورهای عربی می داند. علاوه بر این غرب به ویژه امریکا نیز ارائه مدل ترکیه را که بر تعامل با غرب و بر صلح و رفاه تاکید دارد، نسبت به الگوی حکومت اسلامی ایران، که بر تقابل با تجدد گرایی و غرب تاکید دارد، ارجح می داند و الگوی ترکیه را سازگار تر و بی خطر تر نسبت به منافع خود می داند. لازم به ذکر است که الگوی حکومت اسلامی ایران به علت این که توسط کشوری شیعی ارائه می شود زمینه های بروز سوء تفاهم را بین کشورهای سنی دارا می باشد و نوعی جبهه گیری منفی و پیشداوری زود هنگام در خصوص آن وجود دارد. متاسفانه فضای بسیار منفی از جانب رسانه های غربی و عربی موسوم به تشکیل هلال شیعی توسط  ایران دامن زده می شود . بنابراین یکی از محل های اختلاف ایران با ترکیه که به ویژه با شکل گیری تحولات جهان عرب بروز و ظهور بیشتری یافته است همان رقابت دو نظام حکومتی ایران یعنی حکومت اسلامی و نظام حکومتی ترکیه است. نظامی که در آن در عین جدا بودن دین ( اسلام ) از حکومت نسبت به گرایشات اسلامی مردم تاکید می شود. (بیش از 99% مردم ترکیه مسلمان هستند . ) ایران و ترکیه با الگوهای ویژه خود در پی نفوذ هر چه بیشتر بر منطقه خاور میانه هستند و با یکدیگر رقابت میکنند. لازم به ذکر است اعمال فشارهای بین المللی تبلیغی، سیاسی، اقتصادی و فناوری بر ایران، موجبات تقویت نفوذ مدل ترکیه را افزایش می دهد . اوج اختلافات ایران و ترکیه و مسائل ذی ربط با عراق، بحرین، اگرچه بسیار با اهمیت و غیرقابل چشم پوشی هستند ولی آن چه بیش از هر چیز دیگری روابط ایران و ترکیه را تحت تاثیر خود قرار داده است، نزدیکی بسیار زیاد ترکیه به امریکا و اروپا و اتحادیه عرب در خصوص تحولات اخیر سوریه است. با لحاظ رقابت الگوهای دو کشور، بحث استقرار سپر دفاع موشکی ناتو در خاک ترکیه و اعلام کشورهای غربی و ناتو مبنی بر اینکه این سامانه نظامی برای دفاع از کشورهای اروپایی در برابر تهدیدهای دشمنان است، سبب ناراحتی مضاعف ایران گردید .

 بدیهی است ترکیه در سازمانی که دهها سال عضو آن بوده است، می تواند امتیازات متعددی از هم پیمانان خود طلب کرده باشد. اشغال عراق توسط امریکا سبب بروز اختلافات موجود بین دو محور شیعه و سنی در خاورمیانه و به ویژه عراق شد. در این بین ایران با توجه به نزدیکی با مخالفان رژیم صدام اعم از کرد، سنی، عرب و شیعی، و به علت برخورداری از ریشه های مشترک فرهنگی و مذهبی و قومی عمیق با ملت عراق توانست به یکی از بازیگران درجه اول صحنه عراق تبدیل گردد. اما ترکیه که دارای چنین جایگاهی نبود بعنوان بازیگر درجه دوم به ایفای نقش پرداخت و سعی کرد با هر دو محور شیعی و سنی در عراق و منطقه روابط برقرار کند. اما با وقوع تحولات بیداری اسلامی ( بهار عربی ) ، روند مناسبات دگرگون شد. زیرا از سویی مصر در محور سنی و سوریه در محور شیعی دچار وضعیت های بحرانی گردیدند و معادلات پیشین بهم خورد و عراق در حاشیه قرار گرفت. از این به بعد بود که ترکیه نیز به رهبری اردوغان بازی دیگری را در منطقه پیش گرفت و سعی کرد خود را با تحولات سیاسی منطقه همراه کرده و بر امواج بهار عربی سوار شده و حتی بر آن تاثیر گذار باشد. در پی اغتشاشات در سوریه، ترکیه در ابتدا سعی کرد دولت سوریه را به اصلاحات ترغیب کند . سپس ترکیه به همراه امریکا و اروپا در کنار کشورهای عرب با حمایت از مخالفین سوریه و پناه دادن مهاجران سوری وارد فاز براندازی نظام سوریه شد. با این اقدام عملا ترکیه سیاست‌ ایجاد توازن را که در مورد عراق اعمال میکرد در شرایط جدید خاور میانه به کنار نهاد و در پی نقش آفرینی در محور سنی در منطقه در کنار کشورهایی چون عربستان سعودی، قطر، پاکستان، مصر و اردن در منطقه برآمد. بنابراین امریکا، اتحادیه اروپا، اتحادیه عرب و ترکیه همگی تصمیم به مطرح کردن موضوع برخورد با سوریه از مجرای سازمان ملل گرفتند که با وتوی روسیه و چین در شورای امنیت به بن بست خوردند. سپس تصمیم گرفتند از طرق دیگری بر سوریه فشار آورند. در گام های بعدی نشست هایی در تونس و ترکیه تحت عنوان دوستان سوریه برگزار شد که در نشست استانبول که دو هفته قبل از مذاکرات هسته ای ایران و1+5  در استانبول صورت گرفت، نمایندگان 80 کشورمخالف نظام سوریه از سراسر جهان شرکت داشتند و در آن شورای ملی مخالفان سوریه را به رسمیت شناختند.

 به این ترتیب علاوه بر زیر سوال بردن نقش و کارکرد سازمان ملل در مدیریت بحران های بین المللی و خدشه بر مشروعیت آن؛ بر دولت سوریه و متحدین آن و به ویژه ایران فشار زیادی آوردند. در این بین مناسبات ایران و ترکیه که طی دو سال اخیر و به ویژه بعد از موضع گیری اردوغان در نشست داووس سوئیس سیرصعودی داشت همزمان با وقوع اغتشاشات در سوریه دچار واگرایی در نگرش ها و سیاست های دو طرف گردید که با تعمیق هرچه بیشتر بحران بر دامنه آن افزوده شد.

ایران در کنار روسیه و چین به حمایت صریح از نظام سوریه پرداختند و آن را به عنوان یکی از مبانی دیپلماسی خاورمیانه ای خود اعلام کردند . مسلما وضعیت سوریه بر توازن قدرت در منطقه تاثیر پایداری خواهد گذاشت زیرا هم اکنون در منطقه خاورمیانه شاهد حضور دو جبهه شیعی (ایران، عراق، سوریه) و سنی (عربستان سعودی، ترکیه، شیخ نشین های خلیج فارس مثل قطر، لیبی، اردن) هستیم و سقوط نظام فعلی سوریه که متحد استراتژیک ایران نیز می باشد موجب تضعیف محور شیعی خواهد شد. زیرا پیش بینی می گردد در صورت سرنگونی نظام حاکم بر سوریه، نظامی با گرایش سنی بر سر کار بیاید و سوریه نیز که هم اکنون در زمره نزدیکترین متحدین ایران و در محور شیعی جای دارد به جبهه سنی بپیوندد. متقابلا اگر دولت سوریه از این بحران عبور کند و با اصلاح ساختار اجتماعی و سیاسی مدیریت تحول را بر عهده گیرد، ترکیه با چالش جدی روبرو خواهد شد چرا که در جای نامناسب سرمایه گذاری کرده است.

