ایران بازگو
تماس با من
پروفایل من
نویسنده (های) وبلاگ ایران بازگو
آرشیو وبلاگ
      ایران بازگو (بازگو کننده گلچینی ازاخبار ومقالات سیاسی ،فرهنگی روز ایران و جهان)
رژیم های بین المللی نویسنده: ایران بازگو - ۱۳٩۱/٩/٢٧

چکیده :

نهادگران لیبرال و رئالیستها بحث عمده ای درباره نقش رژیمها - حوزه ترسیم شده از فعالیت قانو ن مند در نظام بین الملل به عمل آورد ه اند . هر د ومکتب اذعان می کنند به رغم آنکه نظام بین الملل از لحاظ ساختار ، هرج و مرج ( بدون حاکم ) است اما هیچگاه آنومیک ( بدون قانون ) نبوده است . تمایل به رژیمها در دهه 1970 نمایان شد یعنی پس از آنکه ایالات متحده توانسته بود رژیمهای اقتصادی که پس از جنگ جهانی دوم شکل گرفته بودند را حفظ کند.

ویژگیهای اصلی رژیمها چیست ؟ پاسخ روشن و صریحی به این پرسش وجود ندارد و این فصل از تعریف ، طبقه بندی و ذکر نمونه ها استفاده می کند تا ویژگی های پیچیده رژیمها را بیان کند. رژیمها در چه شرایطی به وجود می آیند؟ این پرسش مضمون اصلی این فصل را تشکیل می دهد. اگرچه نهادگرایان لیبرال و رئالیستها از ابراز مشابهی اقتصاد خرد و نظریه بازی برای تجزیه و تحلیل استفاده می کنند اما به نتایج متفاوتی می رسند . آیا نتایج به دست آمده با یکدیکر سازگار و هماهنگ هستند ؟ این مسئله همچنان مورد بحث است .

مقدمه :

یکی از ابعاد مهم جهانی شدن ایجاد رژیمهای جهان گستری بوده است که برای توسعه فعالیتهای قانونمند در نظام بین الملل بوجود آمده اند. اگر چه فعالیتهای قانونمند بین المللی به قبل از ظهور دولت مدرن بر می گردد، ولی فقظ در قرن بیستم است که رژیمها را می توان به عنوان پدیده ای جهانی در نظر گرفت . روابط بین الملل را در عمل رژیمهای پیچیده ای تنظیم می کنند که خود با مذاکره دولتها و سیاستگذاری آنها را به وجود آمده اند. نظریه پردازان حوزه روابط بین الملل در باره چگونگی و علت شکل گیری و تقویت رژیمها نظرات متفاوتی دارند.


مفهوم رژیم نسبتاٌ جدید است و دهه 1970 به اصطلاح مشترکی تبدیل شد. تمرکز اخیر بر رژیمها باید به عنوان مرحله جدیدی که حداقل به دوران حقوقدان هلندی هوگر گروسیوس (1645-1583) که اغلب به عنوان پدر حقوق بین الملل شناخته شده است بر می گردد. این عقیده مطرح شده است که نظام بین الملل اساساً آنومیک ( ANOMIC) – بدون قوانین و هنجارهای مورد توافق است و این عقیده را ارتباط کلی هرج و مرج ( ANARCHY) با فروپاشی نظم تقویت می کندو و نبود ساختار مرکزی حکومت در نظام بین الملل در آن تاثیر ندارد.

وقتی که حقوق بین الملل در دهه 1930 به طور فاحش نقض شد ، این امید از بین رفت . در دهه 1970 مجموعه ای ازتحولات جهانی نظریه پردازان روابط بین الملل که عموماً آمریکایی بودند در پی توسعه روابط بین الملل به عنوان علوم اجتماعی بودند. در این فصل استدلال براین است که نظریه پردازان رژیمها در دو مکتب گسترده فکری قرار دارند : لیبرالیسم و رئالیسم. اگر چه هاسنکور ، مایر و ریتبرگر این تقسیم بندی را ساده سازی بیش از حد می دانند.

رئالیسم در گذشته نسبت به حقوق بین الملل شکاک یا بی علاقه بود، در حالیکه نظریه پردازان رژیمها در اردوگاه لیبرالها که با عنوان لیبرالهای نهادگرا شناخته شده اند فرضیه اصلی نئورئالیستها را پذیرفته اند . نهادگرایان لیبرال معتقدند رژیمها به دولتها اجازه می دهند تا بر موانع موجود بر سر راه همکاری فائق آیند، موانعی که ساختار هرج و مرج آمیز نظام بین الملل آنها را ایجاد می کند. در مقابل رئالیستها معتقدند دولتها در شرایطی که نیاز به هماهنگی وجود دارد توانمندی و قدرت خود را به کار می گیرند تا بر ماهییت رژیمها و شیو ه ای که هزینه و منافع منتج از رژیمها تقسیم می گردد ، تاثیر بگذارند .

چرا نظریه پردازان روابط الملل شکل گیری رژیمها را در دهه 1970 مورد توجه قرار دادند ؟ یک عامل ، آگاهی فزآینده نسبت به این مسئله بود که آمریکا ، حداقل در غرب نقش هژمون را طی و بعد از جنگ دوم جهانی بازی کرده بود. ریشه این کلمه یونانی و به معنی رهبر است و استدلال این بود که ایالات متحده قادر بوده به علت برتری قدرت خود در نظام بین الملل این نقش را ایفا کند. اگر چه ، در دهه 1970 تا حدودی به خاطر موفقیت اقتصادی ژاپن و اروپا و تا اندازه ای به دلیل سیاست ناموفق در ویتنام ، توانایی ایالات متحده برای حفظ جایگاه هژمونیک خود مورد تردید قرار گرفت .

نکات اصلی

رژیمها ویژگی مهمی از جهانی شدن را بیان می کند

تعداد روزافزونی از رژیمهای جهانی در حال شکل گیری است

اصطلاح رژیم و رویکردهای علوم اجتماعی به آن جدید است اما در سنت دیرپای تفکر در باره حقوق بین الملل جا دارد

آغاز سیاستهای تشنج زدایی ، از دست رفتن جایگاه هژمونیک ایالات متحده و آگاهی روزافزون درباره مسائل زیست محیطی ، توجه دانشمندان علوم اجتماعی را به ضرورت نظریه رژیمها جلب کرده است .

نهادگرایان لیبرال و رئالیستها رویکردهای متفاوتی را برای تحلیل رژیمها تدوین کرده اند .

 

رویکردهای نهادگرایان لیبرال و رئالیستها در باره تحلیل رژیمها

فرضیه های مشترک

1- کشورها در یک نظام بین الملل هرج و مرج آمیز عمل می کنند.

2- کشورها بازیگرانی منطقی و بسیط هستند

3- کشورها واحدهایی هستند که مسئول شکل گیری رژیمها می باشند

4- رژیمها بر پایه همکاری در نظام بین الملل ایجاد می شوند

5- رژیمها نظم بین المللی را تقویت می کنند

دیدگاه متفاوت

نهادگرایان لیبرال

1- رژیمها کشورها را قادر به همکاری می کند.

