ایران بازگو
تماس با من
پروفایل من
نویسنده (های) وبلاگ ایران بازگو
آرشیو وبلاگ
      ایران بازگو (بازگو کننده گلچینی ازاخبار و پژوهش های سیاسی و ژئوپلتیکی روز ایران و جهان)
رژیم های بین المللی نویسنده: ایران بازگو - ۱۳٩۱/٩/٢٧

چکیده :

نهادگران لیبرال و رئالیستها بحث عمده ای درباره نقش رژیمها - حوزه ترسیم شده از فعالیت قانو ن مند در نظام بین الملل به عمل آورد ه اند . هر د ومکتب اذعان می کنند به رغم آنکه نظام بین الملل از لحاظ ساختار ، هرج و مرج ( بدون حاکم ) است اما هیچگاه آنومیک ( بدون قانون ) نبوده است . تمایل به رژیمها در دهه 1970 نمایان شد یعنی پس از آنکه ایالات متحده توانسته بود رژیمهای اقتصادی که پس از جنگ جهانی دوم شکل گرفته بودند را حفظ کند.

ویژگیهای اصلی رژیمها چیست ؟ پاسخ روشن و صریحی به این پرسش وجود ندارد و این فصل از تعریف ، طبقه بندی و ذکر نمونه ها استفاده می کند تا ویژگی های پیچیده رژیمها را بیان کند. رژیمها در چه شرایطی به وجود می آیند؟ این پرسش مضمون اصلی این فصل را تشکیل می دهد. اگرچه نهادگرایان لیبرال و رئالیستها از ابراز مشابهی اقتصاد خرد و نظریه بازی برای تجزیه و تحلیل استفاده می کنند اما به نتایج متفاوتی می رسند . آیا نتایج به دست آمده با یکدیکر سازگار و هماهنگ هستند ؟ این مسئله همچنان مورد بحث است .

مقدمه :

یکی از ابعاد مهم جهانی شدن ایجاد رژیمهای جهان گستری بوده است که برای توسعه فعالیتهای قانونمند در نظام بین الملل بوجود آمده اند. اگر چه فعالیتهای قانونمند بین المللی به قبل از ظهور دولت مدرن بر می گردد، ولی فقظ در قرن بیستم است که رژیمها را می توان به عنوان پدیده ای جهانی در نظر گرفت . روابط بین الملل را در عمل رژیمهای پیچیده ای تنظیم می کنند که خود با مذاکره دولتها و سیاستگذاری آنها را به وجود آمده اند. نظریه پردازان حوزه روابط بین الملل در باره چگونگی و علت شکل گیری و تقویت رژیمها نظرات متفاوتی دارند.


مفهوم رژیم نسبتاٌ جدید است و دهه 1970 به اصطلاح مشترکی تبدیل شد. تمرکز اخیر بر رژیمها باید به عنوان مرحله جدیدی که حداقل به دوران حقوقدان هلندی هوگر گروسیوس (1645-1583) که اغلب به عنوان پدر حقوق بین الملل شناخته شده است بر می گردد. این عقیده مطرح شده است که نظام بین الملل اساساً آنومیک ( ANOMIC) – بدون قوانین و هنجارهای مورد توافق است و این عقیده را ارتباط کلی هرج و مرج ( ANARCHY) با فروپاشی نظم تقویت می کندو و نبود ساختار مرکزی حکومت در نظام بین الملل در آن تاثیر ندارد.

وقتی که حقوق بین الملل در دهه 1930 به طور فاحش نقض شد ، این امید از بین رفت . در دهه 1970 مجموعه ای ازتحولات جهانی نظریه پردازان روابط بین الملل که عموماً آمریکایی بودند در پی توسعه روابط بین الملل به عنوان علوم اجتماعی بودند. در این فصل استدلال براین است که نظریه پردازان رژیمها در دو مکتب گسترده فکری قرار دارند : لیبرالیسم و رئالیسم. اگر چه هاسنکور ، مایر و ریتبرگر این تقسیم بندی را ساده سازی بیش از حد می دانند.

رئالیسم در گذشته نسبت به حقوق بین الملل شکاک یا بی علاقه بود، در حالیکه نظریه پردازان رژیمها در اردوگاه لیبرالها که با عنوان لیبرالهای نهادگرا شناخته شده اند فرضیه اصلی نئورئالیستها را پذیرفته اند . نهادگرایان لیبرال معتقدند رژیمها به دولتها اجازه می دهند تا بر موانع موجود بر سر راه همکاری فائق آیند، موانعی که ساختار هرج و مرج آمیز نظام بین الملل آنها را ایجاد می کند. در مقابل رئالیستها معتقدند دولتها در شرایطی که نیاز به هماهنگی وجود دارد توانمندی و قدرت خود را به کار می گیرند تا بر ماهییت رژیمها و شیو ه ای که هزینه و منافع منتج از رژیمها تقسیم می گردد ، تاثیر بگذارند .

چرا نظریه پردازان روابط الملل شکل گیری رژیمها را در دهه 1970 مورد توجه قرار دادند ؟ یک عامل ، آگاهی فزآینده نسبت به این مسئله بود که آمریکا ، حداقل در غرب نقش هژمون را طی و بعد از جنگ دوم جهانی بازی کرده بود. ریشه این کلمه یونانی و به معنی رهبر است و استدلال این بود که ایالات متحده قادر بوده به علت برتری قدرت خود در نظام بین الملل این نقش را ایفا کند. اگر چه ، در دهه 1970 تا حدودی به خاطر موفقیت اقتصادی ژاپن و اروپا و تا اندازه ای به دلیل سیاست ناموفق در ویتنام ، توانایی ایالات متحده برای حفظ جایگاه هژمونیک خود مورد تردید قرار گرفت .

نکات اصلی

رژیمها ویژگی مهمی از جهانی شدن را بیان می کند

تعداد روزافزونی از رژیمهای جهانی در حال شکل گیری است

اصطلاح رژیم و رویکردهای علوم اجتماعی به آن جدید است اما در سنت دیرپای تفکر در باره حقوق بین الملل جا دارد

آغاز سیاستهای تشنج زدایی ، از دست رفتن جایگاه هژمونیک ایالات متحده و آگاهی روزافزون درباره مسائل زیست محیطی ، توجه دانشمندان علوم اجتماعی را به ضرورت نظریه رژیمها جلب کرده است .

نهادگرایان لیبرال و رئالیستها رویکردهای متفاوتی را برای تحلیل رژیمها تدوین کرده اند .

 

رویکردهای نهادگرایان لیبرال و رئالیستها در باره تحلیل رژیمها

فرضیه های مشترک

1- کشورها در یک نظام بین الملل هرج و مرج آمیز عمل می کنند.

2- کشورها بازیگرانی منطقی و بسیط هستند

3- کشورها واحدهایی هستند که مسئول شکل گیری رژیمها می باشند

4- رژیمها بر پایه همکاری در نظام بین الملل ایجاد می شوند

5- رژیمها نظم بین المللی را تقویت می کنند

دیدگاه متفاوت

نهادگرایان لیبرال

1- رژیمها کشورها را قادر به همکاری می کند.