پیامد های تعمیق اختلافات و تشدید تنش بین ایران و ترکیه

در برهه حساس اخیر که به بهانه مساله هسته ای، فشار بر ایران افزایش بی سابقه ای یافته است و امریکا، اتحادیه اروپا، اسراییل و حتی کشورهای عربی رو به اعمال تحریم ها آورده اند از گزینه نظامی علیه ایران در صورت بن بست مسیر دیپلماتیک صحبت میشود . ترکیه سیاست خارجی خود را بر اساس منافع ملی و به ویژه منافع اقتصادی بنا کرده است و بنابراین با هرگونه برخورد قهرآمیز در رابطه با ایران بعنوان همسایه ای که دارای ریشه های مشترک تاریخی، فرهنگی، ژئوپلتیکی و اقتصادی با آن می باشد، مخالف است. در مقابل دولتمردان ایران نیز باید در رابطه با ترکیه جنبه های مختلف را مد نظر داشته باشند. ایران و ترکیه در عین رقابت و حتی اختلاف نظر بر سر برخی از موارد نباید اجازه دهند کشورهای دیگر در روابط فیمابین آنها اخلال کرده و یا آنرا تخریب کنند. قطعا نزدیکی ایران و ترکیه میتواند به توان تاثیر گذاری کشورهای اسلامی در مسائل بین المللی بیانجامد و سدی در برابر تجاوزات و زیاده خواهی های اسراییل محسوب شود و کشورهای مقتدر منطقه مثل ایران، ترکیه، عربستان، سوریه، عراق میتوانند مسایل سیاسی، اقتصادی و امنیتی منطقه را به نحو مستقل و دور از دخالت بیگانگان مدیریت کنند و موج عظیم بیداری اسلامی در منطقه را در جهت منافع منطقه هدایت کنند. همکاری ایران و ترکیه در زمینه های گوناگون مصالح حیاتی منطقه را تامین کرده و سبب ثبات و آرامش در خاور میانه، آسیای مرکزی و فققاز خواهد شد و حتی میتواند پایه گذار سامانه دفاعی فراگیر منطقه ای باشد. به هرحال، تقابل با ترکیه مشکلاتی بشرح زیر را برای ایران بوجود خواهد آورد:

1- اتحاد بیشتر ترکیه بعنوان عضو ناتو با غرب و اسراییل علیه ایران

 ترکیه به علت موقعیت تاریخی، استراتژیک و ژئوپلتیک خود که از سویی همجوار با روسیه (اتحاد جماهیر شوروی سابق) بوده و از سویی در مدخل اروپا (تنگه داردانل - بوسفر) قرار دارد و کشوری با ریشه های عمیق اسلامی نیز محسوب می گردد دارای جایگاه برجسته ای در ژئو پلتیک جهان است و از مهمترین و قدیمی ترین اعضای پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) نیز محسوب میشود. در صورت تعمیق تنش ها میان ایران و ترکیه، امریکا، کشورهای غربی و اسراییل در اقدامات خصمانه علیه ایران جسور تر خواهند شد. زیرا در این صورت شاهد حداکثر همراهی ترکیه به عنوان عضوی از ناتو با آنان خواهیم بود و یا اینکه حداقل ترکیه موضعی بی طرفانه توام با سکوت خواهد گرفت. به همین خاطر است که همواره رژیم غاصب صهیونیستی در صدد نزدیکی با ترکیه می باشد . اسراییل به بهانه نزدیکی ایران به ترکیه، حتی از دادن تجهیزات و تکنولوژی نظامی پیشرفته به ترکیه طفره میرود. البته واضح است که در استراتژی نظامی و امنیتی اسراییل همکاری نظامی با کشورهای اسلامی با احتیاط بسیاری انجام میگردد ولی البته در بُعد اطلاعاتی همکاری های مناسبی بین ترکیه و اسراییل وجود دارد که از جمله انها می توان به دستگیری عبدالله اوجلان در آفریقا اشاره کرد که در این مورد کمک اسراییل به ترکیه تعیین کننده بود.

2- تشکیل مثلث اتحاد اسراییل، ترکیه، جمهوری آذربایجان علیه ایران

 توافق مخفیانه دولت اسرائیل و دولت جمهوری آذربایجان که اخبار آن در مجله فارین پالیسی در مارس 2012 درج گردید ، بیانگر موضع خصمانه آذربایجان در قبال ایران است و بسیار خطرناک ارزیابی می شود. طبق این توافقات، دولت آذربایجان یک پایگاه هوایی نزدیک مرزهای شمالی ایران را در اختیار اسرائیل قرار می‌دهد. این امر خطر حمله نظامی اسرائیل به تأسیسات هسته‌ای ایران را افزایش می‌دهد. گسترش نفوذ نظامی اسرائیل در آذربایجان، تنش ها میان ایران و اسرائیل را افزایش داده و آن را پیچیده تر خواهد کرد. در صورت تخریب روابط ایران و ترکیه آنگاه با نفوذ بی حد و حصری که ترکیه برجمهوری اذربایجان دارد محوری متخاصم شامل ترکیه، اسراییل و آذربایجان در شمال ایران تشکیل خواهد شد که برای منافع کشور بسیار خطرناک است .

2- ائتلاف ترکیه و اتحادیه عرب علیه ایران و پیوستن ترکیه به محور سنی در منطقه

 بعد از تحولات اخیر جهان عرب، استراتژی ایجاد توازن ترکیه در خصوص تحولات منطقه تغییر کرده و ترکیه بطور فعال در صدد تقویت محور سنی در منطقه و نقش افرینی در قالب آن برامده است و این رویکرد ترکیه به ویژه در مورد بحران سوریه به خوبی قابل مشاهده می باشد. تخریب روابط ایران و ترکیه و شکاف بین این دوکشور منجر به نزدیکی هر چه بیشتر طرف ترک به اتحادیه عرب و شورای همکاری خلیج فارس خواهد شد که نهایتا به تقویت قطب سنی در منطقه خواهد انجامید و کاملا به ضرر ایران و محور شیعی خواهد بود.