2- رژیمها مصلحت عمومی را تقویت می کند

3- رژیمها وقتی بهتر توسعه می یابند که یک هژمون مهربان و آرام آنها را تقویت و حمایت کند

4- رژیمها ، جهانی شدن و نظم جهانی لیبرالی را به پیش می برند

رئالیست ها

1- رژیمها ، امکان هماهنگی را برای کشورها فراهم می کنند

2- رژیمها منافع متفاوتی را برای کشورها به وجود می آورند

3- قدرت ، مشخصه اصلی شکل گیری و بقای رژیم است

4- ماهیت نظم جهانی به قواعد اصلی و هنجارهای رژیمها بستگی دارد

 

تعریف رژیمها :

در اوایل دهه 1980 به وسیله استفان کراسنر تعریفی ازرژیم ارائه شد " مجموعه قواعد ، اصول ، هنجارها ، قوانین و فرآیندهای تصمیم گیری ضمنی و صریحی هستند که بر مبنای آن توافقات بازیگران در حوزه معینی از روابط بین الملل به یکدیکر نزدیک می شود و همگرایی پیدا می کند " چنین مشخص می شود که رژیم چیزی بیش از مجموعه قوانین است و سطح بالایی از نهادسازی را به عنوان پیش فرض در نظر می گیرد . مثال رژیم با کمک گرفتن از موافقت نامه عمومی در باره تعرفه و تجارت ( گات ) وبه منظور آشکار ساختن جوانب مختلف این بحث انجام داد.

چهار مولفه اصلی یک رژیم :

1- اصول : مجموعه بیانات و اظهارات منسجم و تئوریک در باره چگونگی عملکرد جهان

2- هنجارها : معیارهای کلی رفتار را مشخص می سازند و حقوق و تعهدات دولتها را شناسایی می کنند

3- قواعد در مقایسه با اصول و هنجارها در سطح پایین تری از کلیت قرار دارند و اغلب به این طرح می شوند تا تعارضاتی که بین اصول و هنجارها وجود دارد را بر طرف کنند . فرآیند تصمیم گیری به معنی دستورالعملهایی برای رفتار

4- فرآیندهای تصمیم گیری به معنی دستورالعملهایی برای رفتار به عنوان مثال سیستم رای گیری است وقتی که یک رژیم به تدریج استوار می شود و توسعه می یابد. این فرآیندها نیز به طور منظم تغییر می یابند

رژیمهای امنیتی

اگر چه رژیمهای امنیتی عمدتاً پدیده ای قرن بیستمی است که به دولتها اجازه می دهند تا از مشکلات و تنگناهای امنیتی بگریزند اما می توان نمونه های پیشین به عنوان مثال کنسرت اروپا رژیمی را تشکیل می دادند که بعد از جنگهای ناپلئونی ، دولتهای محافظه کار اروپا ایجاد کردند اشاره نمود. در قرن بیستم با شروع جنگ سرد رو به گسترش گذاشت .

رژیمهای محیط زیست

با آگاه شدن روزافزون دانشمندان از خسارتی که به محیط زیست جهانی وارد می شود، ضرورت ایجاد رژیمهای محیط زیست نیزبه تدریج افزایش می یابد، آلودگی نفتی، گرم شدن زمین و آسیب ازون همه از موضوعاتی هستند که توجه افکار عمومی را به خود جلب کرده اند و رژیمهایی در طیف وسیعی از حوزه ها وبه منظور حمایت از محیط زیست جهانی ایجاد شده اند.

رژیمهای ارتباطی و مخابراتی

با پیشرفتهای بیشتر در فناوری ، ضرورت وجود رژیمها به تنظیم بین المللی و ارتباطات راه دور نیز گسترش شدا کرد. نیاز به وجود رژیمی که بر کشتیرانی حاکم باشد به پیشرفت فناوری کشتی سازی در قرن شانزدهم بر می گردد که در قرنهای بعدی گسترش چشمگیر تجارت بین الملل را ممکن ساخت.

در قرن نوزدهم و بیستم مجموعه ای از سازمانها به وجود آمدند تا رژیمهای را در باره امنیت ارتباطات ایجاد و تقویت کنند. در سال 1863 کشورهای عمده صنعتی گرد هم آمدند تا نظام هماهنگی را برای ارتباطات پستی به وجود آورند و این نظام با ایجاد اتحادیه جهانی پست در سال 1874 شکل رسمی به خود گرفت.

رژیمهای اقتصادی

اقتصاد بین الملل نمی توانست در نبود زیر ساختهایی عمل کند که از سوی رژیمهای ارتباطی به وجود آمده بودند. این دو گروه رژیم به طور جدایی ناپذیری به یکدیگرمرتبط هستند . قواعد لیبرالی اصلی حاکم بر این رژیمها نیز بر رژیمهای ارتباطی تاثیر گذاشته اند. رژیمهای پیچیده اقتصادی که در دوره بعد از جنگ جهانی دوم ایجاد شده اند تلاشهای مجدانه ایالات متحده امریکا است که سعی داشت مجموعه ای از رژیمهای مبتنی بر قواعد لیبرال را تثبیت کند و در این راه صندوق بین المللی پول ، بانک بین المللی توسعه و بازسازی بعد از سال 1954 ایجاد شدند تا محیط را برای شکوفایی تجارت تقویت سازند.

نکات اصلی :

نظریه رژیمها تلاشی است که در دهه 1970 دانشمندان علوم اجتماعی انجام دادند تا دلیل وجود رفتار مبتنی بر قواعد دولت ها در نظام هرج و مرج آمیز بین الملل را تشریح و تبیین کنند.

رژیمها به وسیله اصول ، هنجارها ، قواعد و فرآیندهای تصمیم گیری تعریف می شوند

رژیمها می توانند بر مبنای رسمی بودن توافقات اولیه و میزان توقعاتی که جهت رعایت آنها وجود دارد طبقه بندی شوند. رژیمهای تمام عیار ، ضمنی و بی اعتبار را در این خصوص می توان ذکر نمود

رژیمها امروزه کمک می کنند تا روابط بین الملل دربسیاری از حوزه ها ی فعالیت ، تنظیم شود

 

نظریه های مختلف در باره شکل گیری رژیِمها:

رویکرد نهادگرایی لیبرال :

نهادگرایان از این فرضیه آغاز می کنند که رژیمها باید بر مشکلاتی فائق آیند که ساختار هرج و مرج آمیز نظام بین الملل بوجود آورده است

موانع شکل گیری رژیم:

نهادگرایان برای فهم نظری اینکه چرا ساختار هرج و مرج نظام بین الملل مانع شکل گیری رژیمهاست ، از اقتصاد خرد و نظریه بازی ( شاخه ای از علم ریاضیات است ) کمک گرفته اند . هرج و مرج در نظام بین الملل مانع همکاری نمی شود بلکه تنها رسیدن به آن را دشوار می سازد . تعامل استراتژیک به وسیله تاثیر متقابل تصمیم هایی که از سوی بازیگران مستقل اتخاذ شده ، تعیین می شود. تعامل بین دو عامل است که هر یک فقط دو استراتژی احتمالی دارند یکی همکاری و دیگری رقابت .