2- رژیمها مصلحت عمومی را تقویت می کند

3- رژیمها وقتی بهتر توسعه می یابند که یک هژمون مهربان و آرام آنها را تقویت و حمایت کند

4- رژیمها ، جهانی شدن و نظم جهانی لیبرالی را به پیش می برند

رئالیست ها

1- رژیمها ، امکان هماهنگی را برای کشورها فراهم می کنند

2- رژیمها منافع متفاوتی را برای کشورها به وجود می آورند

3- قدرت ، مشخصه اصلی شکل گیری و بقای رژیم است

4- ماهیت نظم جهانی به قواعد اصلی و هنجارهای رژیمها بستگی دارد

 

تعریف رژیمها :

در اوایل دهه 1980 به وسیله استفان کراسنر تعریفی ازرژیم ارائه شد " مجموعه قواعد ، اصول ، هنجارها ، قوانین و فرآیندهای تصمیم گیری ضمنی و صریحی هستند که بر مبنای آن توافقات بازیگران در حوزه معینی از روابط بین الملل به یکدیکر نزدیک می شود و همگرایی پیدا می کند " چنین مشخص می شود که رژیم چیزی بیش از مجموعه قوانین است و سطح بالایی از نهادسازی را به عنوان پیش فرض در نظر می گیرد . مثال رژیم با کمک گرفتن از موافقت نامه عمومی در باره تعرفه و تجارت ( گات ) وبه منظور آشکار ساختن جوانب مختلف این بحث انجام داد.

چهار مولفه اصلی یک رژیم :

1- اصول : مجموعه بیانات و اظهارات منسجم و تئوریک در باره چگونگی عملکرد جهان

2- هنجارها : معیارهای کلی رفتار را مشخص می سازند و حقوق و تعهدات دولتها را شناسایی می کنند

3- قواعد در مقایسه با اصول و هنجارها در سطح پایین تری از کلیت قرار دارند و اغلب به این طرح می شوند تا تعارضاتی که بین اصول و هنجارها وجود دارد را بر طرف کنند . فرآیند تصمیم گیری به معنی دستورالعملهایی برای رفتار

4- فرآیندهای تصمیم گیری به معنی دستورالعملهایی برای رفتار به عنوان مثال سیستم رای گیری است وقتی که یک رژیم به تدریج استوار می شود و توسعه می یابد. این فرآیندها نیز به طور منظم تغییر می یابند

رژیمهای امنیتی

اگر چه رژیمهای امنیتی عمدتاً پدیده ای قرن بیستمی است که به دولتها اجازه می دهند تا از مشکلات و تنگناهای امنیتی بگریزند اما می توان نمونه های پیشین به عنوان مثال کنسرت اروپا رژیمی را تشکیل می دادند که بعد از جنگهای ناپلئونی ، دولتهای محافظه کار اروپا ایجاد کردند اشاره نمود. در قرن بیستم با شروع جنگ سرد رو به گسترش گذاشت .

رژیمهای محیط زیست

با آگاه شدن روزافزون دانشمندان از خسارتی که به محیط زیست جهانی وارد می شود، ضرورت ایجاد رژیمهای محیط زیست نیزبه تدریج افزایش می یابد، آلودگی نفتی، گرم شدن زمین و آسیب ازون همه از موضوعاتی هستند که توجه افکار عمومی را به خود جلب کرده اند و رژیمهایی در طیف وسیعی از حوزه ها وبه منظور حمایت از محیط زیست جهانی ایجاد شده اند.

رژیمهای ارتباطی و مخابراتی

با پیشرفتهای بیشتر در فناوری ، ضرورت وجود رژیمها به تنظیم بین المللی و ارتباطات راه دور نیز گسترش شدا کرد. نیاز به وجود رژیمی که بر کشتیرانی حاکم باشد به پیشرفت فناوری کشتی سازی در قرن شانزدهم بر می گردد که در قرنهای بعدی گسترش چشمگیر تجارت بین الملل را ممکن ساخت.

در قرن نوزدهم و بیستم مجموعه ای از سازمانها به وجود آمدند تا رژیمهای را در باره امنیت ارتباطات ایجاد و تقویت کنند. در سال 1863 کشورهای عمده صنعتی گرد هم آمدند تا نظام هماهنگی را برای ارتباطات پستی به وجود آورند و این نظام با ایجاد اتحادیه جهانی پست در سال 1874 شکل رسمی به خود گرفت.

رژیمهای اقتصادی

اقتصاد بین الملل نمی توانست در نبود زیر ساختهایی عمل کند که از سوی رژیمهای ارتباطی به وجود آمده بودند. این دو گروه رژیم به طور جدایی ناپذیری به یکدیگرمرتبط هستند . قواعد لیبرالی اصلی حاکم بر این رژیمها نیز بر رژیمهای ارتباطی تاثیر گذاشته اند. رژیمهای پیچیده اقتصادی که در دوره بعد از جنگ جهانی دوم ایجاد شده اند تلاشهای مجدانه ایالات متحده امریکا است که سعی داشت مجموعه ای از رژیمهای مبتنی بر قواعد لیبرال را تثبیت کند و در این راه صندوق بین المللی پول ، بانک بین المللی توسعه و بازسازی بعد از سال 1954 ایجاد شدند تا محیط را برای شکوفایی تجارت تقویت سازند.

نکات اصلی :

نظریه رژیمها تلاشی است که در دهه 1970 دانشمندان علوم اجتماعی انجام دادند تا دلیل وجود رفتار مبتنی بر قواعد دولت ها در نظام هرج و مرج آمیز بین الملل را تشریح و تبیین کنند.

رژیمها به وسیله اصول ، هنجارها ، قواعد و فرآیندهای تصمیم گیری تعریف می شوند

رژیمها می توانند بر مبنای رسمی بودن توافقات اولیه و میزان توقعاتی که جهت رعایت آنها وجود دارد طبقه بندی شوند. رژیمهای تمام عیار ، ضمنی و بی اعتبار را در این خصوص می توان ذکر نمود

رژیمها امروزه کمک می کنند تا روابط بین الملل دربسیاری از حوزه ها ی فعالیت ، تنظیم شود

 

نظریه های مختلف در باره شکل گیری رژیِمها:

رویکرد نهادگرایی لیبرال :

نهادگرایان از این فرضیه آغاز می کنند که رژیمها باید بر مشکلاتی فائق آیند که ساختار هرج و مرج آمیز نظام بین الملل بوجود آورده است

موانع شکل گیری رژیم:

نهادگرایان برای فهم نظری اینکه چرا ساختار هرج و مرج نظام بین الملل مانع شکل گیری رژیمهاست ، از اقتصاد خرد و نظریه بازی ( شاخه ای از علم ریاضیات است ) کمک گرفته اند . هرج و مرج در نظام بین الملل مانع همکاری نمی شود بلکه تنها رسیدن به آن را دشوار می سازد . تعامل استراتژیک به وسیله تاثیر متقابل تصمیم هایی که از سوی بازیگران مستقل اتخاذ شده ، تعیین می شود. تعامل بین دو عامل است که هر یک فقط دو استراتژی احتمالی دارند یکی همکاری و دیگری رقابت .

تعامل استراتژیک چهار نتیجه احتمالی خواهد داشت . استراتژی ها بر اساس محاسبات عقلانی انتخاب شده اند. براساس دیدگاه های نظریه پردازان بازی ، بازیگران خردگرا: 1) نتایج را ارزیابی می کنند ، 2) مراتب ترجیحی را در نظر می گیرند، 3) بهترین گزینه موجود را انتخاب می کنند. این موارد اصلی عقلانیت است . بر اساس نظریه بازی که به تنگنای زندانیان معروف شده ، مدلسازی شود.

نهادگرایان لیبرال معتقدند: منطق موجود در تنگنای زندانیان توضیح دهنده این نکته است که چرا نتایج و دست آوردها در عرصه بین المللی به صورت عقلانی قابل توضیح اند و اینکه چرا در کشورها با ناکامی و شکست قواعد بازار روبرو می شوند زیر کشورها به جای روی آوردن به استراتژی مبتنی بر همکاری ، استراتژی رقابتی را انتخاب کردند. بازی تنگنای زندانیان این وضعیت را تشریح می کند که چرا محیط هرج و مرج آمیز مانع همکاری می شود ، بیانگر این نکته هم هست که کشورها به مزایای همکاری نیز اذعان دارند. تنگنای زندانیان بیانگر اهمیت شناسایی راهکاری است که بتواند همه بازیگران را قانع کند خطر سرپیچی و مخالفت وجود ندارد.