3- از دست دادن یک شریک تجاری به ویژه در شرایط تحریم اقتصادی

 حجم مبادلات اقتصادی ایران و ترکیه تا پایان سال 2011 فراتر از 16 میلیارد دلار بوده و طبق برنامه بنا بر آن است که تا سال ۲۰۱۵ این رقم به ۳۰ میلیارد دلار افزایش یابد. سطح مبادلات تجاری ایران و ترکیه بالاست و ایران بازار خوبی برای محصولات صنعتی ترکیه است. ترکیه در بسیاری موارد می‌تواند در ایران سرمایه ‌گذاری کند، زیرا تجربه‌هایی در سرمایه‌گذاری‌های خارجی دارد. هم چنین ایران و ترکیه می توانند به همکاری های دو جانبه اقتصادی در سطح منطقه بپردازند و بطور مثال سازمان اکو و دی – هشت از مواردی است که ظرفیت‌های همکاری های دوجانبه و چند جانبه در آن برای کشورهای منطقه فراهم است. لازم به ذکر است که تجارت بین اعضا در سازمان اکو تنها ۶ درصد مبادلات تجاری با کشورهای منطقه‌ای را در بر می گیرد و همکاری فعال دو کشور بزرگ ایران و ترکیه میتواند حجم داد و ستد را افزایش زیادی بدهد. در صورت نهایی شدن حذف گمرکات مرزی برای کالاهای یکدیگر حجم مبادلات اقتصادی دو طرف افزایش قابل ملاحظه ای خواهد یافت. علاوه بر این ترکیه یکی از وارد کنندگان گاز و نفت ایران است . بنا بر گزارش مرکز آمار ترکیه، حجم واردات نفتی ترکیه از ایران طی سال 2010 به میزان ۷ میلیون و ۴۱۰ هزار تن که معادل 38 درصد کل نفت وارداتی ترکیه بوده را شامل می شده است. البته ترکیه از سال 2010 تا کنون نیز واردات نفت از ایران را بازهم افزایش داده است و آنرا تا حدود 180 تا 200 هزار بشکه در روز رسانده است که نشانگرظرفیت بالای افزایش مبادلات نفتی بین دو کشور است. اما متاسفانه بعد از وضع تحریم های غرب علیه ایران و فشار امریکا به کشورهای جهان برای هم سویی با تحریم ها ، شرکت ملی نفت ترکیه، نیز اعلام کرد خرید نفت از ایران را به میزان ۲۰ درصد کاهش خواهد داد.

حال در شرایطی که حلقه تحریم ها هرروز گسترده تر میشود با افزایش تنش و شکاف بین دو کشور ایران و ترکیه خطر از دست دادن شریک تجاری و یکی از بهترین خریداران گاز و نفت ایران وجود دارد.

4- از دست دادن یک همسایه دوست در نقش عنصری بسیار مهم در مذاکرات هسته ای ایران با غرب به عنوان میانجی

در مورد حل مساله هسته ای ایران تمایل به ورود ترکیه و برزیل به عنوان دو کشور مقتدر و دارای وجهه بین المللی به عنوان وساطت را دارد. ترکیه کشوری مسلمان است که از قدیمی ترین اعضای ناتو نیز میباشد و همچنیین دارای موقعیت جغرافیایی و ژئو پلتیکی خاصی بین قاره آسیا و اروپا است، این کشورمی تواند میانجی خوبی برای مذاکرات هسته ای ایران با غرب باشد. البته ترکیه نیز سعی دارد به عنوان یک میانجی بین‌المللی بین ایران و اتحادیه اروپا و آمریکا عمل کند و به حل مساله به روش دیپلماتیک کمک کند. تا هم به عنوان یک میانجی بین المللی از اعتبار بالای بین المللی و منطقه ای برخوردار شود و هم از وقوع جنگی خانمان سوز در همسایگی خودش جلو گیری کند. جنگی که میتواند پیامدهای ناخواسته ی بسیاری برای آن کشور داشته باشد. لذا تخریب روابط ایران و ترکیه باعث از دست رفتن یکی از میانجی های مذاکرات هسته ای شده و حتی سبب نزدیکی ترکیه به غرب علیه مساله هسته ایران خواهد شد و میتوا ند منجر به همراهی و اتحاد ترکیه از طرح های امریکا و اتحادیه اروپا در شورای امنیت سازمان ملل متحد در خصوص مساله هسته ای ایران و تحریم ها بین المللی علیه ایران بشود .

نحوه عملکرد ایران

 اساسا همسایگی نقش بسیار مهمی در سیاست خارجی دارد. همه دولت های دنیا حتی اگر رژیم هایشان و ادیان و فرهنگ هایشان متفاوت باشد، تلاش می کنند با کشورهای همسایه روابط خوبی داشته باشند. چرا که روابط تیره با همسایگان می تواند به شدت مشکل آفرین باشد. یعنی اگر همسایه قدرتمندی باشد به خودی خود می تواند مشکل ساز باشد و اگر فاقد قدرت ویژه باشد کشورهای قدرتمند می توانند از آن علیه منافع ملی و تمامیت ارضی کشور استفاده کنند. به این دلیل عقل حکم می کند که با همسایگان رابطه خوبی داشته باشیم. مسلما ایران نباید روابط خارجی خود با کشوری ثانی را تابع روابطش با کشوری ثالث قرار دهد، هرچند این کشور ثالث (سوریه) متحد قدیمی و استراتژیک چون سوریه باشد. موضوع اغتشاشات اخیر در سوریه نباید باعث از دست رفتن روابط با کشوری دیگر اعم از ترکیه و غیره باشد. مساله نباید به نحوی مطرح شود که از میان ترکیه و سوریه باید یکی توسط ایران انتخاب گردد زیرا روابط ایران با ترکیه دارای وجوه گوناگون بوده و از ارزش و اهمیت بالای استراتژیک و ژئو پلتیک برای ایران برخوردار است.

 البته روابط با سوریه نیز برای ایران بسیار حیاتی میباشد و در درجه اولویت بسیار بالایی قرار دارد ولی می توان روابط را با هر دو کشور حفظ و تقویت کرد و از ایجاد تنش در منطقه جلوگیری کرد. این سیاست که روابطمان با ترکیه را فدای روابط با سوریه کنیم اشتباه است. هرکشوری در سیاست خارجی جایگاه خاص خود را دارد. اختلاف نظر ایران و ترکیه در مورد بحران سوریه نباید باعث شود که روابط ایران و ترکیه تیره شود. چرا که ترکیه کشوری همسایه و مسلمان است و به لحاظ سیاسی، اقتصادی و بین المللی برای ایران دارای اهمیت است. از این گذشته اگر از لحاظ فرهنگی و عقیدتی به موضوع روابط ایران و ترکیه نگاه کنیم، با توجه به این که در این کشور یک دولت اسلام گرا بر سر کار است، در می یابیم که ایران و ترکیه در حال حاضر از مشابهت های زیادی برخوردار هستند و این مشابهت های فرهنگی می تواند همسویی در سیاست خارجی ایجاد کند. درست است که نوع برداشت آنها از اسلام و نوع اسلام گرایی آنها تفاوت هایی دارد ولی به هر حال حزب عدالت و توسعه یک حزب اسلام گراست.