تعامل استراتژیک چهار نتیجه احتمالی خواهد داشت . استراتژی ها بر اساس محاسبات عقلانی انتخاب شده اند. براساس دیدگاه های نظریه پردازان بازی ، بازیگران خردگرا: 1) نتایج را ارزیابی می کنند ، 2) مراتب ترجیحی را در نظر می گیرند، 3) بهترین گزینه موجود را انتخاب می کنند. این موارد اصلی عقلانیت است . بر اساس نظریه بازی که به تنگنای زندانیان معروف شده ، مدلسازی شود.

نهادگرایان لیبرال معتقدند: منطق موجود در تنگنای زندانیان توضیح دهنده این نکته است که چرا نتایج و دست آوردها در عرصه بین المللی به صورت عقلانی قابل توضیح اند و اینکه چرا در کشورها با ناکامی و شکست قواعد بازار روبرو می شوند زیر کشورها به جای روی آوردن به استراتژی مبتنی بر همکاری ، استراتژی رقابتی را انتخاب کردند. بازی تنگنای زندانیان این وضعیت را تشریح می کند که چرا محیط هرج و مرج آمیز مانع همکاری می شود ، بیانگر این نکته هم هست که کشورها به مزایای همکاری نیز اذعان دارند. تنگنای زندانیان بیانگر اهمیت شناسایی راهکاری است که بتواند همه بازیگران را قانع کند خطر سرپیچی و مخالفت وجود ندارد.

تسهیل کردن شکل گیری رژیم ها :

نهادگرایان دو راه مختلف را در پیش گرفته اند: نخست آنان به اندیشه ها و دیدگاه های اقتصاددانان خرد توجه کرده اند . این اقتصاددانان معتقدند، دخالت دولت تنها راهکار دست یابی به نتایج مثبت نیست. اگر بازیگر مسلط و هژمونیک در بازار فعالیت کند ، آنگاه بازیگر مورد نظر بهای تولید نفع عمومی را خواهد پرداخت ، نهادگرایان لیبرال این استدلال را در عرصه بین المللی پذیرفته و آن را درست می داند. نهادگرایان لیبرال معتقدند حتی در صورت فقدان هژمون ، رژیم های پایدار ، ادامه خواهند یافت . راه دومی که نهادگرایان مطرح کردند که تنگنای زندانیان ، در باره دشواری ایجاد همکاری در نظام هرج و مرج آمیز بین المللی اغراق شده است . چنین معتقد بود که بازی بارها و بارها انجام می شود. سایه آینده بر روی بازیگران وجود خواهد داشت و بر محاسبات استراتژیک آن ها تاثیر می گذارد. اگر کشوری رویگردانی کند، طبق اصل تلافی بقیه دولتها نیز از آن تبعیت می کنند . پس با پذیرفتن این استدلالها سازو کار عمده برای ایجاد و حمایت از یک رژیم وجود هژمون نیست بلکه اصل عمل متقابل است. بنابراین به طور روزافزونی بر عواملی متمرکز شده اند که عمل متقابل را در درون سیستم تقویت کند.

رویکرد رئالیستی :

از منظر نهادگرایان لیبرال ، رئالیسم نقش زیادی در فهم رژیمها ندارند. در واقع به نظر میرسد که گسترش رژیمها موید این امر است که دیدگاه رئالیستی به طور روز افزونی قدیمی و منسوخ می شود جای تعجب نیست که رئالیستها با چنین دیدگاهی مخالفت می کنند. رئالیستها استدلال می کنند که رژیمها در شرایطی شکل می گیرند که استراتژیهای ناهماهنگ بتوانند جهت ایجاد نتایج و دستاوردهای نسبی و متوسط تعامل کنند.

قدرت و رژیمها :

رئالیستها همانند نهادگرایان به خوبی آگاه بودند که جایگاه هژمونیک آمریکا در دهه های 1970 و 80 مورد تردید قرار گرفته است . اما آنها نتیجه نگرفتند که این تحول ممکن است به جهانی هرج و مرج منتهی گردد. آنها در عوض بر نیازهای جهان سوم مبنی بر ایجاد مجموعه جدیدی از قواعد و هنجارهای تشکیل دهنده رژیمهای مرتبط با اقتصاد جهانی متمرکز شدند. از دیدگاه رئالیست ها، ایالات متحده تلاش کرد تا رژیمها بر اساس مجموعه ای از اصول و هنجارها تشکیل شوند اما فهم کامل دیدگاه رئالیسم مستلزم اذعان به این نکته است که یک هژمون می تواند به گونه ای موثر شکل گیری یک رژیم را وتو کند.

رژیمها و هماهنگ سازی :

همانطور که مشخص است دیدگاه رئالیست ها در باره رژیمها کامل نیست زیر نمی تواند توضیح دهد که چرا دولتها به اصول و هنجارهای شکل دهنده رژیمهایی که با آنها مخالف هستند ، پایبند می ماند. رئالیستها همانند نهادگرایان لیبرال برای توجیه این مشکل از نظریه بازی استفاده می کنند. در اینجا مشکل اصلی خطر رویگردانی و در پیش گرفتن استراتژی رقابت آمیز نیست بلکه این امکان وجود دارد که استراتژیهای هماهنگ با شکست روبرو شود و هدفی که مطلوب همگان است به صورت ناخواسته از دست برود. این درس اصلی است که باید از بازی تعارض جنسیتها آموخت ، یعنی بیش از یک نتیجه میتواند وجود داشته باشد که بیانگر مطلوبیت پارتو است. تعارض جنسیتها و مرزپارتو ( منازعه جنسیتها) نشان دهنده نتیجه تعادلی و بهترین استراتژی پارتو است.

رئالیست ها معتقدند این تجزیه و تحلیل به ما کمک می کند تا دریابیم که چرا دولتها در حالیکه به دنبال تغییر قواعد تشکیل دهنده یک رژیم هستند خود را با آن رژیم هماهنگ می سازند. دلیل ارائه شده این است که دولتها در مرز پارتو فعالیت می کنند. آنها از این جهت به رژیم پایبند می مانند که در شرایط هماهنگی عمل می کنند و ناکامی در هماهنگی ، آنها را به شرایطی با منفعت کمتر سوق می دهد.

نکات اصلی :

نهادگرایان لیبرال از بازار به عنوان قیاسی برای نظام هرج و مرج آمیز بین الملل استفاده می کنند .

در شرایط بازار / نظام بین الملل خیر و مصلحت عمومی چندانی تولید نمی شود و تولید شر عمومی بسیار زیاد است.

نهادگرایان لیبرال از بازی تنگنای زندانیان استفاده می کنند تا موانع ساختاری شکل گیری رژیمها را توجیه کنند.