تسهیل کردن شکل گیری رژیم ها :

نهادگرایان دو راه مختلف را در پیش گرفته اند: نخست آنان به اندیشه ها و دیدگاه های اقتصاددانان خرد توجه کرده اند . این اقتصاددانان معتقدند، دخالت دولت تنها راهکار دست یابی به نتایج مثبت نیست. اگر بازیگر مسلط و هژمونیک در بازار فعالیت کند ، آنگاه بازیگر مورد نظر بهای تولید نفع عمومی را خواهد پرداخت ، نهادگرایان لیبرال این استدلال را در عرصه بین المللی پذیرفته و آن را درست می داند. نهادگرایان لیبرال معتقدند حتی در صورت فقدان هژمون ، رژیم های پایدار ، ادامه خواهند یافت . راه دومی که نهادگرایان مطرح کردند که تنگنای زندانیان ، در باره دشواری ایجاد همکاری در نظام هرج و مرج آمیز بین المللی اغراق شده است . چنین معتقد بود که بازی بارها و بارها انجام می شود. سایه آینده بر روی بازیگران وجود خواهد داشت و بر محاسبات استراتژیک آن ها تاثیر می گذارد. اگر کشوری رویگردانی کند، طبق اصل تلافی بقیه دولتها نیز از آن تبعیت می کنند . پس با پذیرفتن این استدلالها سازو کار عمده برای ایجاد و حمایت از یک رژیم وجود هژمون نیست بلکه اصل عمل متقابل است. بنابراین به طور روزافزونی بر عواملی متمرکز شده اند که عمل متقابل را در درون سیستم تقویت کند.

رویکرد رئالیستی :

از منظر نهادگرایان لیبرال ، رئالیسم نقش زیادی در فهم رژیمها ندارند. در واقع به نظر میرسد که گسترش رژیمها موید این امر است که دیدگاه رئالیستی به طور روز افزونی قدیمی و منسوخ می شود جای تعجب نیست که رئالیستها با چنین دیدگاهی مخالفت می کنند. رئالیستها استدلال می کنند که رژیمها در شرایطی شکل می گیرند که استراتژیهای ناهماهنگ بتوانند جهت ایجاد نتایج و دستاوردهای نسبی و متوسط تعامل کنند.

قدرت و رژیمها :

رئالیستها همانند نهادگرایان به خوبی آگاه بودند که جایگاه هژمونیک آمریکا در دهه های 1970 و 80 مورد تردید قرار گرفته است . اما آنها نتیجه نگرفتند که این تحول ممکن است به جهانی هرج و مرج منتهی گردد. آنها در عوض بر نیازهای جهان سوم مبنی بر ایجاد مجموعه جدیدی از قواعد و هنجارهای تشکیل دهنده رژیمهای مرتبط با اقتصاد جهانی متمرکز شدند. از دیدگاه رئالیست ها، ایالات متحده تلاش کرد تا رژیمها بر اساس مجموعه ای از اصول و هنجارها تشکیل شوند اما فهم کامل دیدگاه رئالیسم مستلزم اذعان به این نکته است که یک هژمون می تواند به گونه ای موثر شکل گیری یک رژیم را وتو کند.

رژیمها و هماهنگ سازی :

همانطور که مشخص است دیدگاه رئالیست ها در باره رژیمها کامل نیست زیر نمی تواند توضیح دهد که چرا دولتها به اصول و هنجارهای شکل دهنده رژیمهایی که با آنها مخالف هستند ، پایبند می ماند. رئالیستها همانند نهادگرایان لیبرال برای توجیه این مشکل از نظریه بازی استفاده می کنند. در اینجا مشکل اصلی خطر رویگردانی و در پیش گرفتن استراتژی رقابت آمیز نیست بلکه این امکان وجود دارد که استراتژیهای هماهنگ با شکست روبرو شود و هدفی که مطلوب همگان است به صورت ناخواسته از دست برود. این درس اصلی است که باید از بازی تعارض جنسیتها آموخت ، یعنی بیش از یک نتیجه میتواند وجود داشته باشد که بیانگر مطلوبیت پارتو است. تعارض جنسیتها و مرزپارتو ( منازعه جنسیتها) نشان دهنده نتیجه تعادلی و بهترین استراتژی پارتو است.

رئالیست ها معتقدند این تجزیه و تحلیل به ما کمک می کند تا دریابیم که چرا دولتها در حالیکه به دنبال تغییر قواعد تشکیل دهنده یک رژیم هستند خود را با آن رژیم هماهنگ می سازند. دلیل ارائه شده این است که دولتها در مرز پارتو فعالیت می کنند. آنها از این جهت به رژیم پایبند می مانند که در شرایط هماهنگی عمل می کنند و ناکامی در هماهنگی ، آنها را به شرایطی با منفعت کمتر سوق می دهد.

نکات اصلی :

نهادگرایان لیبرال از بازار به عنوان قیاسی برای نظام هرج و مرج آمیز بین الملل استفاده می کنند .

در شرایط بازار / نظام بین الملل خیر و مصلحت عمومی چندانی تولید نمی شود و تولید شر عمومی بسیار زیاد است.

نهادگرایان لیبرال از بازی تنگنای زندانیان استفاده می کنند تا موانع ساختاری شکل گیری رژیمها را توجیه کنند.

یک هژمون " سایه آینده " و محیطی که از لحاظ اطلاعاتی غنی است همکاری را تقویت می کند و راه فراری را از تنگنای زندانیان به وجود می آورد.

رئالیست ها معتقدند نهادگرایان لیبرال اهمیت قدرت سیاسی را در بررسی رژیمها نادیده می گیرند

رئالیست ها از " تعارض جنسیتها " استفاده می کنند تا ماهیت هماهنگ سازی و ارتباط با قدرت در مجموعه ای هرج و مرج آمیز نشان دهند.

نتیجه گیری :

اگرچه نهادگرایان و رئالیستها اذعان می کنند که رژیمها یک ویژگیهای مهم نظام بین الملل هستند و از ابزار مشابهی برای تجزیه و تحلیل می کنند اما به نتایج بسیار مختلفی در باره چگونگی رژیمها می رسنداز نظر نهادگرایان لیبرال ضرورت ایجاد رژیمها از این جهت به وجود می آید که همواره خطری در نظام بین الملل وجود دارد که استراتژیهای رقابتی مبتنی بر همکاری را بی اثر خواهد ساخت . رئالیستها پیدایش رژیمها را منوط به شرایطی می داندکه در آن تمایل متقابل جهت همکاری وجود دارد اما در عین حال هرج و مرج مشکلی برای هماهنگ سازی به وجود می آورد.

از نظر نهادگرایان لیبرال قدرت را می تواند یک هژمون به کار گیرد تا بقیه دولتها را وادار به همکاری و پذیرش رژیمها کند. اما اذعان شده است که دولتها می توانند در نبود قدرت هژمونیک به ایجاد و تقویت رژیمها بپردازند . به عقیده رئالیستها قدرت نقش مهمی در روند چانه زنی بازی می کند. این چانه زنی جهت تعیین شکل یک رژیم صورت می گیرد که دولتها باید بر اساس آن اقدامات خود را هماهنگ سازند. اشتاین که تمایز بین بازیهای همکاری جویانه و هماهنگ سازنده را در ادبیات رژیمها معرفی کرده بود، هیچگاه فرض نمی کرد که آنها رویکردهایی نسبت به شکل گیری رژیمها باشند که به طور متقابل در تضاد با هم قرار بگیرند.بنابراین می توان گفت بحث بین نهادگرایان لیبرال و رئالیستها با کمک بررسی تجربی قابل حل است . آیا تصمیم گیرندگانی که مسئول ایجاد رژیمها هستند خود را در " تنگنای زندانیان " درگیر می دانند یا " تعارض جنسیتها " نهادگرایان لیبرال تاکید می کنند که مورد اول بیانگر شرایط شکل گیری رژیمها است، در حالی که رئالیستها بر مورد دوم تمرکز دارند .