پس از چند دهه حاکمیت لائیک ها در ترکیه و پس از تلاش های طولانی این حزب اسلام گرا بر سر کار آمده است و به اسلام گرایان آبرو بخشیده است. این حزب اولا باعث شده که اندیشه های اسلامی در ترکیه روز به روز افزایش پیدا کند. بعد از قدرت گرفتن این حزب در ترکیه گرایش به حجاب اسلامی گسترش یافته است. در ثانی مقامات این حزب مشکلات جدی اقتصادی ترکیه که این کشور در سالهای گذشته با آن مواجه بود را برطرف کرده اند. همچنین عدالت و آزادی نسبی را برای مردم خود به ارمغان آورده اند. اسلام گرایان با این کارها تلاش می کنند نشان دهند که اسلام توانایی اداره یک کشور را دارد. هم مشکلات اقتصادی و سیاسی این کشور را می تواند حل کند و هم موقعیت بین المللی به یک کشور مسلمان بدهد. بنابراین با توجه به وضعیتی که ما به لحاظ اقتصادی با آن مواجهیم و تحت تاثیر تحریم های اقتصادی در روابط تجاری خود با جهان دچار مشکل شده ایم، ترکیه به عنوان همسایه ای که روابط اقتصادی و تجاری خود را با ایران حفظ کرده از اهمیت خاصی برخوردار است. در شرایط جاری ترکیه از نظر سیاسی و اقتصادی برای ما مهم است و نباید این روابط تحت تاثیر مسائل دیگر قرار گیرد.

نباید مقاومت در برابر اسرائیل را به بشار اسد و حکومت او محدود کرد . مقاومت در خون مردم کشورهای عربی است و اکثریت مردم جهان عرب ضد اسرائیل و طرفدار فلسطین هستند. منتها در سالهای قبل تعدادی از دولت های عربی اینگونه نبوده اند و در پی مقاومت در مقابل اسرائیل نبوده اند که برخی از آنها در یک سال گذشته و در اثر بهار عربی تغییر کرده اند. با این وجود در دهه های گذشته سوریه کشور عربی بوده که بیش از بقیه رویکرد حمایت از محور مقاومت داشته است. البته باید توجه داشت که سوریه چه در زمان حافظ اسد و چه در دوران بشار اسد، به خودی خود حتی یک گلوله به سمت اسرائیل شلیک نکرده است. به عبارت دیگر سوریه هیچگاه با اسرائیل نجنگیده است.

 از سال 1967 که بلندی های جولان توسط اسرائیل اشغال شد، سوریه حرکت جدی برای آزاد کردن سرزمین های خود نکرده است. با این حال نباید این مسئله را نادیده گرفت که سوریه به حزب الله لبنان کمک کرده است. حزب اللهی که با حمایت ایران با اسرائیل مبارزه کرده است و سرزمین های لبنان را از دست اسرائیل خارج کرد. با این وجود معنای این سخن این نیست که اگر تغییری در سوریه رخ داد این کشور دیگر از حزب الله حمایت نخواهد کرد. چرا که اکثریت مردم سوریه هیچ گرایشی به اسرائیل ندارند و مخالف اشغالگری اسرائیل هستند. اما نکته مهم این است که ما نباید به خاطر حمایت بشار اسد از مقاومت، رفتارهای غیر اسلامی دولت سوریه را نادیده بگیریم.

 با لحاظ توطئه های غرب، اینک به خاطر حمایت از بشار اسد،موقعیت ایران دربرخی کشورهای اسلامی و بویژه عربی زیر سوال رفته است. این حمایت موجب شده که این اتهام را هرچه بیشتر به ایران وارد کنند که ایران به مذهب و طایفه گری دامن می زند. یعنی چون طایفه علوی در سوریه حاکم است ایران از حکومت این کشور بدون چون و چرا حمایت می کند. در حالی که سیاست ایران طایفه گری نیست و مبتنی بر حمایت از مردم بدون توجه به مذهب و طایفه بوده است. در این که ما باید از شیعیان حمایت کنیم شکی نیست ولی نه به عنوان یک اهرم سیاسی علیه دولت ها. یعنی این سیاست که ما از شیعیان علیه دولتهایشان استفاده کنیم قطعا سیاست غلطی است. به این دلیل که شیعه در جهان اسلام اقلیت است- حدود 15 درصد کل مسلمانان جهان شیعه هستند- منافع ایران حکم می کند که بیش از آنکه مذهبی عمل کنیم دینی عمل کنیم. یعنی جهان شمول و اسلامی بیندیشیم. استراتژی امام (ره) هم همین بود و مقام معظم رهبری نیز چنین نظری دارند . به این دلیل انقلاب ایران انقلاب اسلامی نامگذاری شد این انقلاب به خارج از مرزهای خود توجه داشته و درک کرده که باید علاوه بر منافع ایران، منافع کل مسلمانان جهان را نیز هدف بگیرد. روش مقابله درست این است که از مشترکات همه مسلمانان در دنیا استفاده کنیم و تلاش کنیم همه با همدیگر در مقابل اسرائیل بایستیم. بیشترین سود فرقه ای برخورد کردن را اسرائیل و آمریکا و انگلیس و دیگرا نی که به دنبال تفرقه در جهان اسلام هستند می برند. البته این واقعیتی است که به غیر از ترکیه، حتی کشورهای عربی حداقل در سیاست خارجی، خود را رقیب ایران می دانند. اسرائیل هم بدون شک دشمن ایران است. هر دو اینها می دانند که اگر رابطه ایران و غرب عادی شود، ایران موقعیت بین المللی خوبی پیدا خواهد کرد. در این صورت ایران با توجه به پتانسیل ها و امکانات گوناگون و منابع زیرزمینی و نیروی انسانی کارآمد و ... موقعیت بهتری از آنها خواهد داشت. لذا همه در این مسئله فعالند. لابی یهودی ها و صهیونسیت در آمریکا در این راستا فعال است. اینک جو بین المللی بر این اعتقاد است که اوباما هنوز به دنبال جنگ با ایران نیست و این اسرائیل است که به دنبال حمله نظامی به ایران است و در این راستا تلاش می کند که خط مشی اوباما را تغییر دهد. باید بدانیم که کشورهای عربی خود را رقیب ایران می دانند. لذا می توان این رقابت را به رقابت خنثی تبدیل کرد و نگذاریم حالت خصمانه ای به خود بگیرد. ولی رقابت قطعا وجود دارد و اگر کسی این موضوع را متوجه نشود دچار مشکل می شود. دشمنی اسرائیل،هم جدی است و هم همیشگی، باید سعی کرد این دشمن نتواند علیه منافع مسلمانان ضربه بزند .