یک هژمون " سایه آینده " و محیطی که از لحاظ اطلاعاتی غنی است همکاری را تقویت می کند و راه فراری را از تنگنای زندانیان به وجود می آورد.

رئالیست ها معتقدند نهادگرایان لیبرال اهمیت قدرت سیاسی را در بررسی رژیمها نادیده می گیرند

رئالیست ها از " تعارض جنسیتها " استفاده می کنند تا ماهیت هماهنگ سازی و ارتباط با قدرت در مجموعه ای هرج و مرج آمیز نشان دهند.

نتیجه گیری :

اگرچه نهادگرایان و رئالیستها اذعان می کنند که رژیمها یک ویژگیهای مهم نظام بین الملل هستند و از ابزار مشابهی برای تجزیه و تحلیل می کنند اما به نتایج بسیار مختلفی در باره چگونگی رژیمها می رسنداز نظر نهادگرایان لیبرال ضرورت ایجاد رژیمها از این جهت به وجود می آید که همواره خطری در نظام بین الملل وجود دارد که استراتژیهای رقابتی مبتنی بر همکاری را بی اثر خواهد ساخت . رئالیستها پیدایش رژیمها را منوط به شرایطی می داندکه در آن تمایل متقابل جهت همکاری وجود دارد اما در عین حال هرج و مرج مشکلی برای هماهنگ سازی به وجود می آورد.

از نظر نهادگرایان لیبرال قدرت را می تواند یک هژمون به کار گیرد تا بقیه دولتها را وادار به همکاری و پذیرش رژیمها کند. اما اذعان شده است که دولتها می توانند در نبود قدرت هژمونیک به ایجاد و تقویت رژیمها بپردازند . به عقیده رئالیستها قدرت نقش مهمی در روند چانه زنی بازی می کند. این چانه زنی جهت تعیین شکل یک رژیم صورت می گیرد که دولتها باید بر اساس آن اقدامات خود را هماهنگ سازند. اشتاین که تمایز بین بازیهای همکاری جویانه و هماهنگ سازنده را در ادبیات رژیمها معرفی کرده بود، هیچگاه فرض نمی کرد که آنها رویکردهایی نسبت به شکل گیری رژیمها باشند که به طور متقابل در تضاد با هم قرار بگیرند.بنابراین می توان گفت بحث بین نهادگرایان لیبرال و رئالیستها با کمک بررسی تجربی قابل حل است . آیا تصمیم گیرندگانی که مسئول ایجاد رژیمها هستند خود را در " تنگنای زندانیان " درگیر می دانند یا " تعارض جنسیتها " نهادگرایان لیبرال تاکید می کنند که مورد اول بیانگر شرایط شکل گیری رژیمها است، در حالی که رئالیستها بر مورد دوم تمرکز دارند .

 

 

مفاهیم اصلی :

هرج و مرج(anarchy) : نظامی که در نبود دولت مرکزی عمل می کند

آنومی (anomie) : نظامی که در نبود هنجارها و قواعد عمل می کند

تعارض جنسیتها ( battle of sexes) : طرحی در نظریه بازی که نشان دهنده نیاز به استراتژی هماهنگ سازی است

همکاری ( collaboration) : نوعی از تشریک مساعی که بر اساس آن طرفها نباید از استراتژی که مطلوب همه است به خاطر استراتژی که از لحاط فردی مطلوب است ، کنار بکشند.

تشریک مساعی (cooperation) : عامل مورد نیاز در هر شرایطی که طرفها باید با یکدیکر فعالیت کنند تا به نتایج متقابلاً مطولب دست یابند

هماهنگی (CO-Ordination) : نوعی از تشریک مساعی که طرفها باید به دنبال یک استراتژی مشترک باشند تا از نتایج متقابلاً نامطلوب ناشی از استراتژیهای پراکنده ، پرهیز کنند

رشد تصاعدی (exponential grow) : شرایطی که رشد یکنواخت یا خطی نیست اما در طول زمان افزایش می یابد

نظریه بازی (game theory) : شاخه ای از علم ریاضی که تعاملات استراتژیک را مورد بررسی قرار می دهد

هژمونی ( hegemony) : نظامی که رهبری مسلط آن را مدیریت می کند

اقتصاد خرد (microeconomics) : شاخه ای از علم اقتصاد که به مطالعه رفتار شرکتها در شرایط بازار می پردازد

ناکامی بازار( market failure) : از ناتوانی بازار جهت تولید کالاهایی ناشی می شود که تولید آنها نیاز به استراتژیهای همکاری جویانه دارد

تنگنای زندانیان (prisoners dilemma ) : طرحی در نطریه بازی ها که نشان دهند نیاز به استراتژی همکاری جویانه است

خیر مصلحت عمومی ( public goods ) : کالاهایی که تنها از طریق تصمیم جمعی می تواند تولید گردد و بنابراین نمی تواند در بازار تولید شود

شر عمومی ( public bads ): پیامدهای منفی است و وقتی به وجود می آید که بازیگران در همکاری ناکام بمانند

عقلانیت(rationality) : در توانایی افراد رای مشخص کردن اولویت های خود و انتخاب در دسترس ترین آنها منعکس می شود

عمل متقابل (reciprocity) : نشان دهنده استراتژی " تلافی جویانه " است و تنها زمانی موثر است که بقیه نیز اینگونه عمل کنند

رژیمها ( regimes) : مجموعه ای از قواعد ، هنجارها ، قوانین و فرآیندهای تصمیم گیری ضمنی یا صریح که در ان توقعات بازیگران در حوزمشخصی ار روابط بین الملل همگرایی پیدا می کند

سایه آینده (shadow of future ) : استعاره ای که نشان می دهد تصمیم گیرندگان تصمیم گیری به آینده توجه دارند

تعامل استراتژیک (strategic interaction ) : وقتی رخ می دهد که یک نتیجه محصول تصمیماتی باشد که به طور مستقل به عمل آمده باشد.