 

 

مفاهیم اصلی :

هرج و مرج(anarchy) : نظامی که در نبود دولت مرکزی عمل می کند

آنومی (anomie) : نظامی که در نبود هنجارها و قواعد عمل می کند

تعارض جنسیتها ( battle of sexes) : طرحی در نظریه بازی که نشان دهنده نیاز به استراتژی هماهنگ سازی است

همکاری ( collaboration) : نوعی از تشریک مساعی که بر اساس آن طرفها نباید از استراتژی که مطلوب همه است به خاطر استراتژی که از لحاط فردی مطلوب است ، کنار بکشند.

تشریک مساعی (cooperation) : عامل مورد نیاز در هر شرایطی که طرفها باید با یکدیکر فعالیت کنند تا به نتایج متقابلاً مطولب دست یابند

هماهنگی (CO-Ordination) : نوعی از تشریک مساعی که طرفها باید به دنبال یک استراتژی مشترک باشند تا از نتایج متقابلاً نامطلوب ناشی از استراتژیهای پراکنده ، پرهیز کنند

رشد تصاعدی (exponential grow) : شرایطی که رشد یکنواخت یا خطی نیست اما در طول زمان افزایش می یابد

نظریه بازی (game theory) : شاخه ای از علم ریاضی که تعاملات استراتژیک را مورد بررسی قرار می دهد

هژمونی ( hegemony) : نظامی که رهبری مسلط آن را مدیریت می کند

اقتصاد خرد (microeconomics) : شاخه ای از علم اقتصاد که به مطالعه رفتار شرکتها در شرایط بازار می پردازد

ناکامی بازار( market failure) : از ناتوانی بازار جهت تولید کالاهایی ناشی می شود که تولید آنها نیاز به استراتژیهای همکاری جویانه دارد

تنگنای زندانیان (prisoners dilemma ) : طرحی در نطریه بازی ها که نشان دهند نیاز به استراتژی همکاری جویانه است

خیر مصلحت عمومی ( public goods ) : کالاهایی که تنها از طریق تصمیم جمعی می تواند تولید گردد و بنابراین نمی تواند در بازار تولید شود

شر عمومی ( public bads ): پیامدهای منفی است و وقتی به وجود می آید که بازیگران در همکاری ناکام بمانند

عقلانیت(rationality) : در توانایی افراد رای مشخص کردن اولویت های خود و انتخاب در دسترس ترین آنها منعکس می شود

عمل متقابل (reciprocity) : نشان دهنده استراتژی " تلافی جویانه " است و تنها زمانی موثر است که بقیه نیز اینگونه عمل کنند

رژیمها ( regimes) : مجموعه ای از قواعد ، هنجارها ، قوانین و فرآیندهای تصمیم گیری ضمنی یا صریح که در ان توقعات بازیگران در حوزمشخصی ار روابط بین الملل همگرایی پیدا می کند

سایه آینده (shadow of future ) : استعاره ای که نشان می دهد تصمیم گیرندگان تصمیم گیری به آینده توجه دارند

تعامل استراتژیک (strategic interaction ) : وقتی رخ می دهد که یک نتیجه محصول تصمیماتی باشد که به طور مستقل به عمل آمده باشد.