  نظرات ()
مطالب اخیر چالش‌های بارزانی برای استقلال اقلیم؛ بارور کردن ابرها دوای درد بی آبی و خشکسالی ایران می شود؟ «مفهوم قدرت و جایگاه آن در تئوری روابط بین الملل» نقش و جایگاه امارات عربی متحده در تحولات یمن آیا جنوب عربستان تجزیه خواهد شد؟ + تصاویر تجزیه سوریه عملا کلید خورده است 30 ویژگی کره جنوبی از نظر سریع القلم پنج سلاح روسی که چینی ها بایـد از آن بترسنـد+تصویـر ترس اعراب از ایران بوی حسادت می‌دهد ده نکته درباره اهمیت روابط ایران و روسیه پس از توافق
کلمات کلیدی وبلاگ ایران (۱۳۱) سوریه (٦٥) ترکیه (٥۸) امریکا (٥٢) خاورمیانه (٤٧) بحران سوریه (۳٩) سیاست خارجی (۳٥) عراق (۳٢) عربستان (٢۸) مقالات جغرافیای سیاسی (٢٥) داعش (٢٤) یمن (٢٢) ژئوپلتیک (٢٢) تحولات یمن (۱٩) مصر (۱۸) روسیه (۱۸) سیاست خارجی ایران (۱٧) اوباما (۱۳) تحولات سوریه (۱۳) تحولات جهان عرب (۱۳) قطر (۱٢) بیداری اسلامی (۱٢) کردها (۱۱) روابط بین الملل (۱٠) اردوغان (۱٠) القاعده (۱٠) سیاست (۱٠) امنیت (۱٠) انرژی (۱٠) صادرات گاز (۱٠) حوثی ها (۱٠) چین - امریکا (٩) چین (٩) قدرت نرم (٩) توافق هسته ای (۸) سیاست خارجی امریکا (۸) سلفی گری (۸) تحریم (۸) دیپلماسی (۸) جهان عرب (۸) پرونده هسته ای (٧) اعراب (٧) پاکستان (٧) لبنان (٧) نفت (٧) افغانستان (٧) عربستان سعودی (٧) اتحادیه اروپا (٧) اسلام گرایی (٧) خلیج فارس (٦) گاز (٦) اسرائیل (٦) انتخابات (٦) آفریقا (٦) تروریسم (٦) جهانی شدن (٦) اخوان المسلمین (٦) روابط ایران ترکیه (٦) انتخابات‌ (٦) خاورمیانه اسلامی (٦) آسیای مرکزی (٦) تاریخچه داعش (٦) داعش عراق (٥) داعش سوریه (٥) بندر چابهار (٥) شیعیان یمن (٥) ایران عراق (٥) ایران امریکا (٥) سیاست خارجی ترکیه (٥) بهار عربی (٥) خاورمیانه بزرگ (٥) انتخابات شورا (٥) رژیم های بین المللی (٥) امنیت ملی (٥) استراتژی (٥) جغرافیا (٥) وهابیت (٥) اروپا (٥) رسانه (٥) حزب الله (٥) دیپلماسی عمومی (٥) کردستان (٥) جنگ نرم (٥) کردستان عراق (٥) هژمونی (٤) نوری مالکی (٤) علویان (٤) شمال آفریقا (٤) مذاکرات هسته ای (٤) مرز (٤) بشار اسد (٤) انقلاب اسلامی (٤) حزب الله لبنان (٤) امارات متحده عربی (٤) اردن (٤) فلسطین (٤) بلوچستان (٤) امارات (٤) جغرافیای سیاسی (٤) اوکراین (٤) کردهای سوریه (٤) سیاست خارجی قطر (٤) گاز ایران (٤) جبهه النصره (٤) علویان ترکیه (٤) ارتش آزاد سوریه (٤) قفقاز جنوبی (٤) رقابت ایران و عربستان (٤) ژئواستراتژیک (٤) نظام بین الملل (٤) افراط گرایی (٤) تبلیغات انتخابات (٤) داعش در عراق (٤) چین اقتصاد (۳) ساختار یمن (۳) بحران عراق (۳) حوثی های یمن (۳) سیاست خارجی روسیه (۳) ژئوپلتیک گاز (۳) فدرالیزم (۳) هدف مندی یارانه ها (۳) ژئوپلتیک ایران (۳) حافظ نیا (۳) استراتژی ایران در عراق (۳) انقلاب های عربی (۳) مدیریت بحران (۳) چاپ تبلیغات انتخابات (۳) شیوه تبلیغات انتخاباتی (۳) خاورمیانه جدید (۳) علویان سوریه (۳) همکاری بین المللی (۳) قطر شبکه الجزیره (۳) یارانه (۳) خزر (۳) دموکراسی (۳) طالبان (۳) آذربایجان (۳) فرهنگ (۳) ترانزیت (۳) منافع ملی (۳) انتخابات ریاست جمهوری (۳) تحریم های بین المللی (۳) جهان اسلام (۳) شورای امنیت (۳) قفقاز (۳) خط لوله صلح (۳) حسن البنا (۳) ایران عربستان (۳) انتخابات ایران (۳) 11سپتامبر (۳) ژئواستراتژی (۳) حقوق بین الملل (۳) کریمه (٢) تبارشناسی (٢) موادمخدر (٢) بحران آب (٢) تحریم اقتصادی (٢) نفت وگاز (٢) سازه انگاری (٢) منطقه گرایی (٢) اسد (٢) شیعیان عربستان (٢) هارتلند (٢) ایران هراسی (٢) مدل مفهومی (٢) شورای همکاری خلیج فارس (٢) رئیس جمهور آمریکا (٢) حزب عدالت و توسعه (٢) بارزانی (٢) ایران هسته ای (٢) احمدی نژاد (٢) اسلام سیاسی (٢) جمهوری آذربایجان (٢) تهدید نرم (٢) پوتین (٢) غرب (٢) اسلام (٢) آمریکا (٢) لیبی (٢) مازندران (٢) حق وتو (٢) مذاکره (٢) کویت (٢) بی بی سی (٢) جمهوری اسلامی ایران (٢) آلمان (٢) روحانی (٢) سازمان ملل (٢) ارتباطات (٢) جهان سوم (٢) هویت فرهنگی (٢) بحران (٢) هویت ملی (٢) موسویان (٢) قومیت (٢) امریکا خاورمیانه (٢) انتخابات امریکا (٢) رقابت ایران و ترکیه (٢) شیعیان عراق (٢) چالش های ترکیه (٢) راهبرد ترکیه در سوریه (٢) ترکیه سوریه (٢) لبنان و بحران سوریه (٢) ساختار شورای امنیت (٢) سیاست بین الملل (٢) محمد مرسی (٢) عراق جدید (٢) کردستان سوریه (٢) رشد اسلام گرایی (٢) امنیت جمهوری اسلامی ایران (٢) موضوع هسته ای ایران (٢) ایران سوریه (٢) قدرت ملی (٢) تاریخ یارانه (٢) اسلام رادیکال (٢) رادیکالیسم اسلامی در آفریقا (٢) جایگاه قطر (٢) آگهی انتخاباتی (٢) مشاوره تبلیغات انتخابات (٢) القاعده آفریقا (٢) چاپ آگهی انتخاباتی (٢) چاپ تراکت انتخابات (٢) ترکیه وبحران سوریه (٢) پیمان کمپ دیوید (٢) مرزهای ایران (٢) بازار انرژی (٢) انتخابات ترکیه (٢) موازنه قدرت (٢) روابط با عراق (٢) انقلابات عربی (٢) ترکیه خاورمیانه (٢) روابط ایران و ترکیه (٢) نظریه های روابط بین الملل (٢) مشاوره انتخاباتی (٢) ترورریسم (٢) انر}ى هسته ای (٢) رژزیم حقوقی (٢) انقلاب تونس (٢) انقلاب مصر (٢) خاورمیانه جدید (٢) علی عبدالله صالح (٢) تحولات خاورمیانه (٢) تحولات مصر (٢) ایران مصر (٢) مقاومت و حزب الله (٢) ترورریسم سوری (٢) تحریم سیاسی (٢) اقتصاد امارات (٢) ایران ترکیه سوریه (٢) عبدربه منصور هادی (٢) سیاست خارجی عربستان (٢) کریدور شمال- جنوب (٢) طرح توسعه شرق (٢) توسعه شرق (٢) منابع گازی (٢) تبارشناسی تروریسم (٢) هیدروپلیتیک آب (٢) حکومت اقلیم کردستان (٢) یرنامه چهارم توسعه (٢) ساختار قومی یمن (٢) شیعیان زیدی (٢) دولت اسلامی عراق و شام (٢) سیاست خارجی چین (٢) الگوی امنیتی (٢) سلفی گری وهابی (٢) مقالات ژئوپلیتیک (٢) مقالات ژئوپلتیک (٢) گروه سلفی خراسان (٢) گروه خراسان (٢) گروه تکفیری خراسان (٢) ژنوم ژئوپلیتیک (٢) داعش افغانستان (٢) دیپلماسی آبی (٢) روابط ایران روسیه (٢) کنکره امریکا (٢) بحران یمن (٢) روابط افغانستان -پاکستان (٢) رودخانه مرزی (٢) انتخایات ترکیه (۱) اسلام گرایان ترکیه (۱) نوار مرزی ایران ترکیه (۱) مسائل مرزی (۱) تجزیه استانهاس سنی عراق (۱) تحول ژئوپلیتیک (۱) ساختار ژئوپلیتیکی جهان (۱) جغرافیای سیاسی (۱) نظریه‌های ژئوپلیتیک (۱) داعش در آسیای مرکزی (۱) دولت آشتی ملی افغانستان (۱) سیاست خارجی پاکستان (۱) دموکرات ها (۱) عربستان یمن (۱) ژئواستراتژیک ایران (۱) هیدرو پلیتیک (۱) مختاری،حسین (۱) عبدی،عطاءالله (۱) داعش آفریقا (۱) جریان های افراطی (۱) روابط عربستان اسرائیل (۱) تفاهم لوزان (۱) حسن بهشتی پور (۱) تحریم های علیه ایران (۱) نیچروان بارزانی (۱) استخدام کارشناس ارشد علوم سیاسی (۱) دعوت به همکاری روابط بین الملل (۱) استخدام کارشناس ارشد روابط بین الملل (۱) استخدام ارشد روابط بین الملل (۱) افغانستان ایران (۱) سیاست خارجی افغانستان (۱) الرمادی (۱) مدیریت سیاسی فضا (۱) منظقه آزاد چابهار (۱) مدل اندرسون، (۱) روابط ایران و عمان (۱) کد ژئوپلیتیک (۱) ژئوپلتیک نفت (۱) روابط ایران -اروپا (۱) عبدالرضا فرجی راد (۱) آثار توافق هسته ای بر خاورمیانه (۱) سلاح های روسی (۱) روابط روسیه چین (۱) نقش امارات در یمن (۱) باور سازی ابرها (۱) پارلمان ترکیه (۱) ارتش های جهان (۱) روسیهر (۱) گروه تروریستی خراسان (۱) ایرانیان در قزاقستان (۱) شیعیان قزاقستان (۱) آذری های قزاقستان (۱) نونس (۱) نقشه سوریه (۱) نقشه نبرد در سوریه (۱) جبهه‌های جنگ در سوریه (۱) انرژی هسته ای (۱) تروریسم سلفی- تکفیری (۱) تروریسم سلفی (۱) احزاب آذربایجان (۱) جنبش مقاومت (۱) آگهی جذب فوق لیسانس علوم سیاسی (۱) اقتصاد قطر (۱) ابوبکر البغدادی (۱) کارکرد گرایی (۱) حامیان داعش (۱) موصل (۱) اقتصاد یمن (۱) یمن در نگاه استراتژیک عربستان (۱) زیدی های یمن (۱) جغرافیای یمن (۱) واقعیت داعش (۱) کردهای عراق (۱) آینده کردها (۱) الحوثی ها (۱) انتخابات‌ سوریه (۱) ترکیه داعش (۱) رابطه ترکیه با داعش (۱) جنگ آب (۱) مناطق جدایی طلب اروپا (۱) جدایی طلبی (۱) کوبانی (۱) تقابل ترکیه-عربستان (۱) اختلاف ترکیه عربستان (۱) رقابت ترکیه عربستان (۱) سقوط صنعا (۱) ساختار قومی (۱) کردهای ایران (۱) انرژى هسته ای (۱) ژئوپلیتیک عراق (۱) ساختار سیاسی عمان (۱) اقتصاد عمان (۱) نفت کردستان (۱) ژئوپلیتیک آب (۱) نقش ایران عربستان در یمن (۱) قدرت ملی ایران (۱) دالان شمال جنوب (۱) ژئوپلتیک بلوچستان (۱) فیمینسیم (۱) ترانزیت گاز (۱) انصارالله (۱) موقعیت اقتصادی یمن (۱) جایگاه منطقه ای یمن (۱) روابط آمریکا روسیه (۱) تروریسم رسانه ای (۱) ریشه های بحران سوریه (۱) دوران جنگ سرد (۱) یکجانبه گرایی (۱) چندجانبه گرایی (۱) مفهوم منطقه گرایی (۱) معاهده شنگن (۱) نظریه های انقلاب (۱) انقلاب های عربی (۱) نظریه های جغرافیای سیاسی (۱) نظریه های ژئوپولیتیک (۱) منابع کنکور دکتری علوم جغرافیا ی سیاسی (۱) هارتلند جدید (۱) بهار عربی، (۱) گروه های معارض سوریه (۱) حزب سلفی نور (۱) حزب النهضه (۱) ژئواستراتژی جهانی (۱) مکیندر (۱) داعش در سوریه (۱) بندربن سلطان (۱) دیپلماسی شهری (۱) اسه آن (۱) نگاه به شرق (۱) تحریم نفتی (۱) چالش های صادرات گاز (۱) سیاست خارجی دولت نهم ودهم (۱) جبهه اسلامی سوریه (۱) اتحادیه اروپایی (۱) روند صلح (۱) فلسطین، اسرائیل (۱) روندصلح خاورمیانه (۱) جغرافیای خاورمیانه (۱) تاریخ خاورمیانه جدید (۱) مازی (۱) شیعیان مالزی (۱) بلوچستان آزاد (۱) مدل مفهومی بحران سوریه (۱) امنیت سیاسی (۱) روابط جهانی (۱) توافق ایران و 1+5 (۱) عمق استراتژیک (۱) عمق استراتژیک ایران (۱) روسیه سوریه (۱) سلفی گری تکفیری (۱) وهابیت تکفیری (۱) تحولات اقتصادی امارات (۱) تحریم های بین النللی (۱) تحریم های بکجانبه (۱) امنیت، (۱) قفقاز شمالی (۱) روابط ایران و پاکستان (۱) انتخابات پارلمانی المان (۱) حزب سبز آلمان (۱) تجزیه سوریه (۱) محمد جواد ظریف (۱) مذاکرات سازش (۱) یاران رئیس جمهور (۱) گروه های ذینفوذ (۱) همگرایی، واگرایی (۱) منارعات قومی (۱) ارتش آزاد مصر (۱) بوکوحرام (۱) توسعه ملی (۱) سیاستهای امنیتی (۱) جنگ تمدنها (۱) احزاب عراق (۱) دموکراسی در عراق (۱) تحریم اقتصادی (۱) جان کری (۱) مدیریت سیاسی (۱) مورگان شوستر (۱) جنبش صهیونیسم (۱) اویغورها (۱) تجزیه عربستان (۱) سید قطب (۱) مناقشه اعراب و اسرائیل (۱) جنبش اخوان المسلمین (۱) اخوان المسلمین آفریقا (۱) جمال عبداناصر (۱) فرار عروس قذافی (۱) همسر قذافی (۱) اویغورها باما (۱) تحولات مصر لات مصر (۱) آینده مصر (۱) انقلاب یمن (۱) موج بیداری (۱) آل خلیفه (۱) قذاقی (۱) تهاجم رسانه ای (۱) قدرت سخت (۱) سونامی بیداری اسلامی (۱) مرزهای ایران و عراق (۱) شبکه های فارسی زبان (۱) نظریه دولت (۱) سیر تکوین دولت درایران (۱) مفهوم دولت (۱) تحول حکومت در ایران (۱) تحولات عربستان (۱) دکتر سمیعی (۱) اقوام -قومیت (۱) الیاس واحدی (۱) نظریه های ژئوپلتیک (۱) عوامل ژئوپلتیک (۱) راتزل (۱) ایران-امریکا (۱) روسیه-چین (۱) جهانی شدن فرهنگ (۱) مجتهدزاده (۱) پور پویان رضا (۱) منابع دکترای جغرافیای سیاسی (۱) ژئوپلتیک انتقادی (۱) ژئوپلتیک فراگیر (۱) ایران- روسیه (۱) جوزف نای (۱) سفیر انگلیس (۱) نهضت ملی نفت (۱) جغرافیای انتخابات (۱) ارتش روسیه (۱) امپریالیسم خبری (۱) مقالات رسانه و اینترنت (۱) ‍ژئورسانه ژئومدیا (۱) حزب الله و رفتار رسانه ای (۱) منابع ارشد جغرافیای سیاسی (۱) مبانی جغرافیا (۱) متون تخصصی جغرافیا (۱) ژئوپلتیک دوره تولد (۱) ژئوپلتیک دوره احیا (۱) ژئوپلتیک دوره افول (۱) ژئوپلتیک دوره شکوفایی (۱) ژئواستراتژِی خلیج فارس (۱) عزت اله عزتی (۱) پایگاه دریای ام الغنم (۱) پایگاه هوایی ظهران (۱) پایگاه دریایی جفیر (۱) پایگاه دریایی خضب (۱) منابع ارشد ژئوپلتیک (۱) اخوان المسلمین سوریه (۱) نظر سنجی انتخاباتی (۱) ترکیه سیاست خارجی (۱) صادرات نفت (۱) کردهای ترکیه (۱) سیاست ترکیه (۱) جمهوری خواهان (۱) ارتش امریکا (۱) روابط ایران و عربستان (۱) امنیت منطقه ای (۱) ترکیه اسرائیل (۱) سیاست خاورمیانه ترکیه (۱) اهداف ترکیه (۱) اختلافات مرزی (۱) احزابرسیاسی ایران (۱) ناپایداری احزاب (۱) قدرت نظامی (۱) اعتراضات سوریه (۱) ترکیه و اعراب (۱) روابط ایران و عراق (۱) مطالعات منطقه ای (۱) ایران و عربستان (۱) موازنه نرم (۱) انتخابات 2012آمریکا (۱) سیاست های روسیه (۱) رئیس جمهور روسیه (۱) سیاست های روسیه سیه (۱) رسانه های یهودی (۱) اامپریاالیسم رسانه ای (۱) شبکه ماهواره (۱) الکوثی (۱) هادی تی وی (۱) شبکه جهانی اهل بیت (۱) تاریخچه بی بی سی (۱) کارمندان بی بی سی فارسی (۱) رسانه نوین (۱) رسانه های ارتباطی (۱) آثار ماهواه (۱) رسانه فارسی (۱) ایران، (۱) انقلاب سوریه (۱) خلیج‌فارس (۱) قدرت نرم ایران (۱) اربیل (۱) انقلابات عربی و ترکیه (۱) جهان تک قطبی (۱) خاورمیانه رمیانه (۱) کردستان ترکیه (۱) توازن قدرت (۱) ایران ترکیه (۱) جریان مقاومت (۱) جبهه مقاومت (۱) ایران اعراب (۱) العراقیه (۱) کشور عمان (۱) قراردادگاز ایران پاکستان (۱) روابط فرهنگی (۱) واردات گاز ترکمنستان (۱) رقابت ایران و مصر (۱) چاپ بنر انتخابات (۱) بروشورهای انتخابات (۱) تبیلغات انتخابات (۱) چاپ آگهی (۱) طراحی آگهی انتخابات (۱) گرو های تندرو (۱) جایگاه انتخابات در ایران (۱) چاپ تبلیغات انتخاباتی (۱) چاپ انتخابات (۱) تبلیغات انتخابات مجلس (۱) تبلیغات در انتخابات (۱) شیوه های انتخاباتی (۱) تبلیغات انتخابات رسانه (۱) چاپ آگهی انتخابات (۱) هزینه تبلیغات انتخابات (۱) نقش اردن در سوریه (۱) اعتراضات ترکیه (۱) اسلام گرایی آفریقا (۱) امنیت ایران (۱) انتخابات تبلیغات (۱) شیوه های تبلیغات (۱) یارانه ها در جهان سوم (۱) تاریخچه هدف مندی یارانه ها (۱) فتح اله گولن (۱) انقلاب اسلامی ایران (۱) داود اوغلو (۱) تئوری جیمزروزنا (۱) تجمیع انتخابات (۱) مشاکرت سیاسی (۱) رقایت امریکا روسیه (۱) شورای اطلاعات ملی آمریکا (۱) محمئد (۱) استراتژی ایران (۱) تغییر نظام سوریه (۱) اسلام گرایی ترکیه (۱) اهل تسنن عراق (۱) جنبش مصر (۱) انقلاب مصز (۱) تحولات لبنان (۱) شیعیان کویت (۱) انتخابات گویت (۱) بحرانهای قومی عراق (۱) ترکیه عراق (۱) میادین نفت و گاز (۱) تحدید حدود مرز (۱) خطوط مرزی (۱) چاک هاگل (۱) عهدنامه 1975 (۱) مرزایران عراق (۱) مناقشات مرزی (۱) مرزهای غربی ایران (۱) مرز عراق (۱) ترکان سین کیانگ (۱) استراتژی امریکا (۱) [ جریان های ملی گرا (۱) تحولات ایران (۱) بازیگران تحولات سوریه (۱) مخالفان آل سعود (۱) سقوط بشار اسد (۱) تاثیر ماهواره بر جوانان (۱) هژمون (۱) ارتش آزاد (۱) پیروزی اوباما (۱) ارتش عراق (۱) فلسفه جغرافیا (۱) مسعود بارزانی (۱) موازنه منطقه ای (۱) جلال طالبانی (۱) عدالت و توسعه (۱) جنبش اسلامی (۱) اصلاح شورای امنیت (۱) استراتژی امنیت (۱) انتخابات کویت (۱) پیامدهای انتخابات کویت (۱) امریکا خلیج فارس (۱) امریکا سیاست خارجی (۱) پارس جنوبی (۱) استراتژی چیست (۱) تاثیرات شبکه های ماهواره ای (۱) نقش مخرب شبکه های خارجی (۱) مرزهای دریایی ایران (۱) مرزهای ایران در خلیج فارس (۱) مرزهای ایران و کویت (۱) آثار بحران سوریه (۱) پیامدهای بحران سوریه (۱) پیامدهای سقوط بشار اسد (۱) سقوط اسد (۱) سقوط سوریه (۱) امنیت اسرائیل (۱) اهداف ترکیه در سوریه (۱) عراق کردستان (۱) بغداد اربیل (۱) ایران ترکبه (۱) ایران ترکیه جهان عرب (۱) مشارکت‌ سیاسی‌ (۱) رای‌ و رای‌دادن‌ (۱) تبلیغات‌ انتخاباتی‌ (۱) سیاست خارجی پاکستان (۱) ایران پاکستان (۱) قطر سیاست (۱) روابط خارجی قطر (۱) قطز خاورمیانه (۱) امریکا قطر (۱) تئوری های روابط بین الملل (۱) رژیم های سیاسی (۱) جامعه شتاسی سیاسی (۱) تئوری های بین الملل (۱) حمیرا مشیر زاده (۱) تاریخ سوریه (۱) اقتصاد سوریه (۱) جغرافیای سوریه (۱) تحولات عربی (۱) رقابت ایران ترکیه (۱) خشکسالی (۱) نظریه (۱) ناتو (۱) جزایر سه گانه (۱) تنش زدائی (۱) دریای خزر (۱) ترکمن (۱) جغرافیای سیاسی خاورمیانه (۱) چشم انداز (۱) سکولار (۱) هیرمند (۱) تجارت آزاد (۱) قالیباف (۱) اقتصاد ایران (۱) اسلام هراسی (۱) اوپک (۱) مشارکت سیاسی (۱) ظریف (۱) شما (۱) باکو (۱) انگلستان (۱) حاکمیت (۱) سکولاریسم (۱) استراتژیک (۱) احزاب (۱) ژئوپلیتیک (۱) جرج بوش (۱) هویت (۱) تشیع (۱) تبلیغات انتخاباتی (۱) توسعه اقتصادی (۱) ارمنستان (۱) حماس (۱) بریتانیا (۱) روابط خارجی (۱) توسعه پایدار (۱) بحرین (۱) مشارکت مردمی (۱) صهیونیسم (۱) اکونومیست (۱) قانون انتخابات (۱) سوخت هسته ای (۱) مدودف (۱) کلینتون (۱) قدرت (۱) جان مک کین (۱) گردشگری (۱) رهبری (۱) توریسم (۱) هیلاری کلینتون (۱) مصدق (۱) بغداد (۱) توسعه (۱) هند (۱) بوش (۱) قزاقستان (۱) دولت (۱) مبارک (۱) سرزمین (۱) موشک (۱) مدیریت (۱) ونزوئلا (۱) مقاومت (۱) ماهواره (۱) انتخابات مجلس (۱) آب (۱) شیعیان (۱) دبی (۱) انتفاضه (۱) آذری (۱) سلام (۱) دانش (۱) علم (۱) انقلاب ایران (۱) ملی گرایی (۱) ترکمنستان (۱) عمان (۱) اومانیسم (۱) کره جنوبی (۱) آتاتورک (۱) انتخابات آمریکا (۱) علوم سیاسی (۱) ریگی (۱) هوگو چاوز (۱) گرجستان (۱) هرمنوتیک (۱) رژیم صهیونیستی (۱) منافع (۱) بی بی سی فارسی (۱) راه آهن (۱) بین الملل (۱) تاریخ اسلام (۱) مشترک المنافع (۱) رئیس جمهور (۱) چاوز (۱) واقع گرایی (۱) فرانسیس بیکن (۱) ابوموسی (۱) قیمت نفت (۱) آسیای مرکزی و قفقاز (۱) رضاشاه (۱) ایران گردی (۱) پارس جنوبی (۱) فیس بوک (۱) صدای امریکا (۱) جنگ روانی (۱) آل سعود (۱) فعالیت هسته ای (۱) ژئوپولیتیک (۱) کشف حجاب (۱) موساد (۱) رژیم حقوقی (۱) اسامه بن لادن (۱) جنگ سرد (۱) کرکوک (۱) زیباکلام (۱) قدرت نظامی ایران (۱) برخورد تمدنها (۱) سیدجمال الدین (۱) علاوی (۱) منطقه آزاد ارس (۱) جنگ یمن (۱) حسین بشیریه (۱) موقعیت ایران (۱) فرصت چالش (۱) حوادث زاهدان (۱) استراتژِی (۱) هانتیگتون (۱) مرز امنیت (۱) گزارش سازمان ملل (۱) نجران (۱) چرخه سوخت هسته ای (۱) نظم نوین جهانی (۱) مصطفی کمال آتاتورک (۱) هویت قومی (۱) شیعه ستیزی (۱) صعده (۱) تنب بزرگ (۱) ترانزیت کالا (۱) امارات متحده (۱) نظریه تربیتی (۱) مناقشه (۱) ارتش چین (۱) پیروزی در انتخابات (۱) امنیت انرژی (۱) برنامه هسته ای ایران (۱) رود ارس (۱) دولت یازدهم (۱) الشباب (۱) گرهاردشرودر (۱) الهام علی اف (۱) سیاست داخلی (۱) هانتینگتون (۱) سازمان های بین المللی (۱) بنیادگرایی (۱) سلاح شیمیایی (۱) لویی جرگه (۱) مفهوم قدرت (۱) موتلفه اسلامی (۱) المنار (۱) توییتر (۱) تقسیمات کشوری (۱) ژئواکونومی (۱) شنگن (۱) سرحد (۱) جنگ رسانه (۱)
دوستان من تنهایی خورشید بررسی استراتژیک دانش سیاست و روابط بین الملل دیپلماسی ایرانی فرارو عصرایران مرکز تحقیقات استراتژیک مرکز مطالعات وزارت امورخارجه مرکز مطالعات تاریخ معاصر مرکز مطالعات تاریخ معاصر مرکز مطالعات استراتژیک آریا پرتال زیگور طراح قالب