  نظرات ()
مطالب اخیر چرا خواب آمریکایی ها برای سوریه تعبیر نمی شود؟ تجارت با کردهای عراق ممنوع مقتدی صدر در عربستان به دنبال چیست؟ چالش‌های بارزانی برای استقلال اقلیم؛ بارور کردن ابرها دوای درد بی آبی و خشکسالی ایران می شود؟ «مفهوم قدرت و جایگاه آن در تئوری روابط بین الملل» نقش و جایگاه امارات عربی متحده در تحولات یمن آیا جنوب عربستان تجزیه خواهد شد؟ + تصاویر تجزیه سوریه عملا کلید خورده است 30 ویژگی کره جنوبی از نظر سریع القلم
کلمات کلیدی وبلاگ ایران (۱۳۱) سوریه (٦٦) ترکیه (٥۸) امریکا (٥۳) خاورمیانه (٤٧) بحران سوریه (٤٠) سیاست خارجی (۳٥) عراق (۳۳) عربستان (٢٩) مقالات جغرافیای سیاسی (٢٥) داعش (٢٤) یمن (٢٢) ژئوپلتیک (٢٢) تحولات یمن (۱٩) مصر (۱۸) روسیه (۱۸) سیاست خارجی ایران (۱٧) اوباما (۱۳) تحولات جهان عرب (۱۳) تحولات سوریه (۱۳) قطر (۱٢) بیداری اسلامی (۱٢) کردها (۱٢) روابط بین الملل (۱٠) اردوغان (۱٠) القاعده (۱٠) سیاست (۱٠) امنیت (۱٠) انرژی (۱٠) صادرات گاز (۱٠) حوثی ها (۱٠) چین - امریکا (٩) چین (٩) قدرت نرم (٩) توافق هسته ای (۸) سیاست خارجی امریکا (۸) سلفی گری (۸) تحریم (۸) دیپلماسی (۸) جهان عرب (۸) پرونده هسته ای (٧) اعراب (٧) پاکستان (٧) لبنان (٧) نفت (٧) افغانستان (٧) عربستان سعودی (٧) اتحادیه اروپا (٧) اسلام گرایی (٧) خلیج فارس (٦) گاز (٦) اسرائیل (٦) انتخابات (٦) آفریقا (٦) تروریسم (٦) جهانی شدن (٦) اخوان المسلمین (٦) روابط ایران ترکیه (٦) انتخابات‌ (٦) خاورمیانه اسلامی (٦) آسیای مرکزی (٦) تاریخچه داعش (٦) داعش عراق (٥) داعش سوریه (٥) بندر چابهار (٥) شیعیان یمن (٥) سیاست خارجی ترکیه (٥) بهار عربی (٥) ایران عراق (٥) ایران امریکا (٥) خاورمیانه بزرگ (٥) انتخابات شورا (٥) رژیم های بین المللی (٥) کردهای سوریه (٥) امنیت ملی (٥) استراتژی (٥) جغرافیا (٥) وهابیت (٥) اروپا (٥) رسانه (٥) حزب الله (٥) دیپلماسی عمومی (٥) کردستان (٥) جنگ نرم (٥) کردستان عراق (٥) هژمونی (٤) نوری مالکی (٤) علویان (٤) شمال آفریقا (٤) مذاکرات هسته ای (٤) مرز (٤) بشار اسد (٤) انقلاب اسلامی (٤) حزب الله لبنان (٤) امارات متحده عربی (٤) اردن (٤) فلسطین (٤) بلوچستان (٤) امارات (٤) جغرافیای سیاسی (٤) اوکراین (٤) علویان ترکیه (٤) سیاست خارجی قطر (٤) گاز ایران (٤) جبهه النصره (٤) ارتش آزاد سوریه (٤) قفقاز جنوبی (٤) رقابت ایران و عربستان (٤) تبلیغات انتخابات (٤) ژئواستراتژیک (٤) نظام بین الملل (٤) افراط گرایی (٤) داعش در عراق (٤) چین اقتصاد (۳) ساختار یمن (۳) بحران عراق (۳) حکومت اقلیم کردستان (۳) حوثی های یمن (۳) سیاست خارجی روسیه (۳) فدرالیزم (۳) شیوه تبلیغات انتخاباتی (۳) ژئوپلتیک گاز (۳) هدف مندی یارانه ها (۳) ژئوپلتیک ایران (۳) مدیریت بحران (۳) استراتژی ایران در عراق (۳) انقلاب های عربی (۳) چاپ تبلیغات انتخابات (۳) خاورمیانه جدید (۳) علویان سوریه (۳) قطر شبکه الجزیره (۳) همکاری بین المللی (۳) حافظ نیا (۳) یارانه (۳) خزر (۳) دموکراسی (۳) طالبان (۳) آذربایجان (۳) فرهنگ (۳) ترانزیت (۳) منافع ملی (۳) انتخابات ریاست جمهوری (۳) تحریم های بین المللی (۳) جهان اسلام (۳) شورای امنیت (۳) قفقاز (۳) خط لوله صلح (۳) حسن البنا (۳) ایران عربستان (۳) انتخابات ایران (۳) 11سپتامبر (۳) ژئواستراتژی (۳) حقوق بین الملل (۳) کریمه (٢) تبارشناسی (٢) موادمخدر (٢) بحران آب (٢) تحریم اقتصادی (٢) نفت وگاز (٢) سازه انگاری (٢) منطقه گرایی (٢) اسد (٢) شیعیان عربستان (٢) هارتلند (٢) ایران هراسی (٢) مدل مفهومی (٢) شورای همکاری خلیج فارس (٢) رئیس جمهور آمریکا (٢) حزب عدالت و توسعه (٢) بارزانی (٢) ایران هسته ای (٢) احمدی نژاد (٢) اسلام سیاسی (٢) جمهوری آذربایجان (٢) تهدید نرم (٢) پوتین (٢) غرب (٢) اسلام (٢) آمریکا (٢) لیبی (٢) مازندران (٢) حق وتو (٢) مذاکره (٢) کویت (٢) بی بی سی (٢) جمهوری اسلامی ایران (٢) آلمان (٢) روحانی (٢) سازمان ملل (٢) ارتباطات (٢) جهان سوم (٢) هویت فرهنگی (٢) بحران (٢) هویت ملی (٢) موسویان (٢) قومیت (٢) سیاست بین الملل (٢) محمد مرسی (٢) عراق جدید (٢) کردستان سوریه (٢) شیعیان عراق (٢) چالش های ترکیه (٢) راهبرد ترکیه در سوریه (٢) ترکیه سوریه (٢) امریکا خاورمیانه (٢) انتخابات امریکا (٢) لبنان و بحران سوریه (٢) ساختار شورای امنیت (٢) رشد اسلام گرایی (٢) ایران سوریه (٢) قدرت ملی (٢) تاریخ یارانه (٢) رقابت ایران و ترکیه (٢) امنیت جمهوری اسلامی ایران (٢) موضوع هسته ای ایران (٢) ترکیه وبحران سوریه (٢) آگهی انتخاباتی (٢) مشاوره تبلیغات انتخابات (٢) القاعده آفریقا (٢) چاپ آگهی انتخاباتی (٢) چاپ تراکت انتخابات (٢) انتخابات ترکیه (٢) روابط