  نظرات ()
مطالب اخیر ترامپ در روز اول ریاست بر ایالات متحده آمریکا چکار می کند؟ ایران به دنبال نمونه ای مدرن از استراتژی آناکوندا برای شکست عربستان سعودی است عوامل و بازیگران دخیل در افزایش بحران در کشمیر آیا ایران با ذخایر نفتی و گازی خود می‌تواند روسیه را به چالش بکشد؟ آینده روابط عربستان و هند چالشهای کنونی و چشم انداز روابط هند و پاکستان علل تشدید تنش ها و آینده روابط هند و پاکستان ۱۳٩٥/٧/۱٤ بسترهای گسترش حضور چین در در افغانستان نقش گذشته و آینده قزاقستان
کلمات کلیدی وبلاگ ایران (۱٦٤) ترکیه (۸٠) سوریه (٧٥) امریکا (٦٤) خاورمیانه (٦٢) عربستان (٥٥) بحران سوریه (٤٧) داعش (٤۳) عراق (٤۱) روسیه (٤٠) سیاست خارجی (۳٥) ژئوپلتیک (٢٩) مقالات جغرافیای سیاسی (٢٩) یمن (٢٥) سیاست خارجی ایران (٢٥) مصر (٢٢) تحولات یمن (۱٩) چین (۱۸) اوباما (۱٧) اردوغان (۱٧) پاکستان (۱٦) سیاست خارجی ترکیه (۱٦) سیاست خارجی عربستان (۱٥) تحولات سوریه (۱٤) افغانستان (۱٤) کردها (۱٤) کردستان عراق (۱٤) ایران عربستان (۱۳) قطر (۱۳) القاعده (۱۳) صادرات گاز (۱۳) تحولات جهان عرب (۱۳) امنیت (۱٢) بیداری اسلامی (۱٢) عربستان سعودی (۱٢) روابط بین الملل (۱٢) توافق هسته ای (۱۱) نفت (۱۱) انرژی (۱۱) رقابت ایران و عربستان (۱۱) دیپلماسی (۱٠) سیاست (۱٠) اتحادیه اروپا (۱٠) حوثی ها (۱٠) عبدالرضا فرجی راد (٩) قدرت نرم (٩) سیاست خارجی امریکا (٩) تحریم (٩) اعراب (٩) روابط ایران ترکیه (٩) چین - امریکا (٩) آسیای مرکزی (۸) جهان عرب (۸) ایران امریکا (۸) تروریسم (۸) ژئوپلیتیک (۸) سلفی گری (۸) اسلام گرایی (۸) جهانی شدن (۸) کردستان (۸) حکومت اقلیم کردستان (۸) سیاست خارجی روسیه (۸) روابط ایران روسیه (٧) جمهوری آذربایجان (٧) گاز (٧) اروپا (٧) لبنان (٧) انتخابات (٧) پرونده هسته ای (٧) بندر چابهار (٧) نظام بین الملل (٦) ایران عراق (٦) بهار عربی (٦) قفقاز جنوبی (٦) انتخابات‌ (٦) استراتژی (٦) آفریقا (٦) اسرائیل (٦) پوتین (٦) آذربایجان (٦) وهابیت (٦) هند (٦) اخوان المسلمین (٦) خلیج فارس (٦) بارزانی (٦) تاریخچه داعش (٦) داعش عراق (٦) داعش سوریه (٦) خاورمیانه اسلامی (٦) گاز ایران (٦) خاورمیانه بزرگ (٥) انتخابات شورا (٥) سیاست خارجی چین (٥) بحران عراق (٥) مقالات ژئوپلیتیک (٥) هیدروپلیتیک آب (٥) روابط روسیه ترکیه (٥) خط لوله صلح (٥) دیپلماسی عمومی (٥) جنگ نرم (٥) بحران آب (٥) انتخابات ایران (٥) حزب الله (٥) حزب الله لبنان (٥) جغرافیای سیاسی (٥) امنیت ملی (٥) ترانزیت (٥) فلسطین (٥) رسانه (٥) جغرافیا (٥) رژیم های بین المللی (٥) تبلیغات انتخابات (٥) ژئوپلتیک ایران (٥) شیعیان یمن (٥) نظم نوین جهانی (٥) شمال آفریقا (٤) مذاکرات هسته ای (٤) نوری مالکی (٤) ژئواستراتژیک (٤) افراط گرایی (٤) کردهای سوریه (٤) سیاست خارجی قطر (٤) ارتش آزاد سوریه (٤) مشاوره انتخاباتی (٤) ایران چین (٤) نظریه های روابط بین الملل (٤) علویان ترکیه (٤) ارمنستان (٤) بحران (٤) اوکراین (٤) اسلام (٤) طالبان (٤) بلوچستان (٤) امارات (٤) اردن (٤) جهان اسلام (٤) انقلاب اسلامی (٤) تحریم های بین المللی (٤) منافع ملی (٤) امارات متحده عربی (٤) مرز (٤) بشار اسد (٤) علویان (٤) هژمونی (٤) حقوق بین الملل (٤) دیپلماسی آبی (٤) نظم جدید جهانی (٤) داعش در عراق (٤) جبهه النصره (٤) ژئوپلتیک گاز (٤) فدرالیزم (۳) چاپ تبلیغات انتخابات (۳) شیوه تبلیغات انتخاباتی (۳) خاورمیانه جدید (۳) ایران سوریه (۳) چین اقتصاد (۳) ساختار یمن (۳) جنگ آب (۳) حوثی های یمن (۳) ژئوپلیتیک آب (۳) مقالات ژئوپلتیک (۳) روابط افغانستان -پاکستان (۳) ژنوم ژئوپلیتیک (۳) روابط ایران و عمان (۳) رودخانه مرزی (۳) روابط ترکیه عراق (۳) سیاست خارجی هند (۳) رقابت های ژئوپلیتیکی و (۳) رقابت نفتی (۳) کریدور شمال جنوب (۳) شورای همکاری خلیج فارس (۳) 11سپتامبر (۳) ژئواستراتژی (۳) حسن البنا (۳) اقتصاد سیاسی (۳) شورای امنیت (۳) قفقاز (۳) انتخابات ریاست جمهوری (۳) قره باغ (۳) ترکمنستان (۳) عمان (۳) دموکراسی (۳) کلینتون (۳) فرهنگ (۳) ظریف (۳) خزر (۳) بریتانیا (۳) یارانه (۳) روابط خارجی (۳) روابط ایران و عربستان (۳) حافظ نیا (۳) انتخابات ترکیه (۳) مدیریت بحران (۳) انقلاب های عربی (۳) استراتژی ایران در عراق (۳) راهبرد ترکیه در سوریه (۳) علویان سوریه (۳) همکاری بین المللی (۳) قطر شبکه الجزیره (۳) انتخابات امریکا (۳) سیاست خارجی پاکستان (۳) هدف مندی یارانه ها (۳) ایران مصر (۳) ایران هراسی (۳) شیعیان عربستان (۳) منطقه آزاد ارس (٢) هارتلند (٢) موقعیت ایران (٢) برخورد تمدنها (٢) مدل مفهومی (٢) اسد (٢) مرزهای ایران (٢) استراتژِی (٢) انر}ى هسته ای (٢) رژزیم حقوقی (٢) عزت اله عزتی (٢) ترورریسم (٢) انقلاب تونس (٢) مقاومت و حزب الله (٢) پیمان کمپ دیوید (٢) انقلاب مصر (٢) خاورمیانه جدید (٢) علی عبدالله صالح (٢) تحولات خاورمیانه (٢) تحولات مصر (٢) موازنه قدرت (٢) تئوری های روابط بین الملل (٢) لبنان و بحران سوریه (٢) ساختار شورای امنیت (٢) مرزهای دریایی ایران (٢) رشد اسلام گرایی (٢) تحدید حدود مرز (٢) ترکیه سوریه (٢) امریکا خاورمیانه (٢) چالش های ترکیه (٢) ایران ترکبه (٢) انقلابات عربی (٢) ترکیه خاورمیانه (٢) روابط با عراق (٢) بازار انرژی (٢) صادرات نفت (٢) سیاست بین الملل (٢) محمد مرسی (٢) عراق جدید (٢) کردستان سوریه (٢) ژئواکونومیک (٢) امنیت منطقه ای (٢) شیعیان عراق (٢) کردهای ترکیه (٢) روابط ایران و ترکیه (٢) مقام معظم رهبری (٢) حماس (٢) سنگاپور (٢) روحانی (٢) تبلیغات انتخاباتی (٢) سازمان ملل (٢) فرانسه (٢) ارتباطات (٢) تنش زدائی (٢) موسویان (٢) قومیت (٢) ناتو (٢) جهان سوم (٢) هویت ملی (٢) اوپک (٢) غرب (٢) آمریکا (٢) لیبی (٢) مازندران (٢) بی بی سی (٢) جمهوری اسلامی ایران (٢) قزاقستان (٢) حق وتو (٢) مذاکره (٢) کویت (٢) آلمان (٢) هویت فرهنگی (٢) تهدید نرم (٢) احمدی نژاد (٢) اسلام سیاسی (٢) قیمت نفت (٢) کنفدراسیون (٢) ایران هسته ای (٢) نفت وگاز (٢) سازه انگاری (٢) منطقه گرایی (٢) تبارشناسی (٢) هانتینگتون (٢) موادمخدر (٢) تحریم اقتصادی (٢) بازدارندگی (٢) واقع گرایی (٢) حزب عدالت و توسعه (٢) رئیس جمهور آمریکا (٢) فدرالیسم (٢) کریمه (٢) پسا تحریم (٢) ملت سازی (٢) روابط ایران امریکا (٢) دریای جنوبی چین (٢) جزایر چین جنوبی (٢) دولت سازی (٢) خط لوله تاپی (٢) پسابرجام (٢) القاعده یمن (٢) جغرافیای سیاسی (٢) کد ژئوپلیتیک (٢) برجام (٢) داعش افغانستان (٢) هیدرو پلیتیک (٢) بحران یمن (٢) جریان های افراطی (٢) گروه سلفی خراسان (٢) گروه خراسان (٢) افغانستان ایران (٢) دولت اسلامی عراق و شام (٢) گروه تکفیری خراسان (٢) منابع گازی (٢) کنکره امریکا (٢) کریدور شمال- جنوب (٢) طرح توسعه شرق (٢) توسعه شرق (٢) یرنامه چهارم توسعه (٢) ترکیه داعش (٢) تبارشناسی تروریسم (٢) ساختار سیاسی عمان (٢) ساختار قومی یمن (٢) شیعیان زیدی (٢) تروریسم سلفی (٢) الگوی امنیتی (٢) سلفی گری وهابی (٢) قدرت ملی (٢) ایران ترکیه سوریه (٢) داود اوغلو (٢) ترکیه وبحران سوریه (٢) ایران اعراب (٢) القاعده آفریقا (٢) گرو های تندرو (٢) کشور عمان (٢) امنیت جمهوری اسلامی ایران (٢) موضوع هسته ای ایران (٢) رقایت امریکا روسیه (٢) رقابت ایران و ترکیه (٢) تاریخ یارانه (٢) سیاست خارجی روسیه (٢) عبدربه منصور هادی (٢) اسلام رادیکال (٢) رادیکالیسم اسلامی در آفریقا (٢) آگهی انتخاباتی (٢) مشاوره تبلیغات انتخابات (٢) جایگاه قطر (٢) چاپ آگهی انتخاباتی (٢) چاپ تراکت انتخابات (٢) ترورریسم سوری (٢) تجزیه سوریه (٢) تحریم سیاسی (٢) اقتصاد امارات (٢) امنیت سیاسی (۱) جوک قومیتی (۱) روابط جهانی (۱) توافق ایران و 1+5 (۱) عمق استراتژیک (۱) عمق استراتژیک ایران (۱) روسیه سوریه (۱) تحریم های بین النللی (۱) تحریم های بکجانبه (۱) امنیت، (۱) قفقاز شمالی (۱) روابط ایران و پاکستان (۱) انتخابات پارلمانی المان (۱) حزب سبز آلمان (۱) محمد جواد ظریف (۱) مذاکرات سازش (۱) یاران رئیس جمهور (۱) گروه های ذینفوذ (۱) همگرایی، واگرایی (۱) منارعات قومی (۱) ارتش آزاد مصر (۱) بوکوحرام (۱) توسعه ملی (۱) سیاستهای امنیتی (۱) جنگ تمدنها (۱) احزاب عراق (۱) دموکراسی در عراق (۱) تحریم اقتصادی (۱) تحریم نفتی (۱) چالش های صادرات گاز (۱) سیاست خارجی دولت نهم ودهم (۱) جبهه اسلامی سوریه (۱) اتحادیه اروپایی (۱) روند صلح (۱) فلسطین، اسرائیل (۱) روندصلح خاورمیانه (۱) جغرافیای خاورمیانه (۱) تاریخ خاورمیانه جدید (۱) مازی (۱) شیعیان مالزی (۱) بلوچستان آزاد (۱) شورای روابط خارجی اروپا (۱) مدل مفهومی بحران سوریه (۱) تروریسم رسانه ای (۱) ریشه های بحران سوریه (۱) دوران جنگ سرد (۱) یکجانبه گرایی (۱) چندجانبه گرایی (۱) مفهوم منطقه گرایی (۱) معاهده شنگن (۱) نظریه های انقلاب (۱) انقلاب های عربی (۱) نظریه های جغرافیای سیاسی (۱) نظریه های ژئوپولیتیک (۱) منابع کنکور دکتری علوم جغرافیا ی سیاسی (۱) هارتلند جدید (۱) بهار عربی، (۱) گروه های معارض سوریه (۱) حزب سلفی نور (۱) حزب النهضه (۱) ژئواستراتژی جهانی (۱) مکیندر (۱) چاپ بنر انتخابات (۱) بروشورهای انتخابات (۱) تبیلغات انتخابات (۱) چاپ آگهی (۱) طراحی آگهی انتخابات (۱) جایگاه انتخابات در ایران (۱) اقتصاد ترکیه (۱) تبلیغات انتخابات مجلس (۱) تبلیغات در انتخابات (۱) شیوه های انتخاباتی (۱) غلامحسن حیدری (۱) تبلیغات انتخابات رسانه (۱) چاپ آگهی انتخابات (۱) هزینه تبلیغات انتخابات (۱) نقش اردن در سوریه (۱) ماهیت اقتصاد سیاسی بین‌الملل (۱) اعتراضات ترکیه (۱) اسلام گرایی آفریقا (۱) چاپ تبلیغات انتخاباتی (۱) چاپ انتخابات (۱) اس 300 (۱) امنیت ایران (۱) انتخابات تبلیغات (۱) شیوه های تبلیغات (۱) یارانه ها در جهان سوم (۱) تاریخچه هدف مندی یارانه ها (۱) فتح اله گولن (۱) انقلاب اسلامی ایران (۱) عراق کردستان (۱) بغداد اربیل (۱) تجمیع انتخابات (۱) مشاکرت سیاسی (۱) شورای اطلاعات ملی آمریکا (۱) محمئد (۱) استراتژی ایران (۱) تغییر نظام سوریه (۱) قراردادگاز ایران پاکستان (۱) روابط فرهنگی (۱) واردات گاز ترکمنستان (۱) رقابت ایران و مصر (۱) العراقیه (۱) ایران ترکیه (۱) جریان مقاومت (۱) جبهه مقاومت (۱) تئوری جیمزروزنا (۱) ایرانیان در قزاقستان (۱) شیعیان قزاقستان (۱) آذری های قزاقستان (۱) نونس (۱) نقشه سوریه (۱) نقشه نبرد در سوریه (۱) جبهه‌های جنگ در سوریه (۱) انرژی هسته ای (۱) تروریسم سلفی- تکفیری (۱) بندربن سلطان (۱) دیپلماسی شهری (۱) اسه آن (۱) نگاه به شرق (۱) سلفی گری تکفیری (۱) وهابیت تکفیری (۱) تحولات اقتصادی امارات (۱) احزاب آذربایجان (۱) جنبش مقاومت (۱) شمال عراق (۱) آگهی جذب فوق لیسانس علوم سیاسی (۱) اقتصاد قطر (۱) ابوبکر البغدادی (۱) کارکرد گرایی (۱) داعش در سوریه (۱) الحوثی ها (۱) انتخابات‌ سوریه (۱) حامیان داعش (۱) موصل (۱) اقتصاد یمن (۱) یمن در نگاه استراتژیک عربستان (۱) زیدی های یمن (۱) جغرافیای یمن (۱) واقعیت داعش (۱) کردهای عراق (۱) آینده کردها (۱) اقتصاد عمان (۱) نفت کردستان (۱) ژئوپلیتیک عراق (۱) مناطق جدایی طلب اروپا (۱) جدایی طلبی (۱) کوبانی (۱) تقابل ترکیه-عربستان (۱) اختلاف ترکیه عربستان (۱) رقابت ترکیه عربستان (۱) سقوط صنعا (۱) نقش ایران عربستان در یمن (۱) رابطه ترکیه با داعش (۱) ساختار قومی (۱) کردهای ایران (۱) انرژى هسته ای (۱) ترانزیت گاز (۱) انصارالله (۱) موقعیت اقتصادی یمن (۱) جایگاه منطقه ای یمن (۱) روابط آمریکا روسیه (۱) حسن بهشتی پور (۱) تحریم های علیه ایران (۱) نیچروان بارزانی (۱) استخدام