با عراق (٢) روابط ایران و ترکیه (٢) نظریه های روابط بین الملل (٢) مشاوره انتخاباتی (٢) انقلابات عربی (٢) ترکیه خاورمیانه (٢) پیمان کمپ دیوید (٢) مرزهای ایران (٢) بازار انرژی (٢) موازنه قدرت (٢) ترورریسم (٢) انر}ى هسته ای (٢) رژزیم حقوقی (٢) مقاومت و حزب الله (٢) انقلاب تونس (٢) انقلاب مصر (٢) خاورمیانه جدید (٢) علی عبدالله صالح (٢) تحولات خاورمیانه (٢) تحولات مصر (٢) ایران مصر (٢) تحریم سیاسی (٢) اسلام رادیکال (٢) رادیکالیسم اسلامی در آفریقا (٢) جایگاه قطر (٢) ترورریسم سوری (٢) اقتصاد امارات (٢) سیاست خارجی عربستان (٢) کردهای عراق (٢) تبارشناسی تروریسم (٢) یرنامه چهارم توسعه (٢) ساختار قومی یمن (٢) شیعیان زیدی (٢) دولت اسلامی عراق و شام (٢) سیاست خارجی چین (٢) ایران ترکیه سوریه (٢) عبدربه منصور هادی (٢) الگوی امنیتی (٢) سلفی گری وهابی (٢) مقالات ژئوپلیتیک (٢) مقالات ژئوپلتیک (٢) گروه سلفی خراسان (٢) گروه خراسان (٢) روابط افغانستان -پاکستان (٢) کنکره امریکا (٢) کریدور شمال- جنوب (٢) طرح توسعه شرق (٢) توسعه شرق (٢) منابع گازی (٢) هیدروپلیتیک آب (٢) دیپلماسی آبی (٢) بحران یمن (٢) رودخانه مرزی (٢) داعش افغانستان (٢) گروه تکفیری خراسان (٢) ژنوم ژئوپلیتیک (٢) روابط ایران روسیه (٢) الرمادی (۱) پارلمان ترکیه (۱) ارتش های جهان (۱) روسیهر (۱) مدل اندرسون، (۱) روابط ایران و عمان (۱) کد ژئوپلیتیک (۱) ژئوپلتیک نفت (۱) روابط ایران -اروپا (۱) عبدالرضا فرجی راد (۱) آثار توافق هسته ای بر خاورمیانه (۱) سلاح های روسی (۱) روابط روسیه چین (۱) نقش امارات در یمن (۱) باور سازی ابرها (۱) جدایی کردها (۱) انتخایات ترکیه (۱) اسلام گرایان ترکیه (۱) نوار مرزی ایران ترکیه (۱) مسائل مرزی (۱) تجزیه استانهاس سنی عراق (۱) تحول ژئوپلیتیک (۱) ساختار ژئوپلیتیکی جهان (۱) جغرافیای سیاسی (۱) نظریه‌های ژئوپلیتیک (۱) داعش در آسیای مرکزی (۱) دولت آشتی ملی افغانستان (۱) سیاست خارجی پاکستان (۱) دموکرات ها (۱) عربستان یمن (۱) ژئواستراتژیک ایران (۱) داعش آفریقا (۱) جریان های افراطی (۱) روابط عربستان اسرائیل (۱) تفاهم لوزان (۱) مدیریت سیاسی فضا (۱) منظقه آزاد چابهار (۱) ژئوپلیتیک آب (۱) قدرت ملی ایران (۱) دالان شمال جنوب (۱) ژئوپلتیک بلوچستان (۱) فیمینسیم (۱) ترانزیت گاز (۱) حسن بهشتی پور (۱) تحریم های علیه ایران (۱) نیچروان بارزانی (۱) استخدام کارشناس ارشد علوم سیاسی (۱) دعوت به همکاری روابط بین الملل (۱) استخدام کارشناس ارشد روابط بین الملل (۱) استخدام ارشد روابط بین الملل (۱) افغانستان ایران (۱) سیاست خارجی افغانستان (۱) هیدرو پلیتیک (۱) مختاری،حسین (۱) عبدی،عطاءالله (۱) گروه تروریستی خراسان (۱) ایرانیان در قزاقستان (۱) شیعیان قزاقستان (۱) آذری های قزاقستان (۱) نونس (۱) نقشه سوریه (۱) نقشه نبرد در سوریه (۱) جبهه‌های جنگ در سوریه (۱) انرژی هسته ای (۱) تروریسم سلفی- تکفیری (۱) تروریسم سلفی (۱) احزاب آذربایجان (۱) جنبش مقاومت (۱) آگهی جذب فوق لیسانس علوم سیاسی (۱) اقتصاد قطر (۱) داعش در سوریه (۱) بندربن سلطان (۱) دیپلماسی شهری (۱) اسه آن (۱) نگاه به شرق (۱) ابوبکر البغدادی (۱) کارکرد گرایی (۱) حامیان داعش (۱) تحولات عراق (۱) موصل (۱) اقتصاد یمن (۱) یمن در نگاه استراتژیک عربستان (۱) زیدی های یمن (۱) جغرافیای یمن (۱) واقعیت داعش (۱) الحوثی ها (۱) انتخابات‌ سوریه (۱) ساختار قومی (۱) کردهای ایران (۱) انرژى هسته ای (۱) ژئوپلیتیک عراق (۱) ساختار سیاسی عمان (۱) اقتصاد عمان (۱) نفت کردستان (۱) ترکیه داعش (۱) رابطه ترکیه با داعش (۱) جنگ آب (۱) مناطق جدایی طلب اروپا (۱) جدایی طلبی (۱) کوبانی (۱) تقابل ترکیه-عربستان (۱) اختلاف ترکیه عربستان (۱) رقابت ترکیه عربستان (۱) سقوط صنعا (۱) نقش ایران عربستان در یمن (۱) آینده کردها (۱) انصارالله (۱) موقعیت اقتصادی یمن (۱) جایگاه منطقه ای یمن (۱) روابط آمریکا روسیه (۱) تروریسم رسانه ای (۱) ریشه های بحران سوریه (۱) دوران جنگ سرد (۱) یکجانبه گرایی (۱) چندجانبه گرایی (۱) مفهوم منطقه گرایی (۱) معاهده شنگن (۱) نظریه های انقلاب (۱) انقلاب های عربی (۱) نظریه های جغرافیای سیاسی (۱) نظریه های ژئوپولیتیک (۱) منابع کنکور دکتری علوم جغرافیا ی سیاسی (۱) هارتلند جدید (۱) بهار عربی، (۱) گروه های معارض سوریه (۱) حزب سلفی نور (۱) حزب النهضه (۱) ژئواستراتژی جهانی (۱) مکیندر (۱) امنیت سیاسی (۱) روابط جهانی (۱) توافق ایران و 1+5 (۱) عمق استراتژیک (۱) عمق استراتژیک ایران (۱) روسیه سوریه (۱) سلفی گری تکفیری (۱) وهابیت تکفیری (۱) تحولات اقتصادی امارات (۱) تحریم نفتی (۱) چالش های صادرات گاز (۱) سیاست خارجی دولت نهم ودهم (۱) جبهه اسلامی سوریه (۱) اتحادیه اروپایی (۱) روند صلح (۱) فلسطین، اسرائیل (۱) روندصلح خاورمیانه (۱) جغرافیای خاورمیانه (۱) تاریخ خاورمیانه جدید (۱) مازی (۱) شیعیان مالزی (۱) بلوچستان آزاد (۱) مدل مفهومی بحران سوریه (۱) تجزیه سوریه (۱) محمد جواد ظریف (۱) مذاکرات سازش (۱) یاران رئیس جمهور (۱) گروه های ذینفوذ (۱) همگرایی، واگرایی (۱) منارعات قومی (۱) ارتش آزاد مصر (۱) بوکوحرام (۱) توسعه ملی (۱) سیاستهای امنیتی (۱) جنگ تمدنها (۱) احزاب عراق (۱) دموکراسی در عراق (۱) تحریم اقتصادی (۱) نقش اردن در سوریه (۱) اعتراضات ترکیه (۱) اسلام گرایی آفریقا (۱) امنیت ایران (۱) انتخابات تبلیغات (۱) شیوه های تبلیغات (۱) تحریم های بین النللی (۱) تحریم های بکجانبه (۱) امنیت، (۱) قفقاز شمالی (۱) روابط ایران و پاکستان (۱) انتخابات پارلمانی المان (۱) حزب سبز آلمان (۱) انقلاب یمن (۱) موج بیداری (۱) آل خلیفه (۱) قذاقی (۱) مقتدا صدر (۱) تهاجم رسانه ای (۱) قدرت سخت (۱) سونامی بیداری اسلامی (۱) جان کری (۱) مدیریت سیاسی (۱) مورگان شوستر (۱) جنبش صهیونیسم (۱) اویغورها (۱) مرزهای ایران و عراق (۱) شبکه های فارسی زبان (۱) نظریه دولت (۱) سیر تکوین دولت درایران (۱) مفهوم دولت (۱) تحول حکومت در ایران (۱) تحولات عربستان (۱) دکتر سمیعی (۱) اقوام -قومیت (۱) الیاس واحدی (۱) نظریه های ژئوپلتیک (۱) عوامل ژئوپلتیک (۱) راتزل (۱) ایران-امریکا (۱) روسیه-چین (۱) جهانی شدن فرهنگ (۱) مجتهدزاده (۱) پور پویان رضا (۱) منابع دکترای جغرافیای سیاسی (۱) ژئوپلتیک انتقادی (۱) ژئوپلتیک فراگیر (۱) ایران- روسیه (۱) جوزف نای (۱) سفیر انگلیس (۱) نهضت ملی نفت (۱) جغرافیای انتخابات (۱) ارتش روسیه (۱) امپریالیسم خبری (۱) مقالات رسانه و اینترنت (۱) ‍ژئورسانه ژئومدیا (۱) حزب الله و رفتار رسانه ای (۱) منابع ارشد جغرافیای سیاسی (۱) مبانی جغرافیا (۱) متون تخصصی جغرافیا (۱) ژئوپلتیک دوره تولد (۱) ژئوپلتیک دوره احیا (۱) ژئوپلتیک دوره افول (۱) ژئوپلتیک دوره شکوفایی (۱) ژئواستراتژِی خلیج فارس (۱) عزت اله عزتی (۱) پایگاه دریای ام الغنم (۱) پایگاه هوایی ظهران (۱) پایگاه دریایی جفیر (۱) پایگاه دریایی خضب (۱) منابع ارشد ژئوپلتیک (۱) موازنه نرم (۱) انتخابات 2012آمریکا (۱) سیاست های روسیه (۱) رئیس جمهور روسیه (۱) سیاست های روسیه سیه (۱) رسانه های یهودی (۱) اامپریاالیسم رسانه ای (۱) شبکه ماهواره (۱) الکوثی (۱) هادی تی وی (۱) شبکه جهانی اهل بیت (۱) تاریخچه بی بی سی (۱) کارمندان بی بی سی فارسی (۱) رسانه نوین (۱) رسانه های ارتباطی (۱) آثار ماهواه (۱) رسانه فارسی (۱) ایران، (۱) جهان تک قطبی (۱) خاورمیانه رمیانه (۱) کردستان ترکیه (۱) توازن قدرت (۱) تجزیه عربستان (۱) سید قطب (۱) مناقشه اعراب و اسرائیل (۱) جنبش اخوان المسلمین (۱) اخوان المسلمین آفریقا (۱) جمال عبداناصر (۱) فرار عروس قذافی (۱) همسر قذافی (۱) اویغورها باما (۱) تحولات مصر لات مصر (۱) آینده مصر (۱) ترکیه اسرائیل (۱) سیاست خاورمیانه ترکیه (۱) اهداف ترکیه (۱) اختلافات مرزی (۱) احزابرسیاسی ایران (۱) ناپایداری احزاب (۱) قدرت نظامی (۱) اخوان المسلمین سوریه (۱) نظر سنجی انتخاباتی (۱) ترکیه سیاست خارجی (۱) اعتراضات سوریه (۱) ترکیه و اعراب (۱) روابط ایران و عراق (۱) مطالعات منطقه ای (۱) ایران و عربستان (۱) انقلاب سوریه (۱) خلیج‌فارس (۱) قدرت نرم ایران (۱) اربیل (۱) انقلابات عربی و ترکیه (۱) چاپ بنر انتخابات (۱) بروشورهای انتخابات (۱) تبیلغات انتخابات (۱) چاپ آگهی (۱) طراحی آگهی انتخابات (۱) گرو های تندرو (۱) جایگاه انتخابات در ایران (۱) چاپ تبلیغات انتخاباتی (۱) چاپ انتخابات (۱) تبلیغات انتخابات مجلس (۱) تبلیغات در انتخابات (۱) شیوه های انتخاباتی (۱) تبلیغات انتخابات رسانه (۱) چاپ آگهی انتخابات (۱) هزینه تبلیغات انتخابات (۱) ایران ترکیه (۱) جریان مقاومت (۱) جبهه مقاومت (۱) ایران اعراب (۱) العراقیه (۱) کشور عمان (۱) قراردادگاز ایران پاکستان (۱) روابط فرهنگی (۱) واردات گاز ترکمنستان (۱) رقابت ایران و مصر (۱) رقایت امریکا روسیه (۱) شورای اطلاعات ملی آمریکا (۱) محمئد (۱) استراتژی ایران (۱) تغییر نظام سوریه (۱) عراق کردستان (۱) بغداد اربیل (۱) ایران ترکبه (۱) ایران ترکیه جهان عرب (۱) مشارکت‌ سیاسی‌ (۱) رای‌ و رای‌دادن‌ (۱) تبلیغات‌ انتخاباتی‌ (۱) یارانه ها در جهان سوم (۱) تاریخچه هدف مندی یارانه ها (۱) فتح اله گولن (۱) انقلاب اسلامی ایران (۱) داود اوغلو (۱) تئوری جیمزروزنا (۱) تجمیع انتخابات (۱) مشاکرت سیاسی (۱) اسلام گرایی ترکیه (۱) اهل تسنن عراق (۱) جنبش مصر (۱) انقلاب مصز (۱) تحولات لبنان (۱) شیعیان کویت (۱) انتخابات گویت (۱) بحرانهای قومی عراق (۱) ترکیه عراق (۱) میادین نفت و گاز (۱) تحدید حدود مرز (۱) خطوط مرزی (۱) چاک هاگل (۱) عهدنامه 1975 (۱) مرزایران عراق (۱) مناقشات مرزی (۱) مرزهای غربی ایران (۱) مرز عراق (۱) ترکان سین کیانگ (۱) استراتژی امریکا (۱) [ جریان های ملی گرا (۱) تحولات ایران (۱) بازیگران تحولات سوریه (۱) مخالفان آل سعود (۱) اصلاح شورای امنیت (۱) استراتژی امنیت (۱) انتخابات کویت (۱) پیامدهای انتخابات کویت (۱) امریکا خلیج فارس (۱) امریکا سیاست خارجی (۱) پارس جنوبی (۱) سیاست خارجی پاکستان (۱) ایران پاکستان (۱) قطر سیاست (۱) روابط خارجی قطر (۱) قطز خاورمیانه (۱) امریکا قطر (۱) پیامدهای سقوط بشار اسد (۱) سقوط اسد (۱) سقوط سوریه (۱) امنیت اسرائیل (۱) اهداف ترکیه در سوریه (۱) تئوری های روابط بین الملل (۱) رژیم های سیاسی (۱) جامعه شتاسی سیاسی (۱) تئوری های بین الملل (۱) حمیرا مشیر زاده (۱) تاریخ سوریه (۱) اقتصاد سوریه (۱) جغرافیای سوریه (۱) تحولات عربی (۱) رقابت ایران ترکیه (۱) سقوط بشار اسد (۱) تاثیر ماهواره بر جوانان (۱) هژمون (۱) ارتش آزاد (۱) پیروزی اوباما (۱) ارتش عراق (۱) استراتژی چیست (۱) تاثیرات شبکه های ماهواره ای (۱) نقش مخرب شبکه های خارجی (۱) مرزهای دریایی ایران (۱) مرزهای ایران در خلیج فارس (۱) مرزهای ایران و کویت (۱) آثار بحران سوریه (۱) پیامدهای بحران سوریه (۱) فلسفه جغرافیا (۱) مسعود بارزانی (۱) موازنه منطقه ای (۱) جلال طالبانی (۱) عدالت و توسعه (۱) جنبش اسلامی (۱) صادرات نفت (۱) کردهای ترکیه (۱) سیاست ترکیه (۱) جمهوری خواهان (۱) ارتش امریکا (۱) روابط ایران و عربستان (۱) امنیت منطقه ای (۱) خشکسالی (۱) نظریه (۱) ناتو (۱) جزایر سه گانه (۱) تنش زدائی (۱) دریای خزر (۱) ترکمن (۱) جغرافیای سیاسی خاورمیانه (۱) چشم انداز (۱) سکولار (۱) هیرمند (۱) تجارت آزاد (۱) قالیباف (۱) اقتصاد ایران (۱) اسلام هراسی (۱) اوپک (۱) مشارکت سیاسی (۱) ظریف (۱) شما (۱) باکو (۱) انگلستان (۱) حاکمیت (۱) سکولاریسم (۱) استراتژیک (۱) احزاب (۱) ژئوپلیتیک (۱) جرج بوش (۱) هویت (۱) تشیع (۱) تبلیغات انتخاباتی (۱) توسعه اقتصادی (۱) ارمنستان (۱) حماس (۱) بریتانیا (۱) روابط خارجی (۱) توسعه پایدار (۱) بحرین (۱) مشارکت مردمی (۱) صهیونیسم (۱) اکونومیست (۱) قانون انتخابات (۱) سوخت هسته ای (۱) مدودف (۱) کلینتون (۱) قدرت (۱) جان مک کین (۱) گردشگری (۱) رهبری (۱) توریسم (۱) هیلاری کلینتون (۱) مصدق (۱) بغداد (۱) توسعه (۱) هند (۱) بوش (۱) قزاقستان (۱) دولت (۱) مبارک (۱) سرزمین (۱) موشک (۱) مدیریت (۱) ونزوئلا (۱) مقاومت (۱) ماهواره (۱) انتخابات مجلس (۱) آب (۱) شیعیان (۱) دبی (۱) انتفاضه (۱) آذری (۱) سلام (۱) دانش (۱) علم (۱) انقلاب ایران (۱) ملی گرایی (۱) ترکمنستان (۱) عمان (۱) اومانیسم (۱) کره جنوبی (۱) آتاتورک (۱) انتخابات آمریکا (۱) علوم سیاسی (۱) ریگی (۱) هوگو چاوز (۱) گرجستان (۱) هرمنوتیک (۱) رژیم صهیونیستی (۱) منافع (۱) بی بی سی فارسی (۱) راه آهن (۱) بین الملل (۱) تاریخ اسلام (۱) مشترک المنافع (۱) رئیس جمهور (۱) چاوز (۱) واقع گرایی (۱) فرانسیس بیکن (۱) ابوموسی (۱) قیمت نفت (۱) آسیای مرکزی و قفقاز (۱) رضاشاه (۱) ایران گردی (۱) پارس جنوبی (۱) فیس بوک (۱) صدای امریکا (۱) جنگ روانی (۱) آل سعود (۱) فعالیت هسته ای (۱) ژئوپولیتیک (۱) کشف حجاب (۱) موساد (۱) رژیم حقوقی (۱) اسامه بن لادن (۱) جنگ سرد (۱) کرکوک (۱) زیباکلام (۱) قدرت نظامی ایران (۱) برخورد تمدنها (۱) سیدجمال الدین (۱) علاوی (۱) منطقه آزاد ارس (۱) جنگ یمن (۱) حسین بشیریه (۱) موقعیت ایران (۱) فرصت چالش (۱) حوادث زاهدان (۱) استراتژِی (۱) هانتیگتون (۱) مرز امنیت (۱) گزارش سازمان ملل (۱) نجران (۱) چرخه سوخت هسته ای (۱) نظم نوین جهانی (۱) مصطفی کمال آتاتورک (۱) هویت قومی (۱) شیعه ستیزی (۱) صعده (۱) تنب بزرگ (۱) ترانزیت کالا (۱) امارات متحده (۱) نظریه تربیتی (۱) مناقشه (۱) ارتش چین (۱) پیروزی در انتخابات (۱) امنیت انرژی (۱) برنامه هسته ای ایران (۱) رود ارس (۱) دولت یازدهم (۱) الشباب (۱) گرهاردشرودر (۱) الهام علی اف (۱) سیاست داخلی (۱) هانتینگتون (۱) سازمان های بین المللی (۱) بنیادگرایی (۱) سلاح شیمیایی (۱) لویی جرگه (۱) مفهوم قدرت (۱) موتلفه اسلامی (۱) المنار (۱) توییتر (۱) تقسیمات کشوری (۱) ژئواکونومی (۱) شنگن (۱) سرحد (۱) جنگ رسانه (۱)
دوستان من آفتاب انتخاب بررسی استراتژیک بولتن تابناک تسنیم دانش سیاست و روابط بین الملل دیپلماسی ایرانی عصرایران فارس فرارو مرکز تحقیقات استراتژیک مرکز مطالعات استراتژیک آریا مرکز مطالعات تاریخ معاصر مرکز مطالعات وزارت امورخارجه پرتال زیگور طراح قالب