کارشناس ارشد علوم سیاسی (۱) دعوت به همکاری روابط بین الملل (۱) استخدام کارشناس ارشد روابط بین الملل (۱) استخدام ارشد روابط بین الملل (۱) قدرت ملی ایران (۱) دالان شمال جنوب (۱) ژئوپلتیک بلوچستان (۱) فیمینسیم (۱) مدیریت سیاسی فضا (۱) منظقه آزاد چابهار (۱) سیاست خارجی افغانستان (۱) گروه تروریستی خراسان (۱) روابط عربستان اسرائیل (۱) تفاهم لوزان (۱) داعش آفریقا (۱) مختاری،حسین (۱) عبدی،عطاءالله (۱) مدل اندرسون، (۱) الرمادی (۱) پارلمان ترکیه (۱) ارتش های جهان (۱) روسیهر (۱) ژئوپلتیک نفت (۱) آثار توافق هسته ای بر خاورمیانه (۱) سلاح های روسی (۱) روابط روسیه چین (۱) نقش امارات در یمن (۱) جنبش گوران (۱) نظریه‌های ژئوپلیتیک (۱) داعش در آسیای مرکزی (۱) دولت آشتی ملی افغانستان (۱) سیاست خارجی پاکستان (۱) دموکرات ها (۱) عربستان یمن (۱) ژئواستراتژیک ایران (۱) انتخایات ترکیه (۱) اسلام گرایان ترکیه (۱) محمد ابن عبدالوهاب (۱) نوار مرزی ایران ترکیه (۱) مسائل مرزی (۱) تجزیه استانهاس سنی عراق (۱) تحول ژئوپلیتیک (۱) ساختار ژئوپلیتیکی جهان (۱) الگوهای اسلام گرایی (۱) نظریه های روابط بین الملل ریه های (۱) بازدارندگی استراتژیک (۱) ضدژئوپلیتیک (۱) ژئوپلیتیک مقاومت (۱) سایکس-پیکو (۱) کیومرث یزدان پناه (۱) سیاست خارجی فرانسه (۱) اختلاف مصر و عربستان (۱) مصر عربستان (۱) اقلیت های قومی ترکیه (۱) اقلیت های زبانی ترکیه (۱) اقلیت های دینی ترکیه (۱) جریان های وهابی (۱) روسیه آذربایجان (۱) دولت-ملت (۱) دولت -ملت سازی (۱) نوروپلیتیک (۱) بحران خاورمیانه (۱) روابط پاکستان افغانستان (۱) تحولات سیاسی ترکیه (۱) پایگاه هوایی روسیه (۱) شی جین‌پینگ (۱) شهر ملکان (۱) اکولوژی سیاسی (۱) جغرافیای سیاسی شهر (۱) آبراه خزر روسیه (۱) منازعات دریایی (۱) اختلافات دریایی (۱) اقلیم در ژئوپلتیک (۱) ژئوپلیتیک خاورمیانه (۱) قانون مناطق دریایی (۱) ایران هند (۱) گوادر (۱) صلح کردها (۱) پیمان شانگهای (۱) تاثیر خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا (۱) سیاست خارجه ایران و عراق (۱) سیاست خارجی عراق (۱) اقوام عراق (۱) بازارنفت (۱) روابط عربستان امریکا (۱) سیاست خارجی قزاقستان (۱) چین -افغانستان (۱) روسیه اتحادیه اروپا (۱) هند پاکستان (۱) روابط هند و پاکستان (۱) روابط هند وعربستان (۱) روابط عربستان وهند (۱) بحران کشمیر (۱) هند کشمیر (۱) پاکستان کشمیر (۱) استراتژِی آناکوندا (۱) مناطق آزاد ترکیه (۱) ژئوپلتیک مقاومت اسلامی (۱) بنیان‌های ژئواستراتژیک (۱) بازاریابی انتخابات (۱) کمپین انتخاباتی (۱) برنامه‌ریزی تبلیغاتی (۱) اهداف روسیه در سوریه (۱) مدل های دولت-ملت (۱) دولت-ملت سازی (۱) رهیافت اسلامی ایرانی (۱) روابط چین بریتانیا (۱) روابط ایران -اروپا (۱) عربستان روسیه (۱) کریدورهای ترانزیتی (۱) بندرچابهار (۱) کریدورهای بین المللی (۱) کریدورشرق- غرب (۱) موقعیت ترانزیتی ایران (۱) داعش در پاکستان (۱) کشورهای دو سه دولتی (۱) 13نوامبر پاریس (۱) انفجارهای پاریس (۱) حمله داعش به پاریس (۱) حملات تروریستی پاریس (۱) راهبرد نظامی ژاپن (۱) اهمیت هیدروپلیتیکی ایران (۱) روابط ترکیه عربستان (۱) روابط اعراب ترکیه (۱) روابط ترکیه با اعراب (۱) ژئوپلتیک اروپا (۱) روسیه اوکراین (۱) اندیشه سیاسی اهل سنت (۱) خلافت از دیدگاه اهل سنت (۱) مبانی اندیشه سیاسی (۱) بازارهای منطقه ای گاز (۱) قتصاد سیاسی بین الملل (۱) نو واقع گرایی (۱) رسول حاج احمدی (۱) حسین اژدر (۱) فدراسیون و کنفدراسیون (۱) ژئوپلیتیک فضای مجازی (۱) موتلفه اسلامی (۱) المنار (۱) توییتر (۱) تقسیمات کشوری (۱) ژئواکونومی (۱) شنگن (۱) بنیادگرایی (۱) سلاح شیمیایی (۱) لویی جرگه (۱) مفهوم قدرت (۱) جنگ رسانه (۱) چابهار (۱) سرحد (۱) جهانی سازی (۱) موساد (۱) رژیم حقوقی (۱) جنگ سرد (۱) اقتصاد جهانی (۱) زیباکلام (۱) اسامه بن لادن (۱) فعالیت هسته ای (۱) ژئوپولیتیک (۱) رود ارس (۱) دولت یازدهم (۱) الشباب (۱) سیاست داخلی (۱) سازمان های بین المللی (۱) آذری ها (۱) گرهاردشرودر (۱) الهام علی اف (۱) نواندیشی دینی (۱) برنامه هسته ای ایران (۱) احسان شریعتی (۱) تنب بزرگ (۱) ترانزیت کالا (۱) پراگماتیسم (۱) امارات متحده (۱) ارتش چین (۱) پیروزی در انتخابات (۱) امنیت انرژی (۱) چاوز (۱) فرانسیس بیکن (۱) آلاسکا (۱) کشمیر (۱) ابوموسی (۱) آسیای مرکزی و قفقاز (۱) رضاشاه (۱) ایران گردی (۱) رژیم صهیونیستی (۱) منافع (۱) رئیس جمهور (۱) پ ک ک (۱) پارس جنوبی (۱) فیس بوک (۱) صدای امریکا (۱) جنگ روانی (۱) آل سعود (۱) راه آهن (۱) بین الملل (۱) بی بی سی فارسی (۱) تاریخ اسلام (۱) فدراسیون (۱) گرجستان (۱) هرمنوتیک (۱) علوم سیاسی (۱) احمد بن حنبل (۱) ریگی (۱) هوگو چاوز (۱) اومانیسم (۱) کره جنوبی (۱) آتاتورک (۱) انتخابات آمریکا (۱) ملی گرایی (۱) ترکمن (۱) جغرافیای سیاسی خاورمیانه (۱) چشم انداز (۱) ملکان (۱) آینده پژوهی (۱) مشترک المنافع (۱) ابن تیمیه (۱) هیلاری کلینتون (۱) ارتش (۱) مصدق (۱) بغداد (۱) جان مک کین (۱) گردشگری (۱) رهبری (۱) دولت (۱) حج (۱) مبارک (۱) سرزمین (۱) توسعه (۱) موشک (۱) مدیریت (۱) ونزوئلا (۱) مقاومت (۱) سلام (۱) شریعتی (۱) بوش (۱) شیعیان (۱) انتفاضه (۱) آذری (۱) دبی (۱) دانش (۱) علم (۱) انقلاب ایران (۱) ماهواره (۱) انتخابات مجلس (۱) مشارکت سیاسی (۱) نظریه (۱) قالیباف (۱) اقتصاد ایران (۱) عبدالله شهبازی (۱) اسلام هراسی (۱) سکولار (۱) هیرمند (۱) تجارت آزاد (۱) جزایر سه گانه (۱) دریای خزر (۱) شما (۱) باکو (۱) انگلستان (۱) حاکمیت (۱) سکولاریسم (۱) استراتژیک (۱) توسعه اقتصادی (۱) تشیع (۱) ژاپن (۱) هویت (۱) توریسم (۱) احزاب (۱) توسعه پایدار (۱) بحرین (۱) حمل و نقل (۱) مشارکت مردمی (۱) صهیونیسم (۱) اکونومیست (۱) قانون انتخابات (۱) سوخت هسته ای (۱) ویلیام جیمز (۱) اخوان المسلمین سوریه (۱) جنگ نفتی (۱) نظر سنجی انتخاباتی (۱) جغرافیای ملکان (۱) سیاست ترکیه (۱) نظام بین المللی (۱) جمهوری خواهان (۱) ارتش امریکا (۱) نظم منطقه ای (۱) سقوط بشار اسد (۱) محورمقاومت (۱) تاثیر ماهواره بر جوانان (۱) هژمون (۱) ارتش آزاد (۱) پیروزی اوباما (۱) ارتش عراق (۱) فلسفه جغرافیا (۱) مسعود بارزانی (۱) موازنه منطقه ای (۱) شهرستان ملکان (۱) جلال طالبانی (۱) عدالت و توسعه (۱) جنبش اسلامی (۱) انقلابات عربی و ترکیه (۱) اربیل (۱) خاورمیانه رمیانه (۱) کردستان ترکیه (۱) توازن قدرت (۱) انقلاب سوریه (۱) خلیج‌فارس (۱) قدرت نرم ایران (۱) ترکیه اسرائیل (۱) سیاست خاورمیانه ترکیه (۱) اهداف ترکیه (۱) اختلافات مرزی (۱) احزابرسیاسی ایران (۱) ناپایداری احزاب (۱) قدرت نظامی (۱) اعتراضات سوریه (۱) ترکیه و اعراب (۱) ترکیه سیاست خارجی (۱) روابط ایران و عراق (۱) مطالعات منطقه ای (۱) ایران و عربستان (۱) ایران ترکیه جهان عرب (۱) امنیت اسرائیل (۱) اهداف ترکیه در سوریه (۱) مشارکت‌ سیاسی‌ (۱) رای‌ و رای‌دادن‌ (۱) تبلیغات‌ انتخاباتی‌ (۱) پیامدهای سقوط بشار اسد (۱) سقوط اسد (۱) سقوط سوریه (۱) خطوط مرزی (۱) چاک هاگل (۱) عهدنامه 1975 (۱) مرزایران عراق (۱) مناقشات مرزی (۱) مرزهای غربی ایران (۱) مرز عراق (۱) ترکان سین کیانگ (۱) استراتژی امریکا (۱) [ جریان های ملی گرا (۱) تحولات ایران (۱) بازیگران تحولات سوریه (۱) مخالفان آل سعود (۱) اسلام گرایی ترکیه (۱) اهل تسنن عراق (۱) جنبش مصر (۱) انقلاب مصز (۱) تحولات لبنان (۱) شیعیان کویت (۱) انتخابات گویت (۱) بحرانهای قومی عراق (۱) ترکیه عراق (۱) میادین نفت و گاز (۱) مرزهای ایران در خلیج فارس (۱) مرزهای ایران و کویت (۱) آثار بحران سوریه (۱) پیامدهای بحران سوریه (۱) ژئوکالچر (۱) استراتژی چیست (۱) تاثیرات شبکه های ماهواره ای (۱) نقش مخرب شبکه های خارجی (۱) اصلاح شورای امنیت (۱) استراتژی امنیت (۱) انتخابات کویت (۱) پیامدهای انتخابات کویت (۱) امریکا خلیج فارس (۱) امریکا سیاست خارجی (۱) پارس جنوبی (۱) رژیم های سیاسی (۱) جامعه شتاسی سیاسی (۱) تئوری های بین الملل (۱) حمیرا مشیر زاده (۱) تاریخ سوریه (۱) اقتصاد سوریه (۱) جغرافیای سوریه (۱) تحولات عربی (۱) رقابت ایران ترکیه (۱) ایران پاکستان (۱) قطر سیاست (۱) روابط خارجی قطر (۱) قطز خاورمیانه (۱) امریکا قطر (۱) موازنه نرم (۱) انتخابات 2012آمریکا (۱) سیاست های روسیه (۱) رئیس جمهور روسیه (۱) سیاست های روسیه سیه (۱) رسانه های یهودی (۱) اامپریاالیسم رسانه ای (۱) شبکه ماهواره (۱) الکوثی (۱) هادی تی وی (۱) شبکه جهانی اهل بیت (۱) تاریخچه بی بی سی (۱) کارمندان بی بی سی فارسی (۱) رسانه نوین (۱) رسانه های ارتباطی (۱) آثار ماهواه (۱) رسانه فارسی (۱) ایران، (۱) جهان تک قطبی (۱) جنبش صهیونیسم (۱) تجزیه عربستان (۱) سید قطب (۱) مناقشه اعراب و اسرائیل (۱) جنبش اخوان المسلمین (۱) اخوان المسلمین آفریقا (۱) جمال عبداناصر (۱) فرار عروس قذافی (۱) همسر قذافی (۱) اویغورها باما (۱) تحولات مصر لات مصر (۱) آینده مصر (۱) ترک ها (۱) جان کری (۱) مدیریت سیاسی (۱) ساختارگرایی (۱) مورگان شوستر (۱) برساخت گرایی (۱) اویغورها (۱) انقلاب یمن (۱) موج بیداری (۱) آل خلیفه (۱) قذاقی (۱) تهاجم رسانه ای (۱) قدرت سخت (۱) سونامی بیداری اسلامی (۱) مرزهای ایران و عراق (۱) شبکه های فارسی زبان (۱) نظریه دولت (۱) سیر تکوین دولت درایران (۱) مفهوم دولت (۱) تحول حکومت در ایران (۱) تحولات عربستان (۱) جغرافیای انتخابات (۱) ارتش روسیه (۱) میادین مشترک (۱) ملک سلمان (۱) امپریالیسم خبری (۱) مقالات رسانه و اینترنت (۱) ‍ژئورسانه ژئومدیا (۱) حزب الله و رفتار رسانه ای (۱) ایران- روسیه (۱) جوزف نای (۱) سفیر انگلیس (۱) نهضت ملی نفت (۱) پایگاه دریای ام الغنم (۱) پایگاه هوایی ظهران (۱) پایگاه دریایی جفیر (۱) پایگاه دریایی خضب (۱) منابع ارشد ژئوپلتیک (۱) منابع ارشد جغرافیای سیاسی (۱) مبانی جغرافیا (۱) متون تخصصی جغرافیا (۱) ژئوپلتیک دوره تولد (۱) ژئوپلتیک دوره احیا (۱) ژئوپلتیک دوره افول (۱) ژئوپلتیک دوره شکوفایی (۱) ژئواستراتژِی خلیج فارس (۱) دکتر سمیعی (۱) اقوام -قومیت (۱) الیاس واحدی (۱) نظریه های ژئوپلتیک (۱) عوامل ژئوپلتیک (۱) راتزل (۱) ایران-امریکا (۱) روسیه-چین (۱) مجتهدزاده (۱) پور پویان رضا (۱) منابع دکترای جغرافیای سیاسی (۱) ژئوپلتیک انتقادی (۱) ژئوپلتیک فراگیر (۱) قدرت نظامی ایران (۱) سیدجمال الدین (۱) ایران اروپا (۱) علاوی (۱) فرصت چالش (۱) حوادث زاهدان (۱) هانتیگتون (۱) مرز امنیت (۱) گزارش سازمان ملل (۱) جنگ یمن (۱) حسین بشیریه (۱) نجران (۱) چرخه سوخت هسته ای (۱) جهانی شدن فرهنگ (۱) الوین تافلر (۱) مصطفی کمال آتاتورک (۱) هویت قومی (۱) شیعه ستیزی (۱) صعده (۱) جنگ داخلی (۱) نظریه تربیتی (۱) مناقشه (۱) ترامپ (۱)
دوستان من اسلام تایمز العالم الوقت انتخاب انجمن ژئوپلیتیک ایران انجمن علوم سیاسی اندیشکده روابط بین الملل ایراس ایران بالکان بولتن پرس تی وی پژوهشکده مطالعات راهبردی تابناک ترکیه TRT خبر آنلاین خبرگزاری آران نیوز خبرگزاری ایرنا خبرگزاری ایسنا خبرگزاری ترند خبرگزاری تسنیم خبرگزاری فارس خبرگزاری مشرق دفتر مطالعات سیاسی وزارت امور خارجه دیپلماسی ایرانی روز نو ژئوپلیتیک ایرانی عصرایران فرارو فصلنامه مطالعات راهبردی کرد پرس مرکز بین المللی مطالعات صلح مرکز تحقیقات استراتژیک مرکز مطالعات استراتژیک آریا مرکز مطالعات تاریخ معاصر مرکز مطالعات سیاستگذاری عمومی مرکز مطالعات وزارت امورخارجه مطالعات قفقاز موسسه مطالعات آمریکای شمالی موسسه مطالعات و پژوهش های سیاسی پرتال زیگور طراح قالب